Frankrijk, the ugly face of Europe

    De pijlen van de financiële wereld zijn tot nu toe vooral gericht op de PIIGS. Maar de echte zwakke schakel van de Eurozone heet Frankrijk.

     Keith Wade, chief economist van de Britse vermogensbeheerder Schroders, was onlangs in Nederland. Wade toonde zich verrassend positief over de staat van de economie, met name die van Amerika. En deelde en passant een opmerkelijk inzicht over de Europese munt.

     
    Maar eerst zijn visie op de economie. Zoals gezegd, Wade was een optimist (hij was een van de eerste economen die luidop durfde te zeggen dat hij geen dubble dip recession verwachtte) en blijft dat. Na de aardbeving in Japan is de inkopersindex scherp gedaald. Deze PMI is een belangrijke indicator voor de economie. Maar Wade zegt zich nog geen grote zorgen te maken. "Ik zie de bears al weer uit hun holen komen. Maar ik vind dat pessimisme overdreven." 
     
    Natuurlijk, de hoge olieprijs baart ook Wade enige zorgen, vooral vanwege het effect op de consumentenbestedingen en dat zou tot lagere groei in de VS kunnen leiden. Maar de rol van olie in de wereld economie is dusdanig gedaald dat het effect volgens Wade niet al te groot zal zijn. De oil shock is een stuk kleiner dan in de jaren 70 en 80. 
     
    Prematuur
    Van groter belang is de relatie tussen recessie en de rentestand. Onlangs verhoogde de Europese Centrale Bank de rente. Reden: de stijgende inflatie. De rentepolitiek van de ECB staat daarmee haaks op die van de Amerikaanse Fed en de Britse centrale bank. 
     
    Het effect is dat de koers van de euro stijgt. (Koersgrafiek) En dat heeft effect op de hele eurozone. Volgens Wade leidt het in met name de zuidelijke landen tot deflatie en dat is niet een handige manier om het schuldenprobleem op te lossen. Wade denkt dat het onvermijdelijk is dat de Griekse schulden worden afgeschreven. "Eigenlijk zou het land het beste de eurozone kunnen verlaten. Maar ik denk niet dat dat gaat gebeuren. Een herstructurering van de schulden ligt meer voor de hand, ook al zet dat een enorme druk op Portugal, Ierland en Spanje."
     
    De recente verhoging van de rente door de Europese Centrale Bank vindt Wade prematuur. De inflatie stijgt weliswaar, maar is nog niet van dien aard dat er krachtig op de economische rem moet worden getrapt, vindt Wade.
     
    Het demasqué van Frankrijk
    De grote vraag voor de continuïteit van de euro is hoe lang Duitsland bereid is om de rekening te betalen. Politiek gezien is dat een heikele kwestie, maar economisch gezien heeft de euro Duitsland veel voordeel gebracht. 
     
    Volgens Wade heeft Duitsland van de zwakkere euro-broeders kunnen profiteren doordat zij de koers van de munt drukken en zo de Duitse exportsector een handje helpen. "Als Duitsland uit de euro zou stappen en de Deutschmark herinvoert, zou dat de sterkste munt ter wereld worden. Ik denk niet dat de Duitse exportindustrie daar op zit te wachten." Zo gezien zal Duitsland nog lang bereid zijn om de euro-rekening op te pakken. Het is goedkoper om de euro te redden dan om hem uiteen te laten vallen. 
     
    Het onuitstaanbare Franse tekort. Klik voor vergroting
     
     
    In de marge van zijn presentatie deed Wade wat mij betreft de interessantste observatie, namelijk het grote structurele tekort van Frankrijk. "Dat is procentueel net zo hoog als dat van Griekenland. Maar van Griekenland kun je nog zeggen dat het relatief eenvoudig is op te lossen door efficiënt belasting te heffen. Frankrijk blijft problemen houden met de hoge prijs van zijn pensioenstelsel. Het grote aandeel van de overheid in de economie maakt een herstructurering lastig. Om het tekort te betalen moet de belasting wel omhoog."
     
    Dat laatste is natuurlijk niet echt de boodschap die president Sarkozy aan zijn electoraat wil geven. Frankrijk treedt als mede-Godfather van de euro vaak schouder-aan-schouder op met Duitsland, maar heeft intussen met 5 procent een structureel tekort dat ver boven de Maastricht-norm van maximaal 3 procent ligt. 
     
    Daarnaast is de grootste bank ter wereld, de Franse BNP Paribas, ook een van de zwakst gefinancierde. Voeg dat bij de grote exposure die bijna alle Franse banken in Spanje en Italië hebben, et voilá de tikkende tijdbom van de eurozone: la douce France.
     
     
     
     
    Hier de uitgewerkte presentatie met Keith Wade's visie op de economie (incl. grafieken)
     
    Over de auteur

    Arne van der Wal

    Gevolgd door 227 leden

    Mede-oprichter van Follow the Money. Houdt zich onder meer bezig met technologie-ontwikkeling en de voedingsindustrie.

    Lees meer

    Volg deze auteur

    Dit artikel krijg je cadeau van Follow the Money.

    Diepgravende onderzoeksjournalistiek kost tijd en geld. Steun ons en

    word lid