Follow the Money selecteert

    Onze redacteuren selecteerden weer de beste stukken uit binnen- en buitenlandse media. Waaronder: Het samenwerkingsverband tegen Big Pharma zet geen zoden aan de dijk, de vervuiler krijgt subsidie, hoe gevaarlijk zijn mobieltjes en wanneer werkt Russische propaganda?

    Samen tegen Big Pharma; landen hebben nog steeds moeite met afdingen

    Politico

    Jeffrey Stevens: Drie jaar geleden begon de strijd van voormalig minister van Volksgezondheid Edith Schippers tegen Big Pharma. Samen met België stond Nederland aan de wieg van een samenwerkingsverband om lagere medicijnprijzen af te dingen. De gedachte was dat als verschillende Europese landen samen een front zouden vormen, farmaceuten zich genoodzaakt zouden zien om de prijzen van medicijnen. naar beneden bij te stellen. Het was een aanlokkelijk idee: als snel sloten Luxemburg, Oostenrijk en Ierland zich aan bij het verbond van België en Nederland. Politico onderzocht wat de samenwerking tot nu toe heeft opgeleverd. Zij concluderen: de Europese inkoopsamenwerking zet geen zoden aan de dijk.

    Hoe gevaarlijk zijn mobieltjes nu eigenlijk?

    The Nation

    Peter Hendriks: Hoe gevaarlijk is het gebruik van mobiele telefoons precies? Er circuleren verhalen over een verhoogd risico op een hersentumor, maar het blijft altijd een beetje vaag. Dat is vreemd, want 95 procent van de bevolking belt mobiel en dan wil je graag een helder inzicht in de risico's.

    Uit dit onderzoeksverhaal blijkt dat de Amerikaanse telecom-industrie er alles aan doet om uitkomsten van onderzoek naar de risico’s van mobiel bellen binnenskamers te houden. Ook wordt actief geprobeerd om extern onderzoek onderuit te halen. De Cellular Telcommunications and Internet Association blijkt als sinds 1993 bezig om het ‘gezonde’ imago van mobiele telefonie te beschermen. Maar net als eerder bij de tabaksindustrie en de oliesector, waarschuwen onderzoekers in dienst van de sector, privé voor de gevaren.    

    De vervuiler krijgt subsidie 

    De Groene Amsterdammer

    Gea Bruinsma: Dat veeteelt niet goed is voor het milieu, is bekend. Dat komt onder meer door de uitstoot van ammoniak, een stofje dat veel planten niet kunnen verdragen, en dat zich aan andere kleine deeltjes in de lucht verbindt tot fijnstof. Veeteeltbedrijven die minstens tien ton per jaar uitstoten, moeten hun mate van vervuiling dan ook melden bij de Europese Commissie en de Verenigde Naties.

    Uit onderzoek van De Groene Amsterdammer blijkt dat deze lijst van bedrijven aan de korte kant is: experts zeggen dat het er honderden moeten zijn, terwijl het in 2015 volgens officiële cijfers om slechts 49 zou gaan. Een kwart van deze grootvervuilers ontvangt bovendien landbouwsubsidie. De vervuiler betaalt dus niet, maar wordt gestimuleerd. Dit geldt niet alleen voor Nederland, maar voor heel Europa.

    Wanneer werkt Russische propaganda nou echt?

    Monkey Cage

    Dieuwertje Kuijpers: De Russische pogingen om buitenlandse verkiezingen te beïnvloeden door middel van betaalde online activisten, bots en Engelstalige staatstelevisie (RT) en radio (Sputnik) zijn ons allen bekend. Minder bekend is of deze stroom aan (des)informatie ook een effect heeft op publieke opinie. 

    Politicologen Leonid Peisakhin en Arturas Rozenas van New York University besloten de proef op de som te nemen, en de invloed van Russische staatspropaganda op het Oekraïense electoraat te testen. Op basis van een enquête onder 1.676 respondenten in de 160 electorale gebieden rondom de Russisch-Oekraïense grens werd niet alleen het mediadieet in kaart gebracht, maar ook hun houding ten aanzien van zowel de Russische als Oekraïense regering.

    De eerste bevinding is een geruststellende: de Russische boodschap beklijft alleen bij welwillende oren. Pro-Russische Oekraïners die Russische TV keken stemden eerder op pro-Russische kandidaten, maar anti-Russische Oekraïners met hetzelfde mediadieet werden door de propaganda niet overtuigd in het stemhokje. 

    De tweede bevinding is eveneens niet verrassend, maar daarmee niet gelijk geruststellend. Russische propaganda zorgde er namelijk wel voor een toename in polarisatie: de welwillende pro-Russische oren werden namelijk nog pro-Russischer. Dit heeft ook consequenties voor de Verenigde Staten. Een van de belangrijkste redenen om Russische propaganda te exporteren is juist om polarisatie aan te wakkeren en hiermee ‘de vijand’ (in dit geval de Verenigde Staten) te destabiliseren. Deze bevindingen suggereren dat Rusland niet in staat is mensen van gedachten te doen veranderen, maar wel graag een strategisch handje helpt om zich meer overtuigd te voelen van het eigen gelijk.

    De GGZ wegbezuinigd? De uitgaven zijn juist gestegen.

    De Volkskrant

    Jeffrey Stevens: Het beeld dat de bezuinigingen op de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) leiden tot een toename van verwarde personen klopt niet, althans dat verklaart de belangenvereniging van zorgverzekeraars tegenover de Volkskrant. Zorgverzekeraars Nederland baseert zich op declaraties die bij verzekeraars zijn ingediend. Uit die declaraties blijkt dat de uitgaven aan de volwassenen-ggz in vier jaar tijd met tien procent zijn gestegen. De crisisdienst moest de afgelopen vier jaar minder vaak in actie komen; in 2013 werd de hulp van de crisisdienst 70 duizend keer opgeroepen en in 2017 was dat 60 duizend keer. Tegelijkertijd constateert de Nederlandse politie juist een forse toename van het aantal personen met verward gedrag. De vraag is echter of het in al die gevallen gaat om een psychiatrische crisis of dat er sprake is van ander soort afwijkend gedrag, zoals bij demente ouderen. Bijzonder hoogleraar innovaties in de ggz Philippe Delespaul van de Universiteit van Maastricht zet hoe dan ook vraagtekens bij de bevindingen van zorgverzekeraars. 'Dit zijn harde cijfers van gedeclareerde zorg, maar sinds de hervorming van de zorg zijn zo veel taken overgeheveld en anders gedefinieerd, dat je de komende jaren geen stabiele cijfers hebt.'

    De 100 waardevolste technologie-merken

    Brand Finance

    Arne van der Wal: - Een sterk merk heeft verschillende functies: klanten lokken, loyaliteit opbouwen en ook het motiveren van de eigen werknemers. Maar in wezen is een – commercieel – merk maar voor een ding bedoeld: geld verdienen. Dat het ene merk daarin beter slaagt dan het andere, is geen verrassing. Maar hoe waardeer je de werkelijke waarde van een merk? In deze lijst van Brand Finance is aan 100 topmerken in de tech-sector een bedrag geplakt. Op nummer 1 staat niet Facebook, Apple of Google, maar online winkel Amazon, goed voor een merkwaarde van 128 miljard dollar. Hoe lang dat duurt is de vraag: president Trump heeft het op Amazon gemunt. Nederland is goed voor twee namen op deze lijst. Voor beleggers handig om te weten: sterke merken presteren op de beurs gemiddeld bijna twee keer zo goed als S&P 500.

    Shell-scenario is wel degelijk (ja echt) in lijn met Parijs

    Cicero

    Ties Joosten: De afgelopen dagen ligt Shell weer eens fors onder vuur. De Correspondent legde bijvoorbeeld bloot dat het oliebedrijf al veel langer dan tot nu toe werd aangenomen weet heeft van klimaatverandering en de bijdrage die het daar zelf aan levert. 

    Ook Shells Sky-scenario, waarin een pad naar Parijs wordt geschetst, wordt fel bekritiseerd. Een mooi weer-show, beweren activisten, vol valse aannames. 

    Dat beeld werd voor mij echter vakkundig onderuitgehaald door de Noorse klimaatexpert Glen Peters. In dit blog zet hij uiteen dat Sky keurig valt binnen de transitiescenario’s die door het IPCC (de club die binnen de Verenigde Naties zicht houdt op de uitvoering van het Klimaatakkoord) zijn opgesteld. Shell voorziet een iets hoger wereldwijd energiegebruik in 2100 dan het gemiddelde IPCC-scenario, het zet iets forser in op zonne-energie en het voorziet (opvallend!) uiteindelijk een relatief laag gasgebruik.

    Belangrijk om hierbij op te merken is, dat de IPCC-scenario’s ook niet helemaal onomstreden zijn. En, belangrijker, dat dit slechts een inschatting is van Shell. Geen strategie, geen voornemen, geen harde afspraak. Slechts een voorspelling van wereldwijde trends. Het scenario betekent dus niet dat Shell zich aan het Klimaatakkoord gaat houden. Maar de voorspelling zélf is dus wel in lijn met de belangrijkste transitiepaden richting Parijs. 

    Komende maandag publiceren we trouwens een mooi verhaal over klimaatdoelstellingen bij Shell die wél hard gemaakt kunnen worden. 

    Bayer, Monsanto en Big Data: wie heeft de macht over onze voedingsindustrie?

    Medium
     

    Cosette Molijn: De jarenlange paringsdans tussen de twee zwaargewichten Bayer en Monsanto zal eindelijk tot een eind komen, zo lazen we al enkele weken geleden. Maar de zorgen van milieu-activisten tot boerenorganisaties en consumenten zijn groot, omdat deze mega-fusies extreme markt (en dus machts-) concentraties in de voedingsindustrie en agrarische sector tot gevolg hebben. Bayer bood ruim 62 miljard dollar voor Monsanto, en met deze fusie zal de internationale markt voor onder andere zaden, pesticiden, dierenfarmaceutica en agrarische apparatuur door enkel vier multinationals gedomineerd worden, namelijk DowDuPont, Syngenta-ChemChina, BASF en Bayer-Monsanto.

    Dit artikel op Medium laat zien wat deze merger from hell kan betekenen voor de opkomende digitalisering van landbouw. Data afkomstig van satellieten tot boerderijapparatuur kan inzichten geven en landbouw optimaliseren, maar de komst van deze merger from hell wekt de angst voor beperkende toegang tot die data, in het voordeel van de Bayer-Monsanto. 

     

    Wapens voor iedereen!

    Alternet

    Thomas Bollen: De afgelopen kwart eeuw is Amerika de absolute nummer 1 wapenhandelaar van de wereld. Donald Trump doet zijn best om die traditie voort te zetten maar is zeker niet de eerste Amerikaanse president die wapendeals sluit met leiders die nou niet bepaald bekend staan om hun voorliefde voor democratie en erkenning van mensenrechten. President Obama schepte er wat minder over op, maar hij sloot de grootste Amerikaanse wapendeals sinds de tweede wereldoorlog, waaronder een deal met Saudi Arabie ter waarde van 115 miljard dollar. Die wapens worden nu ingezet door de Saudische kroonprins Mohammed bin Salman voor zijn bloedige terrorisme in Yemen. Daar worden burgers bestookt met willekeurige bombardementen en staan miljoenen levens op het spel door de uitbraak van ziektes als Cholera. Ook partijen als ISIS beschikken over Amerikaans wapentuig. Terwijl de 'war on terror' nog altijd hoog op de agenda staat is de Trump-regering nu van plan om de controle op wapenexporten te versoepelen.

    Hoe Rusland Assad in het zadel houdt

    Reuters

    Jean Wanningen: Sterk staaltje onderzoeksjournalistiek door drie Russische journalisten van Reuters. Zij onthullen in deze longread dat Rusland in het geheim huurlingen stuurt naar Syrië om het regime van Assad te steunen. Niet alleen door zelf te vechten, maar ook door manschappen van Assad te trainen. Vermoed wordt dat Rusland vanwege publicitaire redenen niet graag ziet dat er veel 'officiële Russische slachtoffers' in deze oorlog gerapporteerd moeten worden, zoals destijds onder meer in Afghanisten het geval was. Daarnaast ontdekten de journalisten dat Rusland wegen heeft gevonden om de benodigde vliegtuigen via schimmige trucs op naam te zetten van Iraanse en Syrische bedrijven. Op die manier wordt de Zwarte Lijst van landen omzeild, die de Amerikanen hebben opgesteld. 

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Redactie

    Gevolgd door 109 leden

    Lees meer

    Volg deze auteur en blijf op de hoogte via e-mail

    Volg Redactie
    Verbeteringen of aanvullingen?   Tip de auteur Annuleren