‘IJsland geeft Europa het goede voorbeeld’

13aug 2012augustus 2012
Redactie Follow the Money

Van financiële noodsteun afhankelijke EU-landen moeten een voorbeeld nemen aan IJsland volgens Daria Zakharova, cheffin van een IMF-missie aan Reykjavik. Intussen groeit in IJsland de euroscepsis.

IJsland ofwel het noordelijkste bankencrisisbolwerk van weleer is een economische invloedrijke fan rijker: Daria Zakharavo, topeconome van het Internationaal Monetair Fonds (IMF).

 

Tegenover persbureau Bloomberg putte de cheffin van een IMF-missie aan IJsland zich uit in complimenten over de bijna 310 duizend zielen tellende republiek na een uitgebreid werkbezoek. ‘Uit het verrassend snelle economische herstel van IJsland vallen belangrijke lessen te trekken voor andere Europese landen die onder internationaal toezicht staan. Sinds de crisis heeft IJsland belangrijke zaken verwezenlijkt. We geloven dat de economie dit en volgend jaar opnieuw zal groeien.’

 

Vier jaar geleden verdomde de IJslandse regering de schuldeisers van haar failliet gegane banken te nog langer te beschermen. Temeer omdat de schuld van die banken tien keer zo groot was als de hele economie van de eilandstaat. Daaarnaast legde de IJslandse regering het financiële verkeer aan banden om zo kapitaalvlucht naar het buitenland te verijdelen en te voorkomen dat Ijsland speelbal zou kunnen worden van speculanten.

 

Wonderlijke economische wederopstanding

Anno 2012 zou Brussel er goed aan doen om de wonderlijke economische wederopstanding onder de loep te nemen. Of in elk geval de bevindingen van IMF-topmanager Zakharavo nader te bestuderen.

 

Het IMF-rapport is in elk geval vol lof over de crisisaanpak van het voormalige vluchtoord van de Vikingen en voorziet een economische groei van 2,4 procent dit jaar. ‘IJslands volharding in de uitvoering van haar programma, de beslissing om de verliezen van de banken op de schuldeisers af te wentelen in plaats van op de belastingbetaler en de bescherming van de sociale welvaartsstaat, die de werkloosheid onder controle hield, heeft het eiland op weg naar de redding gezet’, zo valt er in het IMF-rapport te lezen.

Drastische schuldherschikking

Sinds eind maart is het IMF betrokken bij economische hervormingsprogramma’s in elf Europese landen. In het geval van de bankencrisis in IJsland kwam het IMF als intermediair in actie na een drastische schuldherschikking van de regering in Reykjavik.

 

Europese overheden die onder toezicht staan van de "trojka", bestaande uit het IMF, Europese Commissie en Europese Centrale Bank, hebben het beduidend moeilijker om aan de voorwaarden voor de noodhulp te voldoen. Zo is Griekenland voortdurend bezig met het verschuiven van deadlines en bijstellen van de doelstellingen.

 

De druk op Griekenland en andere gammele financieel-economische EU-lidstaten wordt alleen maar opgevoerd door hoge rentes, die het gevolg zijn van het chronische gebrek aan vertrouwen op de financiële markten in economisch herstel in die landen. Landen uit de eurozone of landen met een vaste wisselkoers ten opzichte van de euro die aan boord willen blijven van het hulpprogramma vaan het IMF kunnen niet anders dan fors te korten op lonen en te bezuinigen op sociale voorzieningen.

 

          Reykjavik is de noordelijkste hoofdstad van Europa

 

Gevrijwaard van monetair keurslijf

IJsland is gevrijwaard van een monetair keurslijf ten opzichte van de euro. Vier jaar geleden verloor de IJslandse kroon maar liefst 80 procent van haar waarde ten opzichte van de euro. Met als gevolg dat eind 2008 alweer het tekort op de handelsbalans was weggewerkt. Van de status van schuldennatie is IJsland inmiddels verlost. De werkloosheid is ook aanzienlijk teruggedrongen sinds de bankencrisis: anno 2012 is die 4,8 procent, terwijl die in 2010 nog goed was voor 9,3 procent.

 

In dat jaar opende de IJslandse regering onderhandelingen voor toetreding van de EU in de naast toekomst _ inclusief de invoering van de euro. Maar nu is de scepsis in IJsland over zo’n stap en de euro als nieuwe nationale muntheenheid zo gegroeid dat de kans reëel is dat alles bij het oude blijft in IJsland. 

 

De IJslandse regering heeft sowieso nog genoeg kopzorgen. Zo moeten de kapitaalstromen nog opnieuw volledig vrij gemaakt worden. De centrale bank kondigt aan dat dit tegen 2015 zal gebeuren. In 2005 was IJsland gemeten per inwoner het twee na rijkste land ter wereld. Vijf jaar later was het land afgegleden naar een 20ste stek op deze ranglijst.

 

(L)