Het grote kwaad achter de kredietcrisis: China

2 Connecties

Onderwerpen

Kredietcrisis

Locaties

China

De kiem van de kredietcrisis ligt niet in de Westerse financiële wereld, maar is veroorzaakt door de spaardrift van consumenten en bedrijven uit China. Dat stelt econome Heleen Mees.

De moederschoot van de kredietcrisis is de Volksrepubliek China en niet het kapitalistische Westen. Mocht u nu denken dat deze stelling een overtijdige imperialistische uithaal is tegen 'Grote Roerganger' Mao of een wanhopige poging is om het macro-economische gelijk van de socialistische schoolmeester Roemer onderuit te halen, dan slaat u volkomen de plank mis. De Chinezen betitelen als dé aanstichters van de 'credit crunch' komt uit de koker van econome Heleen Mees.

 

Volgens de Nederlandse publicist in onder meer Het Financieele Dagblad is de voorloper van de bankencrisis niet veroorzaakt dankzij financiële instellingen en overheden die met kredieten smeten in het Westen, maar door Chinese consumenten en bedrijven die veel te spaarzaam geweest. Dat is de strekking van haar komende proefschrift.

 

Daardoor is er na 2002 een enorme geldberg ontstaan, zo legt Mees uit in een interview met De Volkskrant. De beschikbaarheid van deze grote hoeveelheid goedkoop geld had tot gevolg dat de rentes daalden en er een vastgoedzeepbel ontstond die barstte in 2008.

 

In haar aanstaande proefschrift "Changing Fortunes - How China's Boom Caused the Financial Crisis"  legt de aan de New York University verbonden hoofddocent een direct verband tussen de spaardrift van de Chinezen en de daling van de langetermijnrente in westerse landen. 'Vanaf 2002 begonnen de Chinezen enorm te sparen. Dit leidde ertoe dat de hypotheekrente in Spanje daalde van 13 naar 3 tot 4 procent en in de VS van 7 naar 3 procent.'

 

Bankencrisis
Maar haar bevindingen betekenen absoluut niet dat bankiers en verzekeraars gezuiverd zijn van alle blaam, zo benadrukt ze. 'Behalve een kredietcrisis is er ook een bankencrisis geweest. Alleen was die in de VS snel onder controle. Banken zijn over de scheef gegaan met hun rommelhypotheken en bonussen. Maar het is niet de voornaamste oorzaak van de crisis. De rommelhypotheken, de zogenoemde subprimes, vormden slechts 5 procent van hun hypotheekportefeuille.'

 

Volgens Mees moet de spaardrift in de 1,4 miljard zielen tellende Volksrepubliek als dé boosdoener achter de kredietcrisis vooral in de schoenen worden geschoven van het Chinese bedrijfsleven. 'Chinese huishoudens zijn grote spaarders geworden. Zo'n 27 procent van het beschikbare inkomen is vanaf 2002 opzij gelegd. Dat is veel voor een opkomende economie, maar niet excessief.Het probleem zit veel meer bij de bedrijven. De ondernemingen konden geen kant op met hun winsten omdat ze van de staat zijn. Buitenlandse ondernemingen in China mochten hun winsten niet repatriëren, dus dat geld werd allemaal opgepot en in staatsobligaties gestoken.'

 

Amerikanen ontwikkelingswerkers voor China
Maar de één na grootste economische wereldmacht heeft niet als enige vuile handen gemaakt bij het creëren van de kredietcrisis, vertelt Mees.'Het is een samenspel geweest. Ten eerste leefde de regering van president George Bush ver boven haar stand. Ondanks de belastingverlaging gaf die regering elk jaar 8 procent meer uit, onder meer om de oorlog in Irak te financieren. De Amerikanen gebruikten hun huis als geldautomaat, terwijl de Amerikaanse economie met slechts 3 tot 4 procent groeide. Dat geld werd in China besteed. De Amerikanen waren de beste ontwikkelingswerkers voor China. Ze hebben honderden miljoenen mensen uit de armoede gehaald. Dat hielp de olie- en grondstofproducerende landen. Zij deden goede zaken vanwege de vraag uit China. Ook vele OPEC-landen staken hun extra geld in staatsobligaties, omdat ze niet in aandelen kunnen beleggen.'

  

Econome Heleen Mees geeft 'Rood China' de schuld van de kredietcrisis

 

Te laat ingegrepen
Alan Greenspan, de toenmalige baas van de Amerikaanse centrale banken, verlaagde destijds steeds weer de rente. Waarom Greenspan zo lang talmde met het treffen van maatregelen tegen het kwistig verstrekken van kredieten, blijft gissen voor Mees. 'Misschien heeft Greenspan te laat ingegrepen. In 2004 verhoogde hij de kortetermijnrente omdat het de spuigaten uitliep. Tot dan toe leidde een dergelijke maatregel ook tot een stijging van de langetermijnrente. Nu bleef die dalen.'

 

Op de suggestie van De Volkskrant of de Chinezen als de veroorzakers van de kredietcrisis dan nu maar de financieel-economische crisis moeten bezweren door meer te investeren, heeft Mees een ontnuchterend antwoord. 'De Chinezen sparen nu 54 procent van het bpp en investeren daarvan weer 46 procent. Of Chinezen meer investeren of consumeren, maakt macro-economisch niet zoveel uit. In beide gevallen leidt dat tot extra vraag naar buitenlandse goederen. Maar het spaargeld van de Chinezen is een soort boterberg. Die werk je niet zomaar weg. De rente zal nog jarenlang laag blijven. En dat is slecht nieuws voor de pensioenfondsen.'

 

(L)