ANP serveert nieuws met een smaakje

    Communicatiestrateeg Rob Okhuijsen reageert met instemming op Eric Smit's artikel over de ontoelaatbare manier waarop ANPinOpdracht stilletjes zijn nieuwsberichten mixt met betaalde reclame. 'Deze verregaande vermenging van commercie, geld en journalistiek is zorgwekkend en onwenselijk.'

    Sambal bij? Friet met of zonder mayo? Beetje knoflooksaus op uw shoarma? De zo vaak verguisde horecabranche vraagt het tenminste even netjes. Logisch, zult u zeggen. Inderdaad, het is aan uw persoonlijke smaak of u het gerecht met meer of minder pit wilt, of dat u de volgende dag vreselijk uit uw mond wilt stinken tijdens die belangrijke meeting of date. Stel nu, er blijkt in Nederland een Chinees te zijn die overal ongevraagd bakken sambal ingooit. De mensen zouden moord en brand schreeuwen, vooral brand trouwens in dit geval. Maar de media zouden smullen. Helemaal als dat sambal gooien een trend blijkt. Voor een trend is een waarneming van twee overigens voldoende: twee is een trend, zo luidt het adagium.

    Verpakking mag niet liegen

    Heel iets anders nu: wat zit er allemaal in een pak Cornflakes? Dat staat te lezen op de achter- of zijkant. Terwijl u rustig op de bank zit, wordt het ook nog eens voor u gedubbelcheckt door De Keuringsdienst van Waarde. De onderzoekers van het tvprogramma zullen het genadeloos blootleggen als de inhoudsopgave van de doos onjuist of onvolledig is. Soms doen ze een schokkende ontdekking, soms gaat het om schoonheidsfoutjes die teveel worden opgeklopt. Aan de smaak van de Cornflakes verandert voor u niets, maar u weet ten minste wel wat er in de doos zit en wat de ingrediënten van het krokante goedje zijn. Soms zit er ook een aardige plastic verrassing in, een speelgoedje. Dat hoeft natuurlijk niet op het ingrediëntenoverzicht te staan. Een speelgoedje is geen ingrediënt. U weet dat u het niet moet opeten, laat staan uw kinderen. Er zal mee worden gespeeld of niet; het belandt in de speelgoed- of direct in de prullenbak.

    Wat zit er in mijn nieuwsbericht?

    Voorgaande drie alinea’s waren uiteraard overbodig om u ervan te overtuigen dat de plaatselijke  frietboutique niet zomaar mayo in de zak moet gooien, dat we willen weten wat er in een verpakking en een product zit of dat speelgoed niet is om op te eten. Tot zover de culinaire bijdrage.
    'Naast mij hebben vele andere communicatiemanagers salesmensen van ANP over de vloer gehad. Tenenkrommend is dat'
    Maar wat gebeurt er als  we aardappelen, rijst of shoarma vervangen door journalistieke producten? Daaraan moest ik denken bij het lezen van het artikel van Eric Smit over het ANP en het NOS Journaal. Strekking van zijn stuk: onze nationale objectieve nieuwsgroothandel – toeleverancier van vele onafhankelijke nieuwsmedia – doet het aan bedrijven voorkomen alsof ze via het ANP tegen betaling in allerlei media kunnen komen. Tot mijn verdriet kan ik het verhaal van Smit bevestigen. Naast mij hebben vele andere communicatiemanagers salesmensen van ANP over de vloer gehad. Tenenkrommend is dat. En een affront voor de ANP journalisten die goed hun werk doen. Hun integriteit staat buiten kijf.

    Groothandel ANP grossiert in ‘smaakjes’

    Wel is het een feit dat er nieuws met een ‘smaakje’ door groothandel ANP aan uw nieuwsmerken wordt doorgegeven. De vraag is of het nieuwsmerk dat weet en of u het weet. Ofwel: de bakkersgroothandel stopt ineens krenten in het appeltaartje of vervangt rozijnen ineens door krenten en levert dat aan Bakker Bart die de productkaartjes niet aanpast. Dat is toch niet helemaal de bedoeling. Al helemaal niet zolang we onafhankelijke nieuwsgaring en journalistiek als een belangrijk onderdeel van onze democratie en samenleving beschouwen. Een bombastisch cliché, zullen sommigen nu zeggen? Te flauw, blasé en verveeld zeker, dat u het op die manier wilt afdoen, zeg ik dan weer.

    Onverteerbare cocktail

    Deze verregaande vermenging van commercie, geld en journalistiek is zorgwekkend en onwenselijk. Het tast op alle mogelijke manieren de checks and balances in onze maatschappij aan. Ik bekijk dat als communicatieman, als nieuwsconsument en als burger. En eigenlijk bevalt het verschijnsel me in geen van die rollen. Hierin voel ik me gesteund door veel andere communicatiemanagers die ook bezoek kregen van genoemde ANP verkopers. Welk bedrijf betaalt en welk niet? Dat weten wij niet. Hier ontstaat een nieuw, onzichtbaar nieuwsconcurrentieveld.
    'vermenging van commercie, geld en journalistiek tast op alle mogelijke manieren de checks and balances in onze maatschappij aan'
    Een advertentie (het speelgoedje in de cornflakes) herkennen we allemaal. Hetzelfde geldt voor een advertorial, een gesponsorde bijdrage en andere toppings op uw pizza, die u er al dan niet direct vanaf tjoept. Maar inmiddels hebben we te maken met vele nieuwsproducten, waarvan u dikwijls de ingrediënten niet kent en die niet herkenbaar zijn als commercieel. Dat is vaak maar een snufje, en het zal u negen van de tien keer ook niet minder smaken. Maar wilt u het weten, of niet?

    Bijtertje

    Uiteindelijk gaat dit natuurlijk gewoon over geld. Media- en nieuwsmerken staan onder druk, al een hele tijd. Voor mij is dat een van de redenen waarom ik ook nog voor ondersteuning van deze media ben door middel van good old adverteren. Dat leidt tot dikkere kranten en magazines, en goedgevulde websites. Waar ‘pitchers en pluggers’ als ondergetekende dan weer lekker ouderwets hun werk kunnen doen. En als dat bijtertje van een Smit dan weer eens een onwelgevallig stukkie schrijft, gaan we er op en er over met een leuke inhaker of we zetten er wat andere verhalen tegenover. Maar de geconstateerde ondoorzichtige vermenging van nieuws en geld is absoluut onwenselijk. Of ik een extra ingrediënt in mijn nieuwsproduct wil? Het antwoord zal u verrassen, maar vraag het mij en andere nieuwsconsumenten in elk geval! Auteur Rob Okhuijsen is communicatiestrateeg, managementconsultant en schrijver.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Gastauteur

    Gevolgd door 294 leden

    FTM.nl biedt opiniemakers de gelegenheid om – op uitnodiging – een bijdrage aan maatschappelijke discussies te leveren.

    Volg Gastauteur
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren