Europa wil dat voedselwaakhond EFSA zijn dubbele petten afzet

    Belangenverstrengeling is nog steeds aan de orde van de dag bij de Europese voedseltoezichthouder. Het Europees Parlement eist daarom in een resolutie dat de toelatingsprocedure voor de panels wordt aangescherpt.

    Het Europees Parlement eist striktere regelgeving omtrent belangenconflicten bij de Europese voedseltoezichthouder EFSA (European Safety Authority). In de resolutie, die vorige week met een ruime meerderheid (86% voor) is aangenomen, staat dat EFSA geen wetenschappers moet aannemen die een band hebben met de landbouw- of voedingsindustrie. Screenshot 2014-04-08 14.15.50Daarnaast willen de Kamerleden dat experts eerst een 'afkoelingsperiode van twee jaar' (een periode zonder financieel belang) doormaken voordat zij bij EFSA kunnen werken. De afkoelingsperiode moet het draaideurprincipe tegengaan, waarbij experts direct van het bedrijfsleven naar toezichtfuncties verhuizen. Het klinkt voor een burger misschien wat vreemd in de oren, maar dubbele belangen zijn bij de Europese voedselwaakhond aan de orde van de dag. In de wetenschappelijke panels van het orgaan, waarin beslist wordt of welke voedingsstoffen veilig of onveilig zijn, heeft meer dan de helft van de experts een financiële band met de industrie, zo berekende ngo Corporate Europe Observatory (CEO) vorig jaar op basis van gegevens openbare gegevens. Met een financieel belang wordt bedoeld: onderzoeksgeld, consultancyklussen of een betaalde nevenfunctie. Aan de ene kant verdienen deze wetenschappers dus geld bij bedrijven, terwijl zij aan de andere kant over producten van deze bedrijven moeten beslissen of het veilig is.

    Uitgesteld budget

    Het Europees Parlement noemt de bestaande toelatingsprocedure voor experts 'bezwaard', 'onderwerp van kritiek' en onvoldoende om angst over 'onpartijdigheid bij de autoriteit uit te sluiten.' De EU-resolutie voor striktere regelgeving is geen wet. EFSA kan de de eisen naast zich neer leggen. Verstandig is dat echter niet. In 2012 stelde het Parlement de financiering van het EFSA-budget uit vanwege berichten over belangenverstrengeling. Sindsdien heeft EFSA een aantal maatregelen doorgevoerd, maar-  zoals het rapport van CEO uit 2013 laat zien - heeft nog steeds zestig procent van de wetenschappers schnabbels in de private sector. Het lek in de huidige toelatingsprocedure zit mogelijk in de te specifieke afbakening. EFSA kijkt alleen naar vakgebieden om te bepalen of er belangenverstrengeling is. Zo mag iemand die voedingsadditieven onderzoekt met geld van Unilever niet in het panel voor voedingsadditieven zitten. Maar als een persoon structureel betaalt krijgt van Unilever voor sprekersklussen over haarshampoo, dan zou hij in theorie volgens de EFSA-regels wel in een panel kunnen zitten die bepaalt of een bepaalde zoetstof van Unilever geschikt is voor humane consumptie. Wanneer de voedselwaakhond braaf luistert naar de eis van het Europees Parlement, zullen dit soort situaties niet meer voorkomen. In de resolutie wordt namelijk gesteld dat wetenschappers in de panels helemaal geen band met de landbouw- of voedingsindustrie mogen hebben. De vraag rijst dan waar de instantie, die gevestigd is in de Italiaanse stad Parma, nieuwe experts vandaan gaat halen. De 209 wetenschappers uit de panels krijgen niet betaald van EFSA. Alleen de onkosten worden vergoed. EFSA heeft de verantwoordelijkheid voor de voedselveiligheid van 500 miljoen burgers en moet het doen met een jaarlijks budget van 80 miljoen euro.  

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Ruben Munsterman

    Ruben Munsterman heeft als fanatiek aanhanger van de zesjescultuur tijdens zijn studie journalistiek meer The Wall Street Jou...

    Volg Ruben Munsterman
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren