De erfenis van het Holland Financial Centre

    Het in 2007 nog groots gelanceerde Holland Financial Centre is gestopt. Wat is de erfenis van de lobbyclub die van Nederland een financiële grootmacht wilde maken?

    Het Holland Financial Centre is niet meer. De club die na het SNS-schandaal begin vorig jaar zeer negatief in het nieuws kwam, door de rol van voorzitter en voormalig SNS-topman Sjoerd van Keulen, had geen bestaansrecht meer. Gisteren maakte de lobbyclub bekend dat zij per 1 januari 2014 al haar activiteiten heeft stopgezet. Wat was het Holland Financial Centre (HFC) en wat heeft zij Nederland gebracht?

    Hoopvolle start HFC

    Het Holland Financial Centre werd in 2007 mede op aandringen van minister Wouter Bos opgericht als lobbyclub voor de financiële sector. Doel was om Nederland op de kaart te zetten als toonaangevend financieel centrum in Europa. Na Londen, maar vóór Luxemburg, Frankfurt en Parijs. Het was de bedoeling grote buitenlandse financiële instellingen naar Amsterdam te lokken en te voorkomen dat er na ABN Amro nog meer beeldbepalende instellingen zouden verdwijnen. Het was een tijd waarin kreten als 'Harvard aan de Amstel' doodnormaal klonken en de Zuidas met groot optimisme werd volgepland en gebouwd. De grond aan de Zuidas was zelfs zo waardevol dat er een plan werd ontworpen om de velden van de Amsterdamse voetbalclub AFC op het dak van een kantoor te leggen.
    Het was een tijd waarin kreten als 'Harvard aan de Amstel' doodnormaal klonken
    Het Holland Financial Centre zou een gouden tijd tegemoet gaan. Nog geen jaar later was het sprookje over. Nadat de banken aanvankelijk nog dachten dat het crisisspook in de Verenigde Staten zou blijven, bleek de fundering van het Europese bankwezen in september 2008 ook niet erg sterk. In de jaren daarna stonden de kantoren op de Zuidas jaren leeg. Sommige financials, zoals bijvoorbeeld Deutsche Bank,  verplaatsten hun kantoren zelfs naar de Bijlmer. Vanaf dat moment veranderde het financiële speelveld. Jan Nooitgedagt: 'Moet je dan nog prioriteit geven aan het binnenhalen van nieuwe financiële instellingen en aan de groei van Nederlandse instellingen? Of ga je orde op zaken stellen en proberen te behouden wat je hebt? Het lijkt me duidelijk dat het laatste de geëigende weg was.'

    Het einde

    Nooitgedagt nam de voorzittershamer over van Sjoerd van Keulen, nadat deze publiekelijk gelyncht werd vanwege zijn rol als bestuursvoorzitter bij SNS Reaal en moest opstappen bij HFC. Dit was tevens reden voor minister Dijsselbloem om uit de lobbyclub te treden. Het uittreden van de overheid speelde een belangrijke rol bij het beëindigen van het HFC, zo vertelt Nooitgedagt, die overigens geen vergoeding kreeg voor zijn interim-voorzitterschap. 'Het Holland Financial Centre was echt een unieke samenwerking. Een lobbyclub die opkomt voor de belangen van de sector, waar zowel de toezichthouder, de banken en andere instellingen en de overheid inzit.'
    Het Holland Financial Centre was echt een unieke samenwerking
    De vraag is of de samenleving wel zat te wachten op zo'n unieke samenwerking waarin partijen die elkaar moesten controleren bij elkaar op schoot zaten. Vóór de crisis leek het logisch, daarna steeds minder. Nadat de overheid eruit was gestapt, slonk ook het draagvlak onder de 60 banken en verzekeraars die de lobbyclub steunden met hun jaarlijkse bijdrage van 25.ooo euro. HFC werkte met een jaarlijkse begroting van bijna 2 miljoen euro per jaar. In de zomer werd nog een plan gepresenteerd voor een 'HFC light', maar eigenlijk had niemand daar meer trek in, zo merkte ook Nooitgedagt. 'We hebben gesprekken gevoerd met alle bestuursleden en alles deelnemers. De opinio communis was dat HFC niet meer nodig was om partijen in de sector bij elkaar te brengen. Dat konden andere partijen ook. Dan moet je op een gegeven moment besluiten om te stoppen.' Inmiddels is er niemand meer in dienst bij het HFC en worden de nog lopende projecten afgebouwd. Het geld wat nog in de stichting zit, zal uiteindelijk terugstromen naar de deelnemers.

    De erfenis van HFC

    Het grootste succes van HFC  is ongetwijfeld de Duisenberg School of Finance (DSF). Deze naar Wim Duisenberg vernoemde business school werd in 2007 opgericht met als doel om Amsterdam weer op de kaart te zetten als academisch financieel centrum. DSF is nu een van de meest prestigieuze business schools in Europa en vanuit de hele wereld dingen studenten mee naar de 100 plaatsen die jaarlijks beschikbaar zijn. Inmiddels heeft HFC geen bemoeienis meer met de Duisenberg School of Finance. Nooitgedagt: 'Het verdwijnen van HFC heeft dan ook geen enkele consequentie voor de Duisenberg School of Finance.'
    DSF is nu een van de meest prestigieuze business schools in Europa
    Op andere vlakken is de erfenis van HFC minder zichtbaar. 'We hebben op heel veel vlakken initiatief getoond, mensen bij elkaar gebracht en invloed gehad op het debat. Denk aan de PPI instellingen, de Groene Investeringsmaatschappij en de bankhervormingen die zijn doorgevoerd,' zegt Nooitgedagt. Een ander meer zichtbaar succes is HFC Plaza, dat sinds 2010 gevestigd is op de bovenste verdieping van de Symphony torens (bekend van de vastgoedfraude). In het centrum worden jonge financiële ondernemers ondersteund met raad en daad en een aantrekkelijke werkomgeving. De kantoorruimte is volgens HFC 'voor bijna 100 procent gevuld.' HFC Plaza zal worden verkocht. Nooitgedagt zegt dat er gesprekken worden gevoerd met een koper. Hij verwacht dat 'er op zeer korte termijn' overeenstemming wordt bereikt.

    Nederland zonder HFC

    Gaan we het HFC missen?  Nooitgedagt: 'Je zal nooit weten hoe Nederland eruit had gezien zonder het HFC. Ik denk dat we een waardevolle toevoeging hebben geboden. En het is nog altijd belangrijk dat banken samenwerken. De werkgelegenheid in de financiële sector is nog altijd zeer groot. Veel minder dan in 2008, maar nog altijd substantieel. Steden als Parijs en Luxemburg zijn in opkomst. Dat is op zich niet erg, maar je wilt toch op zijn minst behouden wat je nu hebt. En daar zul je toch voor moeten blijven vechten.'

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Robert Kosters

    Volg Robert Kosters
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren