Van wie is ons geld?

Kunnen we ons monetaire systeem op een eerlijkere manier organiseren? Lees meer

Waarom is de creatie van geld in handen van – particuliere – banken? En moet dat altijd gepaard gaan met schuld? Ofwel: kunnen we ons monetaire systeem op een eerlijkere manier organiseren?

Het zijn vragen waar menig econoom zijn tanden op stuk gebeten heeft. Toneelgroep De Verleiders zette een brede discussie in gang door op te roepen tot een burgerinitiatief. Met 120.000 handtekeningen moest de politiek wel reageren en nadenken over de aard en wezen van ons geld en de manier waarop het wordt gecreëerd. Dat leidde tot een opdracht voor Wetenschappelijk Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) om onderzoek naar geldschepping te doen.

Op Follow The Money begon in 2015 het debat toen voormalig bankenlobbyist en auteur Robin Fransman reageerde met een open brief aan het toneelgezelschap, die werd beantwoord door Martijn Jeroen van der Linden, bestuurder van de Stichting Ons Geld. Daarnaast gaven tientallen lezers in het discussieforum hun visie op wat misschien wel dé vraag van het moment is: van wie is ons geld eigenlijk?

69 Artikelen

Een beetje mal

Volgens Robin Fransman vliegt Martijn Jeroen van der Linden van stichting Ons Geld uit de bocht door te beweren dat mensen niet verplicht zijn om geld aan te nemen.

Beste Martijn Jeroen van der Linden, Nu ben je echt een beetje mal aan het doen. Je zegt dat geld geen schuld is omdat mensen en instellingen niet verplicht zijn om het aan te nemen. Dat is pertinent onjuist. Het is juridisch onjuist, maar ook praktisch onuitvoerbaar. De euro, als wettig betaalmiddel, moeten mensen wel verplicht, bij wet accepteren.
De euro, als wettig betaalmiddel, moeten mensen wel verplicht, bij wet accepteren
Als jij een wasmachine koopt en die laat bezorgen, is de verkoper verplicht euro’s te accepteren als betaalmiddel. Die verkoper kan dat weigeren, maar de rechter zal hem daar dan toe dwingen. Hij kan er ook voor kiezen om geen wasmachine te verkopen, maar hoe betaalt hij dan zijn personeel? En hoe betaalt hij dan zijn belastingen? Met kokosnoten? Hetzelfde geldt voor je huur, je energierekening en al die andere schulden die een mens elke maand maakt. De leverancier moet bij wet gewoon euro’s accepteren. Met het wettelijk betaalmiddel vereffen je de schuld. Je betaalt jouw eigen, individuele, niet-overdraagbare schuld, met een universele, unanieme en overdraagbare schuld. Dat noemen we geld. Denk jij, dat als je het geld niet meer vertrouwt, dat je tegen je werkgever kan zeggen, 'sorry, die euro’s die vertrouw ik niet, het is aan mij om het geld te kiezen, betaal mijn loon maar in dollars of goud of kokosnoten'. Dat gaat dus niet. De enige omstandigheid waaronder zulke dingen plaats vinden is tijdens hyperinflatie. Als mensen het niet langer accepteren dat een of andere autoriteit onbeperkt claims op ze legt. En dat is precies het risico van politieke geldcreatie. -o- Robin Fransman is bereikbaar op Twitter: @RF_HFC