Follow the Money selecteert

  • Dat de bruinkoolcentrales nog draaien draagt ook niet bij.
  • Fukushima

Het internationale wisselkoersenschandaal leverde afgelopen week vermakelijk leesvoer op, de miljarden die het kabinet uitgaf aan verbetering van de verpleeghuiszorg hadden tot nog toe weinig resultaat en de CO2-belasting leverde de Amerikaanse comedian John Oliver een paar goeie bits op. Verder deze zondag innovatie in de rechtspraak, dreigend falen voor de Duitse energiewende, een relativerend stukje Europese geschiedenis, de bloemetjes en de bijtjes, minder marktwerking in de wijkzorg, verloren muziek en een gegevenslek bij Trello. Veel leesplezier!

Het Bananasplit-kartel en de Grumpy Old Men

Reuters

Dennis Mijnheer – Het bankschandaal rond de manipulatie van wisselkoersen heeft in Nederland relatief weinig aandacht gekregen, terwijl het zich toch makkelijk kan meten met het Libor-schandaal [FTM-dossier Valutaschandaal]. In de afgelopen jaren hebben banken al voor zo’n 12 miljard dollar (!) aan boetes opgelegd gekregen van autoriteiten.

Afgelopen week haalde de Europese mededingingsautoriteit, onder leiding van pitbull Margrethe Vestager, ook nog eens uit. De banken Barclays, RBS, JPMorgan, Citigroup en MUFG troffen voor in totaal 1 miljard euro schikkingen met de mededingingswaakhond. Persbureau Reuters maakte een overzichtelijk artikel over deze nieuwe ronde in het valutaschandaal, waarbij handelaren van meerdere banken met elkaar samenspanden om wisselkoersen in hun voordeel te bewegen. De gehanteerde trucs zijn voer voor liefhebbers van witteboordencriminaliteit, terwijl ook niet te versmaden details aan het licht kwamen. Zo kwamen de forex-handelaren bijeen in chatgroepen genaamd Semi-Grumpy Old Men, Three Way Banana Split, Essex Express en the Jimmy (vernoemd naar de trein die de frauderende handelaren ’s ochtends namen) en de wat cryptische naam ‘Only marge’.

De Duitse energiewende lijkt te mislukken

Der Spiegel

Peter Hendriks – In 2011 nam Angela Merkel een soort eerste Wir schaffen das-besluit. Na de kernramp in het Japanse Fukuyama nam haar kabinet het drastische besluit om te stoppen met kernenergie en het accent te leggen op duurzaamheid. Dat moest de energiewende een enorme impuls geven en Duitsland op weg helpen om een CO2-neutrale staat te worden. 

We zijn nu acht jaar verder en volgens Der Spiegel staat het project op het punt van mislukken. De plannen zijn mooi, maar veel projecten lopen vast door weerstand van de burgers. Elke windmolen of hoogspanningsleiding stuit op weerstand en al die protesterende mensen zijn ook kiezers, wat politici doodsbang maakt. De doelstellingen worden op geen stukken na gehaald. De wende is ook nog eens erg duur. Er is de afgelopen vijf jaar 160 miljard euro uitgegeven en de resultaten van al die investeringen blijven in extreme mate achter bij wat verwacht werd. Gevreesd wordt dat het politieke draagvlak aan het wegsmelten is.

De grootste uitdaging in de strijd tegen CO2-uitstoot is het enorme wagenpark van het land aan te pakken. Daarin worden nauwelijks voortgang geboekt. In het artikel worden Nederland en Zweden in dat opzicht als goede voorbeelden aangehaald.

Niets nieuws onder de Europese zon

The Guardian 

Nikki Sterkenburg – Met alle politieke ontwikkelingen, populisten en protestbewegingen zou je denken dat Europa op het punt van uiteenvallen staat. Deze fijne longread laat zien dat er op het Europese continent altijd al golven zijn geweest die zich bewegen tussen eenwording en uiteenvallen. Met als klap op de vuurpijl de prachtige oneliner: ‘Tell me your Europe and I will tell you who you are.’

2 miljard voor verpleeghuiszorg levert nog geen extra kwaliteit op

Skipr

Aliëtte Jonkers – Weet u het nog? Die 2 miljard euro die het kabinet beschikbaar zou stellen voor grotere kwaliteit van zorg en extra handen aan het bed in het verpleeghuis? Of dat geld ook echt betere zorg oplevert, is nog maar de vraag. ‘Op dit moment is niet goed vast te stellen of de 2 miljard aan kwaliteitsgelden de verpleeghuiszorg daadwerkelijk verbeteren,’ maakte de Algemene Rekenkamer bekend. De Tweede Kamer had de minister gevraagd te garanderen dat het geld vooral aan extra personeel werd besteed. Dat zou neerkomen op 40.000 extra fulltimers in de zorg. Dat personeel is echter nergens te vinden. Er zijn grote personeelstekorten die niet zomaar kunnen worden weggewerkt. 

En dus is er nu een nieuw voorstel: dan moet er maar meer financiële ruimte komen voor arbeidsbesparende technologische innovaties, oppert branchevereniging Actiz. Oftewel: gps-trackers, incontinentiesensoren en ‘sprekende bloempotten’. Daar zullen aanbieders van dure zorgtechnologie wel bij varen. Het is de vraag of deze innovaties de verpleeghuiszorg echt kunnen oplappen, want tot nu toe ontbreekt deugdelijk wetenschappelijk onderzoek over de effectiviteit van dergelijke interventies.

Hoe één procent van de muziek op Myspace behouden bleef

The Verge

Rufus Kain – Bits en bytes zijn vergankelijk. In maart werd bekend dat twaalf jaar aan muziek op het ooit alomtegenwoordige sociale medium Myspace verloren was gegaan. Een ongelukje bij een servermigratie. Minder bekend is dat een deel van de muziek is gered. Voordat de muziek verloren ging, downloadde een anonieme groep academici bijna een half miljoen songs voor een onderzoek naar muzieknetwerken. Sindsdien heeft de groep de muziek gedeeld met The Internet Archive, een nonprofit online bibliotheek voor digitale content. Helaas betreft het amper een procent van de 50 miljoen verdwenen liedjes. Aan de andere kant illustreert het dat een hoofdstuk in de muziekgeschiedenis niet zo makkelijk verloren had hoeven gaan.

Sinds de dagen van Myspace is muziek streamen alleen maar populairder geworden. Maar kunnen we erop aan dat de Spotify's van de wereld zorgvuldiger zijn als hun gloriedagen voorbij zijn? Of hebben we meer internethistorici nodig die onze content conserveren?

Ja echt! CO2-belasting bij Last Week Tonight

Last Week Tonight

Ties Joosten – Ik heb op Follow the Money al eerder geschreven over een mogelijke klimaatmaatregel die rap meer aandcht krijgt: de CO2-belasting. Toch verslikte ik me afgelopen week flink in mijn koffie, toen het belasten van CO2-uitstoot plotseling bij Last Week Tonight langskwam. Ja echt! John Oliver adresseerde zelfs de genuanceerde verschillen tussen een cap-and-trade-systeem en een meer rechttoe-rechtaan koolstofbelasting. 

Mij zal je daarover niet horen klagen. Ik weet nog al te goed hoe ik me enkele jaren geleden het hoofd brak over de vraag hoe klimaatverandering een beetje meer in het middelpunt van de aandacht zou kunnen komen. ‘Het is niet eens een verkiezingsthema!’, fulmineerde ik. Those days zijn zo langzamerhand wel over. Klimaatverandering is inmiddels overal en – o wonder – het lukt John Oliver en zijn trawanten zelfs om dit onderwerp voorbij de zielig kijkende ijsbeer op een smeltende ijsschots te krijgen. Dat alles terwijl er zelfs nog wat te lachen valt! Hoera dus voor Last Week Tonight.

EU-Ombudsman: besluitvorming Bee Guidance moet openbaar

Politico

Vincent Harmsen – Europees Ombudsman Emily O’Reilly haalde afgelopen week flink uit naar Brusselse bestuurders vanwege alle geheimzinnigheid rondom de Bee Guidance. ‘Wanbestuur,’ noemde O’Reilly dat dinsdag. De Bee Guidance is een Europese maatregel bedoeld om bestrijdingsmiddelen beter te toetsen op hun schadelijkheid voor bijen. Wetenschappers wijzen pesticiden aan als belangrijke oorzaak achter de afname van bestuivende insecten in Europa.

De besluitvorming over de Bee Guidance verloopt uiterst traag. Er wordt in Brussel nu al zes jaar over onderhandeld. Dat gebeurt achter gesloten deuren. De Franse milieuorganisatie POLLINIS vroeg vorig jaar al om inzage in de posities van de Europese lidstaten. Het zijn namelijk de nationale regeringen die invoering van de Bee Guidance blokkeren. FTM onthulde op 6 april dat Nederland bij die blokkerende landen hoort. De Europese Commissie weigerde echter inzage te verstrekken, waarop de milieuorganisatie een klacht indiende bij de EU-Ombudsman. 

Ombudsman O’Reilly roept de Commissie nu op alsnog alle documenten openbaar te maken: ‘Europese burgers hebben het recht te weten welke posities hun eigen overheden hebben ingenomen,’ aldus de Ombudsman. ‘Biodiversiteit is daarbij ook nog eens een zeer belangrijk onderwerp.’ De uitspraak van de Ombudsman is een advies en niet juridisch bindend.

Het is makkelijk gegevens vissen in de vijver van Trello-boards

NRC Handelsblad / Reporter Radio

Nina Rijnierse – Creditardnummers, e-mailadressen, inloggegevens: het kan allemaal worden bijgehouden in Trello, een online tool waar veel bedrijven en hun medewerkers via ‘boards’ hun werk bijhouden. Dat de unieke link van hun onafgeschermde ‘borden’ via Google gemakkelijk vindbaar is, bewezen NRC en Reporter Radio deze week. Ze vonden onder andere het Trello-board van een medewerker van een reclamebureau dat opdrachten voor Ajax uitvoerde, inclusief het kopje ‘belangrijke gegevens’. Kleine bedrijven zijn op die manier een goudmijn voor cybercriminelen – en een ‘springplank’ naar informatie van grotere bedrijven. 

Het is overigens niet de eerste keer dat gevoelige informatie via Trello wordt geopenbaard: eerder kwamen onder andere de Verenigde Naties en overheden van het Verenigd Koninkrijk en Canada al in opspraak toen via het platform wachtwoorden en veiligheidsplannen voor het hele internet zichtbaar waren

Innovatie in de rechtspraak: laagdrempelig, goedkoop en snel

Advocatenblad

Liset Hamming – Regelrechters, wijkrechters, buurtrechters, burenrechters, schuldenrechters. Maar ook: scenariorechters voor echtscheidingen en het ‘community court’ in Eindhoven, geïnspireerd op het Red Hook Community Justice Center in South Brooklyn, New York. Met zulke innovaties binnen de rechtspraak wordt druk geëxperimenteerd. Minister voor rechtsbescherming Sander Dekker bezocht Red Hook afgelopen december en ‘kwam enthousiast thuis’, schrijft Rechtspraak in een reportage over de plannen in de Eindhovense wijk Woensel. 

De afgelopen jaren stegen de griffierechten en daalden de rechtsbijstandsvergoedingen. Het aantal rechtszaken nam af, de complexiteit van de zaken nam juist toe. De oplossing, zo wordt gedacht, zit ’m onder andere in deze ‘innovatieve’ vormen van geschillenbeslechting. Laagdrempelig, goedkoop en snel.

‘Dat zal vast de snelheid ten goede komen, maar beslist niet de kwaliteit,’ is de reactie vanuit de advocatuur. Advocaten zijn niet betrokken bij de totstandkoming van de plannen en, zo lijkt, overbodig gemaakt. Wie waarborgt dan de rechten van de gedaagden? Er wordt een hoop gevraagd van de rechter zelf, die bovendien op zoek moet naar ‘het echte probleem’, zo licht de nieuwe voorzitter van de Raad van de rechtspraak in het Advocatenblad toe. Wat gaat dit allemaal kosten? De rechtspraak verkeert al jaren in zwaar weer onder andere door eerdere, mislukte innovatieplannen.

Goed idee, zo’n wijkrechter, of leidt die aanpak tot geldverspilling en een uitholling van de democratische rechtsorde?

‘Minder marktwerking in de wijkzorg’

NRC Handelsblad 

Eelke van Ark – Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid wil dat de wijkzorg compleet op de schop gaat, wat betreft financiering. Dat meldde NRC Handelsblad afgelopen week. Minder marktwerking en meer samenwerking tussen verschillende zorgverleners is zijn idee. 

Hoe De Jonge dit precies voor elkaar wil krijgen is nog niet duidelijk. De zorgverzkeraars moeten volgens de minister vanaf volgend jaar via hun contractering van zorgverleners aansturen op het vormen van teams die herkenbaar in de wijk aanwezig zijn. Die hoeven niet per se van een enkel bedrijf afkomstig te zijn, aldus De Jonge, maar moeten wel nauw samenwerken en als team aanspreekbaar zijn. Hij wil af van het huidige model, waarin de thuiszorg ‘uurtje factuurtje’ declareert.

Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

Over de auteur

Redactie

Gevolgd door 231 leden

Volg Redactie
Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
Annuleren