Follow the Money selecteert

  • Waarmee bewezen is dat politici geen ezels zijn.
  • Is het dan verplicht mee te doen ?

Wat lazen onze redacteuren deze week met belangstelling? Onder meer artikelen over de Chinese propaganda-app, Trumps rechterhand Stephen Miller, Saoedische olie-obligaties en een pleidooi voor vreedzame coëxistentie tussen de VS en China. Fijn weekend!

De gamification van propaganda

Het Financieele Dagblad

Rufus Kain – Tientallen miljoenen Chinezen gebruiken een nieuwe propaganda-app genaamd Xuexi Qiangguo. Dat berichtte Het Financieele Dagblad op donderdag. De naam van de app betekent ‘Ken je sterke land’, het doel is president Xi Jinping en de communistische partij te promoten.

Gebruikers van de app kunnen via filmpjes en berichten op de hoogte blijven van Xi en het overheidsbeleid. Hoe meer nieuws ze tot zich nemen, hoe meer punten ze scoren. Maar wie te weinig punten heeft, kan in de problemen komen. Scholieren met lage scores worden volgens het FD ‘door hun school publiekelijk te kijk gezet’. Ook houden bedrijven de scores van hun werknemers in ranglijsten bij. Mensen die onderaan de lijst eindigen, worden gekort op hun salaris.

Punten en ranglijsten zijn typische elementen binnen een trend die ook in het westen veelbesproken is: gamification. Dat de Chinese overheid dit middel inzet is niet per se verbazend, China is zich als geen ander bewust van de kracht van games. Jaren voordat de Wereldgezondheidsorganisatie in 2018 zorgen uitsprak over ‘gaming disorder’, noemde China gameverslaving al de nummer 1 bedreiging van de volksgezondheid.

Het lijkt erop dat China’s overheid besloten heeft die kracht naar haar hand te zetten.

Accu elektrische auto’s wordt snel goedkoper – is al die subsidie wel nodig?

Bloomberg

Jan-HeinStrop – De prijsdaling van accu’s voor elektrische auto’s gaat zo hard dat deze auto’s al in 2022 even duur zullen zijn als auto’s met een verbrandingsmotor. Dat blijkt uit cijfers van Bloomberg. Accu’s hebben grote invloed op de prijs: ze zijn het duurste onderdeel van stekkerauto’s.  

Dat betekent dat je je kunt afvragen of al die subsidie voor elektrisch rijden wel nodig is. In het Klimaatakkoord is 12 miljard euro gereserveerd voor fiscale stimulering tot 2030. Die cijfers gaan kennelijk uit van een veel tragere prijsdaling. Misschien tijd voor een herijking?

Dollars gaan boven bloedspetters

Bloomberg

Dennis Mijnheer – De a-moraliteit van mondiale beleggers is afgelopen week maar weer eens aangetoond. Hoewel de kroonprins van Saoedi-Arabië door de Amerikaanse inlichtingendienst is aangewezen als opdrachtgever voor de moord op journalist Jamal Khashoggi, stonden beleggers afgelopen week te dringen voor schuldpapier van het Saoedische staatsoliebedrijf Saudi Aramco, ’s werelds grootste olieconcern, dat vorig jaar een nettowinst behaalde van 111 miljard (!) dollar.

Saudi Aramco schakelde de Amerikaanse zakenbanken JPMorgan Chase en Morgan Stanley in om 10 miljard dollar op te halen door middel van het uitgeven van obligaties. Het animo was afgelopen week overweldigend: beleggers tekenden voor maar liefst 100 miljard dollar in op de obligaties. Beleggers die dit keer buiten de boot vielen, krijgen mogelijk een herkansing: het staatsoliebedrijf werkt al lange tijd aan een beursgang (geschatte beurswaarde: 2000 miljard dollar – dat is grofweg 2,5 keer het Nederlandse bbp).

Al Jazeera maakte eerder deze maand een mooie documentaire over Saudi Aramco.

Big business heeft outsized invloed op wetgeving

Public Integrity

Nina Rijnierse – Hoe groot is de invloed van industrieën, bedrijven en denktanks op Amerikaanse wetgeving? Na grondig onderzoek vonden twee Amerikaanse nieuwsmedia en een non-profitorganisatie daarop het antwoord: heel groot.

Met behulp van artificiële intelligentie vergeleken journalisten miljoenen woorden aan wetsvoorstellen met zogenaamde model legislations, wetsvoorstellen die bedrijven en denktanks als voorstel voor politici opstellen. Aan het onderzoek werkten twee jaar lang dertig journalisten uit verschillende landen mee.

Naar nu blijkt worden voorstellen die belangengroepen deden, soms bijna integraal overgenomen. De zogenaamde model legislations worden gekopieerd door de ene lokale overheid na de andere – en werken daardoor de agenda van de mensen die ze opstellen in de hand.

De journalisten vonden ten minste 10.000 landelijke wetsvoorstellen die in de afgelopen acht jaar bijna geheel gekopieerd zijn uit deze model legislation. Meer dan 2100 van deze voorstellen werden uiteindelijk ook echt in de wet opgenomen.                                            

1991: Het bedrijfsleven belooft vrijwillig het plastic probleem op te lossen

Nieuwsuur

Ties Joosten – De afgelopen week besteedde Nieuwsuur volop aandacht aan het plastic probleem. Met hele grote bergen plastic afval op de achtergrond vertelden experts hun verhaal, een teleurgestelde oud-ambtenaar staat zwerfafval in zijn buurt op te ruimen, de directeur van het Afvalfonds Verpakkingen gooit een plastic flesje in een prullenbak. Mijn persoonlijke favoriet was een surfer die een surfboard maakte van plastic afval dat in de zee drijft.

Wat me van de verhalen van Nieuwsuur vooral bijbleef, is de historische tijdlijn die wordt geschetst. Wist je dat het eerste Convenant Verpakkingen al in 1991 (!) werd gesloten? De doelstelling toen: een daling van het aantal plastic verpakkingen met 30 procent. Er werd een verbod op plastic tasjes afgesproken. Het convenant met het bedrijfsleven was niet juridisch afdwingbaar. De reductie van 30 procent werd bij lange na niet gehaald. Dus werd er een nieuw convenant gesloten. Dat niet juridisch afdwingbaar was. En dat niet werd gehaald. Dat verbod op plastic tasjes kwam er pas in 2016. En niet omdat het bedrijfsleven of de Nederlandse overheid dat ineens zo graag wilde, maar omdat het moest van Europa.

Anno 2019 groeit de plastic afvalberg nog steeds. En dus werd er onlangs een nieuw pact gesloten. Het bedrijfsleven belooft de plastic afvalberg nu echt te gaan terugdringen. Die belofte is juridisch niet afdwingbaar.

Harvard-hoogleraar pleit voor economische coëxistentie tussen China en VS

The South China Morning Post

Peter Hendriks – Politiek econoom Dani Rodrik vindt dat het tijd wordt voor een economisch samenwerkingsmodel voor China en de VS. De Harvard-hoogleraar ziet de vreedzame coëxistentie die er na de Cuba-crisis tussen de VS en de USSR ontstond, als een voorbeeld voor de twee economische blokken. Als het niet lukt zo’n compromis te smeden, bestaat volgens Rodrik het gevaar van een verlammende handelsoorlog.

Het compromis bestaat eruit dat de VS niet moet proberen om China te dwingen de Amerikaanse variant van het kapitalisme over te nemen. China, met zijn staatskapitalisme, moet dan wel onder ogen zien, dat er in de VS grote zorgen bestaan over het weglekken van werkgelegenheid en technologie, en moet accepteren dat de VS in bepaalde gevallen toegang tot de Amerikaanse markt onwenselijk acht.

Het grootste bezwaar van de VS tegen China is dat de Chinese overheid bedrijven eindeloos kan blijven steunen als er een markt veroverd moet worden. Private bedrijven kunnen zo’n strijd nooit winnen. Ook het negeren van patenten en copyrights is een doorn in het oog van de VS. De Chinezen vinden dit allemaal overdreven en eisen dat de VS zijn markten opent voor Chinese producten en investeringen. Dat China zelf extreem behoedzaam omgaat met het toestaan van buitenlandse importen en investeringen, lijken ze daarbij te vergeten.

Rodrik stelt voor de Chinezen de vrijheid te bieden om een eigen markteconomie te ontwikkelen, met alle staatssteun die daarbij hoort. De VS heeft dan wel het recht om in bepaalde gevallen dumping tegen te gaan en zo de werkgelegenheid te beschermen. Ook mag de VS meer toezicht houden op Chinese investeringen die worden gezien als bedreigend voor Amerikaanse technologische speerpunten, of als riskant voor de nationale veiligheid.

Fascinerend profiel van Trumps rechterhand op gebied van immigratie

The Atlantic

Nikki Sterkenburg – Amerikaanse senatoren weten: het heeft geen zin te onderhandelen wanneer Stephen Miller erbij zit. The Atlantic schreef een fascinerend profiel van Trumps 32-jarige senior policy advisor en speechschrijver, die na 9/11 bijvoorbeeld al met veel verve de regering Bush verdedigde: ‘Torture is a celebration of life and human dignity’. Wanneer de journalist Miller zelf uiteindelijk te spreken krijgt, vraagt hij zich af of Miller daadwerkelijk alles meent of dat hij hem aan het trollen is. Spannende journalistiek.

Groot datalek jeugdzorg

RTL Nieuws

Arjan van der Linden – Door een fout van Jeugdzorg zijn gevoelige dossiers van bijna drieduizend kinderen gelekt, ontdekten journalisten van RTL Nieuws. Daarin staan onder meer gedetailleerde verslagen over de thuissituaties en psychologische gesteldheid van deze jeugdzorgclienten.

Het lek kon ontstaan doordat Jeugdzorg vergat een domeinnaam te verlengen, iets wat niet meer dan tientje kost. Twee klokkenluiders registreerden de domeinnaam, kregen zo inzage in de dossiers en speelden die door naar de RTL-redactie.

Tijdens het onderzoek maakten de journalisten een interessante ethische afweging. Vanwege de gevoeligheid van de informatie wilden ze zelf zo weinig mogelijk dossiers inzien. Om toch een beeld te krijgen van de inhoud schreven ze met programmeertaal Python een scriptje dat analyseerde welke woorden het meeste voorkwamen en om hoeveel unieke slachtoffers het ging. Tien dossiers keken ze zelf in, en na afloop verwijderden ze alle informatie.

Muiterij aandeelhouders Bayer dreigt

Bloomberg

Vincent Harmsen – De overname van Monsanto door de Duitse chemiereus Bayer loopt voor de aandeelhouders uit op een almaar groter wordende strop. Sinds de fusie in 2018 werd beklonken, heeft het aandeel Bayer liefst 40 procent van haar beurswaarde verloren. Daarmee is een slordige 35 miljard euro in rook is opgegaan. Inmiddels hebben twee Amerikaanse juryrechtbanken geoordeeld dat Roundup, de populaire onkruidverdelger van Monsanto, lymfklierkanker kan veroorzaken bij gebruikers, en dat Monsanto bekend was met dit risico. Bayer stelt dat Roundup veilig is, en heeft in beide zaken beroep aangetekend. In de VS klagen meer dan 11.200 patiënten het bedrijf aan.

Aandeelhouders vinden dat de ceo van Bayer, Werner Baumann, de risico’s van de overname van Monsanto heeft onderschat. Het vertrouwen in Baumann is tanende, meldt Bloomberg. De messen worden geslepen voor de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering, die eind deze maand in Bonn plaatsvindt. Stemadviesbureau Glass Lewis & Co gaf aandeelhouders in aanloop al het advies om het vertrouwen in Baumann dan op te zeggen. De raad van toezicht liet weten Baumann te steunen, en stelt dat hij en andere Bayer-bestuurders de risico’s ‘zorgvuldig’ hebben gewogen.

Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

Over de auteur

Redactie

Gevolgd door 206 leden

Volg Redactie
Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
Annuleren