Vaarwel rugzak, welkom passend onderwijs

09jun 2012juni 2012
Ruben Munsterman

Het rugzakje gaat plaatsmaken voor het zogeheten passend onderwijs. Maar wel met uitstel en zonder de geplande bezuinigingen. Hoe zit het nou? FTM schept duidelijkheid.

Nederland moet flink bezuinigen om in 2013 het begrotingstekort beneden de 3% te houden. Dat is een eis die door Brussel wordt gesteld. Ook in het onderwijs wordt gekort. Marja van Bijsterveldt, demissionair minister van Onderwijs, wilde daarom volgend jaar het rugzakje schrappen en 300 miljoen euro bezuinigen op het passend onderwijs – een nieuw stelsel dat het rugzakje moet gaan vervangen.  

In april viel toen het Kabinet-Rutte door mislukte onderhandelingen in het Catshuis. Alle gemaakte plannen konden de prullenbak in. De toenmalige regeringspartijen VVD en CDA zochten een samenwerking met D66, GroenLinks en de ChristenUnie om met een meerderheid alsnog de nodige bezuinigingen door te kunnen voeren. Deze vijf fracties, ook wel de Kunduzcoalitie, kwamen uiteindelijk tot het Lente-akkoord.

In dat nieuwe akkoord is tevens besloten om het rugzakje te laten verdwijnen. Alleen niet volgend jaar maar pas per augustus 2014. Op die manier krijgen scholen twee jaar de tijd om zich voor te bereiden. Omdat de bezuinigingen in eerste instantie voor 2013 op de agenda stonden, hebben veel scholen al ontslagen aangevraagd. Dat zou gaan om ongeveer 9.000 full time-banen, laat de Algemene Onderwijsbond (AOb) aan FTM weten. Maar deze medewerkers kunnen dus aanblijven. 

Geen bezuiniging
Het alternatief voor het rugzakje wordt het zogeheten passend onderwijs. In dit nieuwe stelsel moeten alle reguliere scholen ervoor zorgen dat ieder kind, dus ook die met speciale zorg zoals autisten, een goede onderwijsplek krijgt. Sterker nog: dat zijn onderwijsinstellingen in 2014 zelfs verplicht. Om dit te realiseren, wordt de geplande bezuiniging van 300 miljoen euro teruggedraaid. 

“We zijn blij dat de 300 miljoen euro niet wordt bezuinigd maar dat onze goedgeschoolde collega’s kunnen aanblijven om de scholen voor te bereiden op de invoering van het passend onderwijs. Volgens de oude plannen moest het onderwijs volgend jaar al overgaan op het dit nieuwe systeem, en dan ook nog eens zonder die 300 miljoen. Dat was onmogelijk ”, zegt Thijs den Otter van de AOb.  

Het verzet
De beslissing van Van Bijsterveldt om 300 miljoen te bezuinigen was erg impopulair. Er zijn in het land tal van demonstraties georganiseerd. Het hoogtepunt hiervan was het protest op dinsdag 6 maart toen er ongeveer 50.000 stakende leraren zich verzamelden in het de Amsterdam ArenA. Onder de demonstranten bevonden zich ook veel ouders die zich zorgen maakten dat hun kind straks niet meer voldoende begeleiding zou krijgen. De massale opkomst betekende de grootste Nederlandse staking in het onderwijs uit de geschiedenis.  

“Het is een groot succes dat mede dankzij de publieke opinie de bezuinigingen van de baan zijn maar we moeten niet te vroeg juichen. Het blijft bijvoorbeeld de vraag hoe de scholen het geld in de toekomst gaan besteden. De Aob blijft in ieder geval waakzaam. Zo pleiten we dat elke school aan minimale voorwaarden moet voldoen. De basiszorg laat maar zeggen. Vervolgens moeten scholen zich gaan specialiseren op een gebied, zoals dyslexie of autisme. Maar dan wel weer op een manier dat dat in elke regio goed verdeeld is. Alleen op die manier slaagt het passend onderwijs”, zegt Den Otter. Het is afwachten hoe het invoeringstraject nu gaat verlopen. Dat zal grotendeels bepaald worden door de nieuwe regering.

Lees morgen op FTM waarom het passend onderwijs beter is dan het rugzakje