Accountants Vestia leveren 'wanprestatie'

    Deloitte accountant Piet Klop krijgt ook een tuchtklacht tegen zich ingediend om zijn goedkeurende verklaringen op de jaarrekeningen van Vestia in 2008 en 2009.

    De Stichting Onderzoek Bedrijfsinformatie (SOBI) van Pieter Lakeman diende begin mei een tuchtklacht in tegen KPMG accountant Marco Noorlander wegens de goedkeurende verklaring die hij gaf aan de jaarrekening van Vestia over 2010. Nu is ook de eerdere accountant van Vestia, Piet Klop van Deloitte, aan de beurt. SOBI beticht hem van het 'ten onrechte goedkeuren van de jaarrekeningen 2008 en 2009' en eist dat Klop 'uit het register van registeraccountants moet worden geschreven'. Eerder berichtte de Telegraaf dat Deloitte in een aantal andere controledossiers van Piet Klop is bestraft door de AFM en boete moest betalen van 54.000 euro.

     

    Klacht

    Kern van het betoog van stichting SOBI is dat Deloitte in 2008 een ongeoorloofde stelselwijziging doorvoerde. Onder Nederlandse boekhoudregels is het onder specifieke voorwaarden toegestaan om hedge accounting toe te passen. Bij deze vorm van accounting worden veranderingen in de marktwaarde van het financieel instrument niet ten last gebracht van het resultaat, maar kunnen deze waardeveranderingen 'buiten de boeken' blijven. Vestia stapte in 2008 over op hedge accounting, maar deze overstap was volgens stichting SOBI niet geoorloofd.

     

    Zoals de naam al doet vermoeden moet er om hedge accounting toe te passen sprake zijn van een hedge. Men mag alleen hedge accounting toepassen als de kasstromen uit het hedge instrument compensatie bieden voor de kasstromen uit het afgedekte instrument. Als er een verschil ontstaat tussen deze twee is er sprake van hedge ineffectiviteit en moet de ineffectiviteit verantwoord worden in de jaarrekening.

     

    Tegenover veel renteswaps van Vestia stonden echter geen leningen. Er was dus geen risico dat werd afgedekt. Volgens Vestia werd het risico afgedekt op leningen die in de toekomst pas werden afgesloten. 'In totaal is voor circa € 1,1 miljard ingedekt op de huidige leningportefeuille en € 4,9 miljard aan renterisico?s ingedekt in de jaren 2011 tot en met 2040,' zo staat in de jaarrekening 2010 van Vestia. Het gros van de swaps diende dus -nog- niet om een concreet risico af te dekken.

     

    Bovendien moest Vestia volgens SOBI de reden voor de stelselwijziging in de jaarrekening worden verantwoord en had Vestia de invloed van de wijziging op het eigen vermogen moeten weergeven. 'Dat heeft Vestia wijselijk achterwege gelaten,' stelt SOBI. 'Omdat anders wel erg duidelijk zou worden dat de grondslag was gewijzigd om te maskeren dat het vermogen door de verkoop van Swaps in 2008 negatief was geworden.'

     

    Swaptions

    De meest overduidelijke fout van de accountants van Vestia ligt bij de zogenaamde swaptions. Deze hadden een puur speculatief karakter. Vestia schreef swapoptions, dat wil zeggen dat Vestia aan banken het recht gaf om om op een bepaald tijdstip een renteswap met haar aan te gaan. Vestia ontving hiervoor een eenmalige premie.

     

    Het schrijven van swaptions heeft weinig te maken met de afdekking van risico's. In het beste geval was de rente gestegen en zagen banken af van het uitoefenen van hun swap optie. Vestia had dan de eenmalige premie in haar zak kunnen steken. Dit scenario heeft niet plaatsgevonden. In 2011 daalde de rente sterk waardoor banken als ze hun optierecht uitoefenen Vestia kunnen dwingen bijvoorbeeld 4,5 procent rente te betalen, terwijl Vestia van de bank de inmiddels veel lagere EURIBOR rente ontvangen.

     

    In de boekhoudregels is het expliciet niet toegestaan om hedge accounting te gebruiken bij 'per saldo geschreven opties'. Als Vestia bijvoorbeeld swaptions had gekocht en daarna voor een lager bedrag swaptions had verkocht dan mocht er nog wel hedge accounting worden toegepast. In dit geval had Vestia echter per saldo veel meer verkochte swaptions en nam ze dus een speculatieve positie in. Zowel accountant Marco Noorlander van KPMG als de nu gedaagde Deloitte accountant Piet Klop hadden echter geen bezwaar tegen het gebruik van hedge accounting bij deze swaptions, hoewel dit uitdrukkelijk is verboden.

     

    Another one bites the dust?
    KPMG heeft de goedkeurende verklaring over de jaarrekening van 2010 al ingetrokken. Deloitte heeft dit echter nog niet gedaan voor haar eerdere jaarrekeningen, hoewel veel van de overduidelijke fouten van KPMG ook door Deloitte al werden gemaakt. 

    Stichting SOBI stelt dat als de renteswaps op een juiste wijze waren verwerkt Vestia al in 2008 een 'negatief eigen vermogen' had. 'Door goed te keuren dat de grondslagen van de jaarrekening 2008 in ontoelaatbare zin werden gewijzigd heeft Deloitte gemaskeerd dat het eigen vermogen van Vestia reeds in 2008 door de verliezen op de derivatenhandel negatief was geworden.'

    Een gang naar de tuchtraad moet nu uitwijzen of de accountants persoonlijk gestraft zullen worden.

     

     Op 0:53 verschijnt Deloitte accountant Piet Klop over de social media strategie van Deloitte.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Jesse Frederik

    In de zomer van 2011 ontvingen we per email een open sollicitatie van de 22-jarige Jesse Frederik uit Nijmegen die zichzelf o...

    Volg Jesse Frederik
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren