© Flickr

Internationale vrijhandelsverdragen

Tegen vrije handel tussen burgers, landen en continenten valt weinig in te brengen. Grote internationale vrijhandelsverdragen als CETA, TTIP en TiSA worden daarom uitonderhandeld. Maar ís bijvoorbeeld de Transatlantic Trade & Investment Partnership (TTIP) wel zo'n 'no brainer' als de voorstanders beweren? Het handels- en investeringsverdrag dat de EU en de VS nu onderhandelen levert, zeggen ze, nieuwe banen op. En het zou het mkb een impuls geven.

Klopt dat? Met vrijhandel heeft TTIP vooralsnog weinig te maken. Achter de gesloten deuren waar de onderhandelingen plaatsvinden, zijn nu lobbygroepen bezig hun belangen veilig te stellen. Er bestaan dan ook grote zorgen dat TTIP niet de belangen van de EU-burgers dient, maar vooral die van grote ondernemingen aan deze en gene zijde van de Atlantische Oceaan.

Die zorgen zijn terecht. Wat zijn bijvoorbeeld de gevolgen voor de kwaliteit van ons voedsel? Ons energiebeleid? Gaat de belastingbetaler straks opdraaien voor claims van Amerikaanse multinationals als we chloorkippen en -eieren uit onze schappen weren? Of als we kerncentrales sluiten?

Internationale vrijhandelsverdragen als TTIP, CETA en TiSA zijn complexe ondoorzichtige dossiers met mogelijk grote gevolgen. We Follow The Money – ook in Brussel.

76 Artikelen

Kabinet maakt zich niet druk over volksgezondheidskwestie TTIP

3 Connecties

Onderwerpen

Kamervragen TTIP Suiker
12 Bijdragen

Uit antwoorden op vragen van Kamerleden naar aanleiding van een artikel op FTM blijkt dat het kabinet geen problemen met de volksgezondheid voorziet bij een prijsdaling van ongezonde producten als suiker, alcohol en tabak. ‘Het is mogelijk dat consumenten de extra koopkracht besteden aan andere producten of diensten, zoals een sportvereniging.’

Gisteren gaf minister Lilianne Ploumen voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking antwoorden op Kamervragen van de SP. Die werden gesteld naar aanleiding van het artikel ‘Ongezond genieten door vrijhandelsverdrag TTIP?’ dat begin augustus op Follow the Money werd gepubliceerd. In het artikel staat dat een prijsdaling van de ongezonde producten suiker, alcohol en tabak kan optreden als effect van vrijhandelsverdrag TTIP. Het is gebaseerd op een rapport van het gerenommeerde onderzoeksbureau Ecorys. De onderzoekers schrijven dat als gevolg van de prijsdalingen de Duurzame Ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties op het gebied van de volksgezondheid in gevaar kunnen komen.

Wat is TTIP?

TTIP is de afkorting van het Transatlantic Trade and Investment Partnerschip. Over dit vrijhandels- en investeringsverdrag onderhandelen Europa en de Verenigde Staten sinds juni 2013. Het doel van TTIP is het vergemakkelijken van de handel. Met name de zogenaamde non-tarifaire barrières tussen Europa en de VS moeten daartoe het veld ruimen. Hiermee worden wetten en regels bedoeld die nu nog per gebied verschillen en daardoor handel in de weg staan. Tegenstanders van TTIP wijzen echter op het verlies van het democratisch recht op het maken van wetten en regels, de verregaande invloed van het bedrijfsleven op het verdrag en het gebrek aan transparantie bij de onderhandelingen.

Follow the Money houdt een uitgebreid TTIP-dossier bij.

Lees verder Inklappen

 

In de antwoorden van Minister Ploumen op vragen van SP’ers Jasper van Dijk en Renske Leijten staat dat het kabinet de verwachte prijsdaling als gevolg van TTIP erkent: ‘Als de importtarieven van suiker, alcohol en tabak verder zouden worden gereduceerd, is het mogelijk dat de consumentenprijzen van producten die deze grondstoffen gebruiken dalen. De prijs van producten wordt door meer aspecten bepaald, zoals bijvoorbeeld transport en arbeid.’

De prijsdaling zal desondanks geen negatieve gevolgen hebben voor consumenten, want, zo schrijft de minister: ‘Voor de bescherming van consumenten tegen negatieve gevolgen van (overmatig) gebruik van bepaalde producten zijn diverse (wettelijke) maatregelen voorhanden. De beleidsvrijheid om deze maatregelen te nemen blijft bestaan in handelsakkoorden.’

De SP'ers vrezen dat TTIP de vele maatregelen die zijn genomen om een gezonde levensstijl te bevorderen, (deels) teniet kan doen

Wrang

De SP'ers vrezen dat TTIP de vele maatregelen die zijn genomen om een gezonde levensstijl te bevorderen, (deels) teniet kan doen. ‘Vindt u het ook wrang?’ vroegen Van Dijk en Leijten aan de minister. Die antwoordt: ‘De maatregelen die het kabinet samen met de Europese Commissie neemt, blijven van toepassing en onze inzet voor een goede gezondheid van Nederlandse burgers blijft onverminderd. TTIP en CETA zouden deze maatregelen niet teniet doen.’

De minister vindt wel dat er nog iets mist in de ‘ambitieuze, duurzame en gebalanceerde handelsakkoorden’ waar de Nederlandse overheid zich voor inzet: ‘Er zou in handelsakkoorden bijvoorbeeld een sterkere link met internationaal verantwoord ondernemen, zoals verwoord in de ILO-conventies en de OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen, moeten worden opgenomen.’ Of de minister zich hiervoor ook sterk gaat maken, geeft ze niet aan. 

Sportvereniging

De prijsdaling als gevolg van TTIP zou volgens Ecorys vooral impact hebben op lagere inkomensgroepen aangezien zij een groter deel van hun inkomen besteden aan voedingsmiddelen. De groep zou daardoor gevoeliger zijn voor prijsdalingen van ongezonde producten. De minister heeft het liever over kansen: ‘Ecorys stelt dat mensen met lagere inkomens relatief meer aan voedsel uitgeven en daardoor een grotere impact zouden merken van verlaging van importtarieven. Dit hoeft echter niet te leiden tot een toename in consumptie. Het is ook mogelijk dat deze consumenten de extra koopkracht besteden aan andere producten of diensten, zoals een sportvereniging.’

De prijsdaling als gevolg van TTIP zou volgens Ecorys vooral impact hebben op lagere inkomensgroepen

In reactie op de antwoorden van de Minister zegt Jasper van Dijk: ‘Het is duidelijk dat handelsverdragen zoals TTIP en CETA ertoe kunnen leiden dat meer ongezonde producten voor een lagere prijs op de markt komen. Dat is ook de inzet van het bedrijfsleven: dat wil minder drempels. Dit geldt natuurlijk ook voor bedrijven die ongezonde producten verkopen.’ De suggestie van de minister om de extra koopkracht te besteden aan een sportvereniging noemt Van Dijk ‘een mooi voorbeeld van wensdenken: het is leuk bedacht, maar vooral naïef.’

Mitchell van de Klundert
Mitchell van de Klundert (1990) onderzoekt voor Follow the Money internationale handels- en investeringsverdragen, de voeding...
Gevolgd door 67 leden