Klokkenluider boekt succesje tegen HSBC

3 Connecties

Onderwerpen

Klokkenluider Nicholas Wilson

Organisaties

HSBC
7 Bijdragen

Nicholas Wilson ging 13 jaar geleden het gevecht aan met de Britse grootbank HSBC vanwege jarenlange misstanden op de incasso-afdeling. Het leek kansloos, maar de bank gaat nu toch 4 miljoen pond betalen aan gedupeerden. Wilson is nog niet klaar met zijn guerrilla-oorlog. ‘4 million is a joke.’

De Britse klokkenluider Nicholas Wilson (59) raadt het anno 2017 nog steeds niemand in de financiële sector aan om aan de bel te trekken bij misstanden. ‘Financiële instellingen zijn veel machtiger en zullen je kapot maken,’ waarschuwt de ervaringsdeskundige. Hij bracht 13 jaar geleden het nieuws naar buiten dat de Britse bank HSBC op niet toegestane wijze hoge invorderingskosten doorberekende aan particulieren met betalingsachterstanden op hun creditcard.

Hij vond nergens gehoor, verloor vrijwel alles dat hij had en ging bijna ten onder in zijn eenmansstrijd tegen iedereen — van HSBC tot toezichthouders, media en Labour-politici — die maar niet in beweging kwam. De gedrevenheid waarmee hij aandacht voor zijn zaak probeerde te krijgen, ging over in obsessie. Zo verstuurde hij de afgelopen zes jaar maar liefst 116.000 tweets vanaf zijn account Mr. Ethical, een bijnaam die hij overigens in 2003 op sarcastische wijze kreeg opgespeld toen hij de misstanden vergeefs aankaartte bij zijn baas.

De gedrevenheid waarmee hij aandacht voor zijn zaak probeerde te krijgen, ging over in obsessie

De voorgeschiedenis

Wilson stond in 2003 aan het hoofd van de afdeling debt recovery bij het juridisch bureau Weightmans. Hij moest er in opdracht van HFC, de HSBC-dochter voor consumentenkredieten, voor zorgen dat mensen met achterstanden bij persoonlijke leningen en creditcards gingen terugbetalen. De schuldenaren kregen echter te maken met invorderingskosten die 16,4 procent van de openstaande schuld bedroegen. Opmerkelijk, want de vooraf in rekening gebrachte kosten stonden daardoor niet in relatie tot de daadwerkelijk gemaakte invorderingskosten. Wilson: ‘Mensen met een schuld van 10.000 pond kregen er 1640 pond aan kosten bovenop. En dan kwamen er nog de rechtbankkosten... Dat was helemaal niet toegestaan.’

Wilson zei tegen zijn baas dat het bedrijf een ‘illegale werkwijze’ hanteerde. Toen daar geen gehoor aan werd gegeven, stapte Wilson in 2006 naar de toezichthouder Solicitors Regulation Authority. Hij werd “officieel” een klokkenluider, maar kreeg desondanks ontslag. Hij vocht dat aan en liep uiteindelijk weg met een afkoopsom en geheimhoudingsplicht. ‘Daar heb ik me een paar jaar aan gehouden, maar toen kwam ik erachter dat ze nog steeds illegaal kosten in rekening brachten,’ zei Wilson twee jaar geleden tegen FTM. Het incasseren van de onterecht hoge invorderingskosten ging gewoon door, totdat HSBC in 2010 een tik op de vingers kreeg van de toezichthouder Office of Fair Trading.


Nicholas Wilson

"Mensen met een schuld van 10.000 pond kregen er 1640 pond aan kosten bovenop"

Guerrilla-actie

Voor Wilson was het niet genoeg: er moest een compensatie komen voor alle kosten die in al die jaren daarvoor onterecht in rekening waren gebracht. Naast een Twitter-offensief bewandelde hij juridische wegen, klopte bij vrijwel iedere toezichthouder aan en greep iedere gelegenheid aan om de eindverantwoordelijken ter verantwoording te roepen. Zo moest in 2014 HSBC-bestuursvoorzitter Douglas Flint verschijnen in een parlementaire hoorzitting over het SwissLeaks-dossier, de gelekte documenten die onthulden dat een Zwitserse HSBC-vestiging een bonte verzameling klanten hielp bij het faciliteren van belastingontduiking. Vanaf de publieke tribune vroeg Wilson onverwachts aan de HSBC-topman tekst en uitleg over de creditcardkosten. Wilson werd uit de zaal verwijderd.

Zijn verbeten strijd begon echter steeds meer zijn tol te eisen, zo bleek twee jaar geleden toen Follow the Money hem interviewde op Eindhoven Centraal. ‘Ik zit nog steeds in de bijstand en zonder financiële hulp van mijn Twitter-volgers was ik mijn huis kwijtgeraakt,’ zei Wilson destijds, tijdens het rollen van een zwaar shagje Van Nelle. Dat blijkt nog steeds de status quo te zijn als Follow the Money hem belt naar aanleiding van een kleine overwinning in zijn strijd tegen HSBC.

Door Wilsons vasthoudendheid is HSBC vrijwillig overgegaan tot het treffen van een compensatieregeling

Succesje

Zijn vasthoudendheid heeft er namelijk voor gezorgd dat HSBC vrijwillig is overgegaan tot het treffen van een compensatieregeling. De Britse toezichthouder Financial Conduct Authority (FCA), waar Wilson jaren geleden al vergeefs aanklopte, maakte op 20 januari via een persbericht bekend dat uit haar onderzoek blijkt dat HSBC in de periode 2003–2009 onredelijke invorderingskosten in rekening heeft laten brengen bij klanten met een betalingsachterstand. De toezichthouder schrijft dat HSBC echter in 2010 al bedragen heeft teruggestort, maar de FCA heeft nog 6700 klanten gevonden die zijn overgeslagen. HSBC gaat deze klanten nu aanschrijven, en zal de teveel in rekening gebrachte kosten, inclusief 8 procent rente, alsnog aan hen uitkeren. Volgens de FCA komt dat neer op ongeveer 4 miljoen pond.

HSBC bank gaat nu vrijwillig 6700 klanten compenseren voor een bedrag van zo’n 4 miljoen pond. Voelt dit als een overwinning?
´Nee, die 4 miljoen pond is een grap. Ze zeggen dat ze de kosten bij 6700 klanten nog niet hadden teruggestort, maar ik schat dat dat 200.000 tot 300.000 mensen betreft, en dat het bedrag richting de 400 à 500 miljoen pond zou moeten gaan. Ik geloof niet dat ze in 2010 al aan iedereen hebben teruggestort. Met een IT-specialist ben ik nu een database aan het analyseren om dit aan te tonen.’

Serieuze media alsThe Guardian besteden nu aandacht aan de compensatieregeling en uw inspanningen. Voelt dat als erkenning?
‘Ja. Ik ben vaak weggezet als een crackpot of een complotdenker, maar mijn beschuldigingen zijn nu erkend en daardoor komt er geloofwaardigheid. Ik heb hard gewerkt om op dat punt te komen. Maar nu gaat het werk pas echt beginnen om te achterhalen om hoeveel gedupeerden het nu écht gaat. Ik ga het druk krijgen. En als ik HSBC heb gekraakt, dan wil ik op een bredere schaal campagne gaan voeren, want American Express is ook over de schreef gegaan.’

Gaat u ook nog de gedupeerden bijstaan?
‘Ik ga samenwerken met een financieel adviseur om mensen te helpen hun geld van HSBC terug te krijgen. Dat zullen geen civiele zaken worden, want dat is niet praktisch. De gedupeerden zitten vaak nog met schulden en kunnen niet de rechtbankkosten betalen.’

HSBC is vrijwillig deze compensatieregeling aangegaan. Zou er sprake kunnen zijn van een cultuuromslag?
‘Nee dat geloof ik niet. Douglas Flint gaf twee jaar geleden een speech op het  Chartered Institute for Securities & Investments en zei toen dat klokkenluiders in de financiële sector toegejuicht en beloond zouden moeten worden. Dat was hypocriet, want hij heeft nooit actie ondernomen op datgene wat ik aankaartte.’

‘Ik ben vaak weggezet als een crackpot of een complotdenker’

In het vorige interview ontraadde u het iedereen om de klok te luiden. Is dat nog steeds zo?
‘Ik raad mensen nog steeds niet aan om te gaan klokkenluiden. Het beste is om gewoon te vertrekken, want financiële instellingen zijn veel machtiger en zullen je kapot maken. Ik heb het alleen vol kunnen houden vanwege de fantastische support van mijn vriendin. Het is zwaar. Een week voor het persbericht van de FCA zat ik nog in de rechtbank om mijn huis te behouden. Door een crowdfundings-actie op Twitter kon ik de huur weer betalen.’

Zouden klokkenluiders geholpen zijn als er net zoals in de Verenigde Staten miljoenenbeloningen worden uitgedeeld?

‘Ik heb gemengde gevoelens bij dat Amerikaanse systeem, want de hoge incentives zullen ervoor zorgen dat veel mensen de klok luiden met nepverhalen. Dat kan ervoor zorgen dat de echte misstanden niet boven water komen.’

Wat ziet u wel als een oplossing?

‘Er zou een nieuw officieel en onafhankelijk orgaan opgericht moeten worden waar een klokkenluider zijn of haar zorgen kan uiten. De melding wordt daar dan vastgelegd, inclusief de datum. De klokkenluider gaat dan terug naar zijn werkgever en meldt de misstanden bij zijn baas. Als er dan niks mee gedaan wordt, of er volgt ontslag, dan is er altijd het bewijs dat de klokkenluider een officiële melding heeft gedaan. Dat bewijs kan dan dienen voor een aanklacht tegen degenen die het hebben laten liggen.’

Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

Over de auteur

Dennis Mijnheer

Gevolgd door 1644 leden

Ontspoorde bedrijfskundige die alles wil weten van mannen en vrouwen met witte boorden. Tags: fraude, witwassen, omkoping.

Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
Annuleren