DNB hekelt pensioenbeheer ING

    Toezichthouder typeert gedwongen winkelnering in eigen beleggingsfondsen als 'onjuist'

    Bank-verzekeraar ING laat grote steken vallen in het beheer van pensioengelden van het eigen personeel, onhult het Financieele Dagblad vandaag. De krant wist de hand te leggen op een geheim onderzoeksrapport van De Nederlandsche Bank. Uit het rapport blijkt dat de toezichthouder zeer kritisch is over de wijze waarop ING de pensioenpot voor zijn eigen personeel beheert. 
    Het ondernemingspensioenfonds van ING belegt 12 miljard euro voor 74 duizend (ex)personeelsleden. DNB kwalificeert het risicobeheer van ING over dit aanzienlijke vermogen als 'onvoldoende' en 'onduidelijk', aldus het Financieele Dagblad. Opvallend is dat DNB ook de gedwongen winkelnering hekelt. ING verplicht het fonds te beleggen bij de ING-huisbeleggingsfondsen. De motivering die ING voor deze voorkeursbehandeling geeft, noemt DNB 'onjuist'. De koppelverkoop kan weliswaar in het belang zijn van de werkgever zijn, maar dit eenzijdige beleggingsbeleid kan volgens DNB de financiële belangen van de werknemers schaden. 'Een voorkeursbehandeling mag nooit leiden tot een suboptimaal vermogensbeheer', stelt DNB. De gedwongen winkelnering heeft tot gevolg dat sommige ING-beleggingsfondsen tot 90 procent met de pensioenpremies van ING-werknemers zijn gevuld.
     
    Gedwongen winkelnering geldt ook voor klanten
    Dat de toezichthouder tot deze conclusie komt, zou wel eens gevolgen kunnen hebben voor ING en ook de andere verzekeraars in Nederland. De door DNB gehekelde handelwijze raakt immers de kern van het pensioenbedrijf van de grote verzekeraars in Nederland als Nationale Nederlanden, Aegon en Delta Lloyd. Al deze verzekeraars verkopen pensioenverzekeringen waarin uitsluitend de eigen beleggingsfondsen zijn opgenomen. Het Prestatiepensioen van Nationale Nederlanden, dat de afgelopen anderhalve maand uitgebreid op televisie werd aangeprezen, is daar een typisch voorbeeld van. Ook daar vindt op grote schaal de gedwongen winkelnering plaats. Als DNB stelt dat prestaties en risicobeheer bij deze fondsen ondermaats zijn, zegt dat veel over het kwaliteit van het door ING aangeboden fondsen in de pensioenproducten, tenzij het pensioenfonds van ING bewust de slechtste fondsen krijgt toebedeeld. Bedrijven die collectieve pensioenregelingen afsluiten voor hun personeel, zullen deze feiten in ogenschouw moeten nemen.
     
    Met de huisbeleggingsfondsen van Nederlandse (bank)verzekeraars is ook iets bijzonders aan de hand: ze staan onder geen enkel toezicht. Beleggingsfondsen staan normaal gesproken onder het (gedrags)toezicht van de AFM. Door de eigendomstructuur van huisbeleggingsfondsen - die formeel eigendom zijn van de (bank)verzekeraar - onttrekken deze zich aan dat toezicht. Hoe hoog de beheerkosten van de fondsen precies zijn, is een groot mysterie. In de prospectussen die bankverzekeraars over hun huisfondsen publiceren, staan ze wel genoemd, maar iedereen binnen de wereld van het vermogensbeheer weet dat er nog veel meer verborgen kosten in zitten. Pensioenexperts beschouwen de huisbeleggingsfondsen van verzekeraars als 'zwarte dozen' waar verzekeraars mee kunnen doen wat ze willen. Aangenomen wordt dat de kosten (winstinhoudingen) aan de hoge kant zijn en daardoor de prestatie van de fondsen ondermaats. Uit het rapport van DNB blijkt dat ook. De huisbeleggingsfondsen vormen ook het hoofdingrediënt van de woekerpolissen.
     
    Hoogleraar pensioenmarkten Fieke van der Lecq vraagt zich af of de praktijken van gedwongen winkelnering al niet veel langer bij DNB bekend zijn. 'Het is hoe dan ook goed dan de toezichthouder meer in beschouwing neemt dan alleen de dekkingsgraad', zegt Van der Lecq. De hoogleraar is verontrust over de gevolgen van het rapport van DNB. 'Dat een bankverzekeraar als ING de pensioenen van het eigen personeel niet goed blijkt te beheren, is geen goed teken en is slecht voor het vertrouwen'.
     
    Ernstige twijfels
    DNB kwam ook tot de conclusie dat bij ING het risicomanagement van de pensioenbeleggingen tekort schiet. 'Om volgens DNB onnaspeurbare redenen wil het pensioenfonds zijn aandelenbeleggingsbeleid wijzigen van passief naar actief beheer', schrijft het FD. DNB heeft 'ernstige twijfels' of het pensioenfonds beseft welke risico's daarbij verbonden zijn. Het risicomanagement van ING schiet volgens DNB nu al tekort, dat zal bij actief beheer alleen maar toenemen.
     
    De risico's van actief vermogensbeheer zijn groter dan die bij passief vermogensbeheer. Evenals de verdiensten voor de bank. Het feit dat ING het beleid van passief naar actief wijzigt heeft vooral gevolgen voor de verdiensten van bank-verzekeraar zelf: die zullen stijgen. De grote vraag is echter of het personeel van ING daarvan meeprofiteert. Uit het rapport van DNB blijkt het tegendeel. De toezichthouder stede vast dat het INI Vastgoed Basisfonds, dat voor 86 procent is gevuld met geld van ING-werknemers, onderpresteert. Het risico lijkt dus vooral op de schouders van het ING-personeel te worden afgewenteld.
     
    eric@ftm.nl
     
     

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Redactie

    Gevolgd door 216 leden

    Volg Redactie
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren