© Thomas Bollen

Dit zijn de vragen die je Mario Draghi níet moet stellen

    Vandaag bezoekt de president van de Europese Centale Bank de Tweede Kamer. Edin Mujagic heeft een paar tips voor de volksvertegenwoordigers die Mario Draghi ongetwijfeld het vuur na aan de schenen willen leggen. De belangrijkste: doe eens gek! En: laat hem voelen wie er écht de baas is.

    Vandaag gebeurt het dan. Mario Draghi, de President van de Europese Centrale Bank himself komt naar de Tweede Kamer om het beleid van de instelling die hij leidt uit te leggen. Eindelijk.

    Zijn bezoek is eerder uitgesteld omdat hij belangrijker zaken aan zijn hoofd had dan beleid dat erg veel pijn doet in Nederland te komen uitleggen. De Kamerleden krijgen vandaag de kans de opperste monetaire ridder van de eurozone een paar vragen te stellen. Die vragen moesten ze overigens wel van tevoren indienen bij de ECB.  Stel je voor dat Draghi een onverwachte vraag zou krijgen en met zijn mond vol tanden zou komen te staan. 

    Geachte volksvertegenwoordiger, ik smeek u: stel de volgende vragen níet

    Hoewel het voor de hand ligt om een lijstje op te stellen met vragen die de Kamer zou kunnen – of liever: moeten – stellen, ga ik dat niet doen. Nee, ik wil onze volksvertegenwoordigers vragen, smeken zelfs, de volgende vragen níet te stellen. Omdat ze toch al weinig tijd hebben en omdat Draghi’s bezoek aan Den Haag geen leuk dagje uit moet zijn, maar hard werken voor de Italiaan. Vandaar hierbij enkele suggesties voor wat de Kamerleden de baas van de ECB níet moeten vragen, en waarom niet.

    Bloedserieus

    Met stip op plek 1, omdat deze vraag zó voor de hand ligt in Nederland, is de vraag wat de heer Draghi gaat doet aan het feit dat de Nederlandse pensioenen en het Nederlands spaargeld lijden onder zijn ECB-beleid. Zijn antwoord zal namelijk zijn ‘niets’. En dat zal hij niet bedoelen als een grapje. De man zou bloedserieus zijn omdat de ECB – ik hoor het hem nu al zeggen – naar de eurozone als gehéél moet kijken en niet naar individuele landen. Stel Draghi die vraag en hij zal van binnen genieten en lachend de vraagsteller in 2 seconden afwimpelen. One down, ten to go, zal hij denken en lachend doorgaan. Hetzelfde geldt voor de vragen over economische situatie in elk willekeurig land van de eurozone overigens. 

    Dat lachen zal hem zeker niet vergaan als een Kamerlid hem vraagt of de ECB zich zorgen maakt over de waarde van de euro (te sterk c.q. te zwak, vul zelf in). ‘Wij hebben geen wisselkoersdoelstelling’ en ‘de wisselkoers is één van de indicatoren waar we naar kijken’ zal klinken uit de mond van de goedlachse Italiaan. Two down, op naar de volgende. 

    Onenigheid

    Een vraag die vandaag in de Kamer ook beslist níet mag klinken is of onenigheid binnen het ECB-bestuur de taak van de ECB lastig maakt. Draghi zou om te beginnen zeggen dat die onenigheid er niet of nauwelijks is, hij zal iets van ‘collegialiteit’ en ‘algemene mening van het bestuur’ mompelen. Geen van de Kamerleden zal kunnen nagaan of Draghi de waarheid spreekt want de notulen van de bestuursvergaderingen van de ECB worden pas 30 jaar(!) na dato gepubliceerd. Die notulen zijn een beter bewaard geheim dan de vraag of technisch directeur van de KNVB Hans van Breukelen Henk ten Cate twee weken geleden wel of niet een baan als bondscoach van het Nederlands elftal heeft aangeboden.

    Ik hoop dat een Kamerlid naar de microfoon loopt en Draghi een 'absurde' vraag stelt

    ‘Hoe kijkt u tegen de opkomst van het populisme in de eurozone’ en, in het verlengde daarvan, of de ECB zich wel eens zorgen maakt over het voortbestaan van de euro? Interessante vragen, maar net zo goed zonde van de tijd. Draghi zou namelijk antwoorden dat de ECB zich niet met politiek bezighoudt – een stand-up comedian is er niets bij – dat de euro onomkeerbaar is en dat het absurd is te spreken over de mogelijkheid dat de gemeenschappelijke munt zou kunnen verdwijnen. 

    Mocht iemand overigens toch deze antwoorden uitlokken bij de Italiaan, dan hoop ik dat een Kamerlid naar de microfoon loopt en Draghi vraagt of het verdwijnen van de Franse franc of de Nederlandse gulden na een bestaan van 800 jaar ook niet ooit een even absurd idee was. En omdat het verdwijnen van die munten niet absurd bleek te zijn, waarom het verdwijnen van de nog niet eens 20 jaar oude euro wél absurd zou zijn? 


     

    "Stiekem hoop ik dat een Kamerlid dan in zijn microfoon keihard ‘en mijn naam is haas’ roept"

    Nu de Amerikaanse centrale bank Fed in de Verenigde Staten bezig is met een monetaire exit, ligt de vraag wanneer de ECB na gaat denken over het stoppen met haar stimuleringsbeleid wel erg voor de hand. Doe het niet! Je zou daarmee Draghi alleen maar de kans geven de Kamer te tracteren op een nietszeggend antwoord. Iets in de geest van dat het stoppen met het beleid van monetaire verruiming afhankelijk is van de economische ontwikkelingen en ja, dat moet de tijd uitwijzen, met als geheide uitsmijter dat de ECB zich niet vastlegt op een van tevoren bepaald pad. 

    Mijn naam is haas

    En nu ik het toch over de VS heb: vraag Draghi aub ook niet wat hij van het beleid van de Fed en het economische beleid van president Donald Trump vindt. Over de Fed zou hij namelijk zeggen dat centrale bankiers zich niet uitlaten over elkaars beleid en dat de Fed het beleid voert dat de Fed meent dat de VS nodig heeft. Over Trumpnomics lepelt hij dan zijn standaardzin op dat de bank geen beleid kan voeren dat gebaseerd is op toekomstig beleid in Washington en dat de ECB zich – daar is-ie weer – niet met politiek bezighoudt. Stiekem hoop ik dat op dat moment een Kamerlid in zijn microfoon keihard ‘en mijn naam is haas’ roept.

    Het is te hopen dat Draghi met de auto naar Den Haag komt – bij lastige vragen moet hij nogal eens zijn vliegtuig halen

    Tot slot is er een vraag die veel journalisten en politici toch keer op keer aan Draghi stellen, en die in mijn boek toch wel echt dé meest onzinnige vraag voor hem is, namelijk of de ECB zich, bij het vaststellen van haar beleid, laat leiden door economische groeicijfers over de eurozone als geheel of die van de afzonderlijke eurolanden. Ik hoop van harte dat die vraag vandaag ook níet zal klinken in de Kamer. Draghi zou ongetwijfeld een tweeledig antwoord geven: dat de bank uiteraard alleen naar de eurozone kijkt als ware het één land en dat het mandaat van de ECB inflatie betreft, en niet de economische groei en dat de bank dus alleen naar de inflatie kijkt (‘en mijn naam is haas’ klinkt voor de tweede keer). 

    Het is overigens te hopen dat Draghi met de auto naar Den Haag is gekomen. Want als hij met het vliegtuig komt, moeten onze volksvertegenwoordigers er rekening mee houden dat Draghi de bijeenkomst – zeker als de bovenstaande vragen níet worden gesteld maar vele andere, relevante wél – vroegtijdig afbreekt omdat hij zijn vlucht moet halen. Vorig jaar heeft hij namelijk in het Europees Parlement, de enige instelling waar hij het beleid van de ECB aan de in alle eurolanden gekozen leden kon uitleggen, het halen van zijn vlucht voorrang gegeven boven dat uitleggen. Dat laatste is overigens zijn plicht: het Verdrag van Maastricht schrijft dat voor en bepaald niet het minste of een vrijblijvend document.  

    Tot slot een oproep aan onze Kamerleden: doe eens gek! Ik weet dat jullie je vragen dagen voor Draghi’s komst naar jullie Kamer aan de ECB moesten voorleggen. Maar als Draghi er toch zit, wat let je om hem toch een onverwachte vraag te stellen. Gewoon voor de leuk. En om de President van de ECB toch even te laten voelen wie er nu écht de baas is in de eurozone: gekozen politici en niet technocraten zoals hij. 

    Over de auteur

    Edin Mujagic

    Gevolgd door 383 leden

    Een onafhankelijke macro-econoom, spreker en publicist. Zijn nieuwste boek gaat over de Nederlandse monetaire geschiedenis.

    Lees meer

    Volg deze auteur

    Dit artikel krijg je cadeau van Follow the Money.

    Diepgravende onderzoeksjournalistiek kost tijd en geld. Steun ons en

    word lid