Frankrijk krijgt tien jaar de tijd om te hervormen

    De hele wereld kijkt naar Frankrijk. Het land vertikt het om te hervormen en lapt elke internationale afspraak aan zijn laars, tot ergernis van onder meer Duitsland. Blijft Frankrijk op de oude voet doorgaan of lukt het het land de broodnodige hervormingen door te voeren?

    Het OECD (Organisation for Economic Coöperation and Development) kwam vorige week met een tienjarenplan voor hervormingen in Frankrijk. FTM heeft dat rapport doorgenomen en de samenvatting leest u hier. Zoals u weet heeft ook Frankrijk het Stabiliteits en Groei Pact (SGP) mede ondertekend. Die overeenkomst stipuleert dat landen die deel uitmaken van de Europese Unie hun begrotingen op orde hebben. In concreto betekent dat: de begrotingen mogen geen tekorten laten zien.

    Hervormingen Franse economie noodzaak

    De Franse begroting voldoet al jaren niet aan die afspraken. Al twee keer eerder heeft het land van de Europese Commissie uitstel gekregen om aan de voorwaarden te voldoen, maar telkens lukt het Parijs niet om een sluitende begroting te presenteren. Ook voor dit jaar, volgend jaar en 2016 voldoet Frankrijk niet aan de drie procents norm, sterker nog, haar tekort loop verder op. Van 4,3 procent dit jaar tot 4,7 procent in 2016.
    Het lukt de Fransen maar niet om de broodnodige hervormingen door te voeren
    Het lukt de Fransen maar niet om de broodnodige hervormingen door te voeren. Nodig zijn hervormingen op het gebied van belastingen, de inrichting van de overheid en allerlei administratieve procedures. Men zou verwachten dat dit toch niet al te lastig zou moeten zijn, maar vijf jaar na het uitbreken van de ergste financiële crisis ooit heeft Frankrijk nog geen enkele poging ondernomen om het tij te keren. Integendeel, de onder de vorige president (Sarkozy, red.) ingezette pensioenleeftijdverhoging van 60 naar 62 jaar is onder de huidige president Hollande alweer teruggedraaid. Zo schiet het dus niet op met La Patrie. Het OECD maakt zich daarom grote zorgen over de tweede economie van de eurozone en heeft een tienjarenplan (sic!) opgesteld voor het land om structurele hervormingen van haar economie door te voeren. In onderstaande tabel is de impact daarvan op het Franse BBP zichtbaar gemaakt (klik op afbeelding om deze te vergroten). impact-gdp-france-report Hierin wordt goed zichtbaar, dat vooral de Franse arbeidsmarkt 'op slot' zit en hervormd moet worden. Maar hoe waarschijnlijk is dat, gelet op de Franse onwil om te hervormen? En laten we ook niet vergeten dat de Franse vakbonden heel wat assertiever zijn dan hier, die laten niet met zich sollen en zullen 'te vuur en te zwaard' opkomen voor de eerder verworven rechten. Wat dat betreft waren de schermutselingen in Brussel afgelopen week nog kinderspel. Intussen lijkt het er op dat het IMF -onder leiding van de Française Lagarde- een begin wordt gemaakt om de gemaakte afspraken van het SGP te 'versoepelen'. Gisteren verscheen een artikel in het Duitse Handelsblatt waarin Lagarde ervoor pleitte om de 60 procents norm los te laten. Dat is de hoogte van de staatsschuld uitgedrukt als percentage van het BBP. Des te opmerkelijker, aangezien de president van de Franse Centrale Bank -Christian Noyer- zich onlangs juist een voorstander had betoond van het handhaven van die norm. Klaarblijkelijk moet het er niet te dik bovenop liggen dat het IMF intussen vooral de belangen van Frankrijk dient. En indirect die van de VS en EU. Het is niet voor niets dat de BRICS landen zich hebben afgewend van het IMF en een soortgelijk instituut hebben opgericht: de New Development Bank, met een kapitaal van 100 miljard dollar. Het SGP dateert al van 1997, twee jaar voor de (girale) invoering van de euro. De essentie daarvan was dat landen niet meer geld uitgeven dan ze ontvangen, zoals een goed huisvader betaamt. Daarom werden die criteria van maximaal drie procent begrotingstekort en zestig procent staatsschuld afgesproken. Landen kregen vervolgens de tijd om daaraan te voldoen. Na het uitbreken van de eurocrisis en het vormen van allerhande met belastinggeld gevulde noodfondsen is het Pact zelfs nog aangescherpt. Tijdens de eurotop van 26 oktober 2011 werd namelijk afgesproken dat alle lidstaten van de eurozone de regels van het SGP over een structureel sluitende begroting in hun nationale grondwet moeten vastleggen. Als een land zich niet houdt aan die regels kan de Europese Raad van regeringsleiders zelfs boetes opleggen. Sterker, als een tekort het stempel 'buitensporig' krijgt opgedrukt, komt de betreffende lidstaat terecht in de procedure bij buitensporige tekorten. Hierin moet het begrotingstekort weer teruggebracht worden tot onder de drie procent. Tijdens deze procedure kunnen ook sancties worden opgelegd. Maar in het geval van Frankrijk zijn deze afspraken evenveel waard als het papier waarop ze gedrukt zijn: niets dus.

    Het OECD komt met vier concrete aanbevelingen

    Het OECD heeft nu een dappere poging ondernomen om de Fransen op het rechte pad te brengen met hun aanbevelingen voor structurele hervormingen. Het OECD wijst er op, dat Frankrijk één van de vijf belangrijkste economieën ter wereld is (gemeten naar BBP) met een vooraanstaande positie in kennis-intensieve sectoren als defensie, de ruimtevaartindustrie, nucleaire industrie en industriële productie.
    De Franse elite spreekt niet uitsluitend Frans meer
    De organisatie wijst er verder op dat het algemene opleidingsniveau van de Fransen de afgelopen dertig jaar aanzienlijk is toegenomen (de bovenlaag spreekt bijvoorbeeld niet uitsluitend Frans meer) en men stelt vast dat de inkomensongelijkheid relatief klein is in het land (hallo Piketty!). Desondanks blijft de economische groei van het land ernstig achter bij andere (Europese) landen en de OECD noemt dat 'zorgelijk'. Daarom komt die organisatie met vier aanbevelingen voor hervormingen. De eerste aanbeveling betreft het optimaliseren van de dienstensector. Die moet concurrerender worden, onder meer door allerlei bestaande 'beschermende' regels en procedures weg te nemen zodat nieuwe bedrijven toegang tot de markt krijgen. Een tweede aanbeveling betreft het verbeteren van de Franse arbeidsmarkt, die veel te star en veel te duur is. Daarnaast moet Frankrijk speciale aandacht besteden aan het oplossen van de relatief hoge werkloosheid onder de jeugd. De derde aanbeveling betreft het vereenvoudigen (en verlagen) van de enorme belastingdruk, met name voor het Franse bedrijfsleven. En tenslotte betreft de vierde aanbeveling een herziening van het Franse staatkundige bestel, dat nu onnodig kostbaar is en bovendien inefficiënt. Vooral voor een goed functioneren van de (locale) arbeidsmarkt. Kortom, deze serie aanbevelingen betekent een drastische verandering van de Franse samenleving. Het is de vraag of dat lukt en of daar wel voldoende draagvlak voor bestaat gelet op de machtige positie van bijvoorbeeld de Franse bonden. Het OECD verwacht dat de maatregelen zullen leiden tot een structurele jaarlijkse groei van 0,3 á 0,4 procent van het BBP: "OECD estimates suggest that these reforms, taken together, could raise the potential growth rate progressively by an additional one quarter over the next 5 years and one third at a 10 year horizon. This would represent an average annual growth increase of around 0.3 percentage point over five years and nearly 0.4 percentage point over 10 years. Some of this higher growth would come through an increase in employment." Voorwaarde is wel dat het land zich vervolgens strikt houdt aan de regels van het SGP. Maar als je Lagarde, premier Valls en president Hollande hoort praten, dan lijkt het er voorlopig niet echt op dat Frankrijk van plan is de aanbevelingen van het OECD op te volgen. Klik hier om mij te volgen op twitter Klik hier voor een overzicht van mijn artikelen

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Jean Wanningen

    Gevolgd door 230 leden

    Jean Wanningen (Weert, 1957) is een veelkleurige persoonlijkheid. Ging na ‘verkeerde’ studies bij een gerenommeerde investmen...

    Volg Jean Wanningen
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren