Déjà vu: Fransen beschermen hun filmwereld

    Frankrijk weigert groen licht te geven voor de onderhandelingen over vrijhandel tussen de EU en de VS, zolang er geen uitzondering is voor de film- en tv-industrie. Een déjà vu.

    Frankrijk ligt dwars aan de vooravond van de onderhandelingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten over een trans-Atlantische handelsovereenkomst (TTIP). Frankrijk wil de film en tv-industrie buiten het handelsakkoord houden, omdat het land bang is dat de culturele sector ten onder zal gaan door Hollywood. 
     
    Protectionisme traditionnelle
    Frankrijk kent een lange traditie van het beschermen van haar culturele erfgoed. Tot en met de Tweede Wereldoorlog werden buitenlandse films maar mondjesmaat toegelaten in Franse bioscopen. Dit veranderde in 1946 door de Blum-Byrnes onderhandeling tussen Frankrijk en de Verenigde Staten.
     
    In ruil voor de kwijtschelding van een uitstaande lening van 2,8 miljard dollar, een nieuwe gunstige lening van 650 miljoen dollar en een gift vanuit het Marshall plan ter waarde van 2,3 miljard dollar, werd onder andere het filmquotum teruggebracht van 55 naar 30 procent. Amerikaanse films mochten nu ook drie weken per maand in bioscopen draaien, wat bijdroeg aan de halvering  van de Franse filmproductie binnen een jaar. 
     
    Frankrijk lag al eerder dwars tijdens mondiaal handelsoverleg. De onderhandelingen van de GATT in Uruguay waren in 1993 bijna gestrand vanwege de eis van François Mitterand om een culturele uitzondering. Deze uitzondering kwam er; boeken, films en muziek bleven buiten de vrijhandelsverplichtingen. Of de Fransen nu wederom de uitzondering kunnen bedingen is onzeker en hangt af van de bereidheid van de EU om offers te brengen voor de bescherming van Franse film en tv-industrie.  
     
    Louis de Funès, een icoon van de Franse cinema
     
    Trans-Atlantische handelsovereenkomst
    Met de nieuwe handelsovereenkomst willen de EU en de VS de vrijhandel tussen de landen stimuleren. Nederland is een voorstander. Volgens minister Liliane Ploumen kan het akkoord resulteren in een stijging van het Nederlandse bruto nationaal product (BNP) tussen de 1,4 en 4,1 miljard en zal de overeenkomst per saldo bijna 1 miljoen banen in de EU opleveren. Op 14 juni spreekt de Raad van Buitenlandse Zaken, waarin de Minister van Financiën van de EU-lidstaten plaatsnemen, over het handelsmandaat. 
     
    Quid pro quo
    Het Franse verzet brengt de start van de onderhandelingen over de handelsovereenkomst in gevaar. Daarbij kan het de onderhandelingspositie van de EU ernstig beperken.  De VS zal met tegenmaatregelen komen indien vrijhandel in bepaalde sectoren onbespreekbaar is tijdens de onderhandelingen. ‘Het verhoogt de druk voor ons om hetzelfde te doen […] Dat is volledig natuurlijk, voor wat hoort wat en er zal een prijs betaald moeten worden,’ aldus de Amerikaanse EU-ambassadeur William Kennard in de Financial Times.
     
    Indien Frankrijk volhard in haar verzet, zal de VS een tegenprestatie eisen van de EU. Volgens het FD kan dit betrekking hebben op het al dan niet wederzijds erkennen van de regulering van de financiële sector, iets waar het Amerikaanse ministerie van financiën liever geen afspraken over wil maken. De EU beschouwt de regulering echter als een cruciaal punt in het handelsverdrag, aangezien het de kosten voor het Europese bedrijfsleven aanzienlijk kan verlagen. 
     
    Culturele dwarsliggers
    Frankrijk weigert vooralsnog groen licht te geven voor de start van de onderhandelingen als er geen verzekering van een culturele uitzondering komt. De woordvoerder van eurocommissaris Karel de Gucht meldt aan het FD dat Frankrijk hier helemaal alleen in staat. Hij oppert een compromis dat de filmsector niet vooraf al een status aparte krijgt, maar dat de EU tijdens het overleg met de Amerikanen duidelijk maakt dat de culturele sector een uitzondering moet vormen. 
     
     

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Redactie

    Gevolgd door 214 leden

    Volg Redactie
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren