Derivaten in het MKB

FTM verdiept zich sinds 2013 de wijze waarop grote banken in Nederland vele duizenden ondernemers in het MKB met rentederivaten opzadelde. Complexe financiële producten waarvan MKB’ers niet begrepen wat voor schadelijke uitwerking ze konden hebben. Dat had voor vele ondernemers desastreuze gevolgen. FTM drong door tot de kleinste details van deze grote misstand in de financiële sector. De serie artikelen vormt ook het langst lopende dossier op FTM. Lees meer

FTM zat meer dan 3 jaar de banken op de hielen en er ligt nu een oplossing.

Banken verkochten derivaten niet alleen aan woningcorporaties als Vestia, maar ook op grote schaal aan kleine ondernemers waarvan iedereen wist dat zij een verwaarloosbare kennis hadden van complexe financiële producten. Wilden die ondernemers uit het MKB opeens zo graag derivaten als renteswaps afnemen? Nee, ze werden daar in vele gevallen toe gedwongen. Geen renteswap, geen lening, zo luidde een voornaam verkoopargument van de bankiers. Langzaam beginnen de nadelige gevolgen van deze verkooppraktijken duidelijk te worden. De rentederivaten blijken voor duizenden ondernemers het equivalent van wat de woekerpolis ooit voor consumenten waren. De grote vraag is: wat nu? Worden de banken tot de verantwoording geroepen of wordt het probleem vooruit geschoven en moeten benadeelde MKB'ers - net als woekerpolis-slachtoffers - eindeloos wachten op een halfbakken oplossing of zal de rechtspraak een vroegtijdig vonnis vellen? FTM volgt sinds 2013 deze kwestie op de voet en dringt door tot de voornaamste details. Het dossier en de lezers en experts die er in de afgelopen jaren hun bijdrage aan leverden, vormt een rijke bron aan kennis.

76 Artikelen

Kifid-loket voor rentederivaten zit nog verder op slot

Wie langer dan een jaar geleden schade heeft geleden door een renteswap, kan niet klagen bij het Kifid. Een nog grotere groep ondernemers dan eerder gedacht is zo uitgesloten van deze rechtsgang.

Na politieke bemoeienis opende geschillenbeslechter Kifid onlangs de deuren voor klachten over rentederivaten verkocht aan het mkb. Uit het reglement – opgesteld door banken in samenspraak met AFM en Financiën – bleek echter dat er de nodige beperkingen zijn gesteld aan toegang tot de procedure. Dat leidde tot de nodige kritiek, onder meer van Het Kenniscentrum Rentderivaten dat pleitbezorger was van bemiddeling van het Kifid. Nu blijkt dat meer ondernemers dan eerder gedacht niet bij het loket terecht kunnen. Want de definitie van 'klacht' in het reglement luidt: 'Een geschil tussen een Klant en een Aangeslotene met betrekking tot een rentederivaat dat is afgesloten in het kader van zakelijke kredietverlening en waarvan de looptijd op 1 april 2014 nog niet was geëindigd.'

Bijzonder beheer

Wie bijvoorbeeld door toedoen van de bank vóór 1 april vorig jaar zijn lening en renteswap vroegtijdig moest beëindigen – wat leidt tot het betalen van een flinke afkoopsom – staat voor een dichte deur. Dat zijn vaak ondernemers die in het beruchte Bijzonder Beheer zaten, waar menigeen van hen sneuvelt. Advocaat Chantal van den Borne, die met succes pleitte voor een openstelling van het Kifid, is teleurgesteld. 'Het doel was toch juist dat dit soort zwakkere ondernemers een goedkope, snelle, deskundige én onafhankelijke rechtsgang zouden krijgen?' Van den Borne denkt dat met alle beperkingen het Kifid een wassen neus is. 'Wederom wordt het ondernemers dus op slinkse wijze bemoeilijkt om hun recht te halen.' Wat zijn die andere beperkingen? Klachten die betrekking hebben op de bevoegdheid van banken om opslagen toe te passen, zijn uitgesloten (zie art. 9.2 m). Dat is merkwaardig gezien de aard van het probleem: ondernemers dachten met een renteswap juist een vaste rente te hebben. Zo is het immers aan hen verkocht.

Opslagverhoging

Na vragen hierover bleek dat je een klacht over opslagverhoging alleen kan verpakken als een klacht over de voorlichting daarover bij verkoop van het derivaat, zonder de algemene voorwaarden van de bank ter sprake te stellen. Daar komt bij dat in artikel 9.3 van het reglement staat: ‘Als tijdens de behandeling bij Kifid blijkt dat zich een van de in dit Reglement rentederivaten genoemde gronden voordoet, of heeft voorgedaan, waardoor de Klacht buiten behandeling had moeten blijven, of moet blijven, beëindigt Kifid de behandeling.’ Klanten die bij de interne klachtenprocedure van de bank een klacht hebben ingediend over de verhoging van de rente-opslag kunnen vervolgens niet meer bij het Kifid terecht, liet het Kenniscentrum eerder weten. ‘Ook niet als zij dat onderdeel van de klacht achterwege zouden laten bij de uiteindelijke klachtbehandeling door het Kifid. In feite wordt met dit artikel de boodschap gegeven dat klanten beter maar in het geheel niet kunnen klagen over verhoging van rente-opslagen.’
'Boodschap wordt gegeven dat klanten beter maar in het geheel niet kunnen klagen over verhoging van rente-opslagen'
Ook ondernemers met meer dan 50 werknemers of meer dan tien miljoen omzet dan wel balanstotaal zijn niet welkom. Je kunt je afvragen of het aantal werknemers of het balanstotaal een relevante factor is voor deskundigheid of kwetsbaarheid in geval van rentederivaten. Als banken straks triomfantelijk melden dat er een beperkt aantal klachten is ingediend bij het Kifid, weten we in elk geval waarom dat zo is.

Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

Over de auteur

Jan-Hein Strop

Gevolgd door 1409 leden

Freelance financieel-economisch journalist met grote belangstelling voor de werking, macht en gedrag van bank & verzekeraar.

Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
Annuleren
Dit artikel zit in het dossier

Derivaten in het MKB

Gevolgd door 514 leden

FTM verdiept zich sinds 2013 de wijze waarop grote banken in Nederland vele duizenden ondernemers in het MKB met rentederivat...

Volg dossier