© CC0 (Publiek domein)

    Peter Paul de Vries van investeringsfonds Value8 kan al jaren op de steun van een bijzondere investeerder rekenen. FTM-huisanalist Roel Gooskens ontwaarde recentelijk een schimmige transactie waarbij deze investeerder opduikt en zet een aantal feiten op een rij.

    Peter Paul de Vries, de bekende voorman van investeringsfonds Value8, beschikt over een beschermengel. Of nu ja: je zou hem — het is een meneer — ook een suikeroom kunnen noemen. De bewuste persoon is al jaren aandeelhouder in veel van de bedrijven waar ook Peter Paul de Vries bij is betrokken. Hij doet ook al jaren zaken met de CEO en oprichter van Value8.Zijn naam is J.P. Visser, maar in de wandelgangen wordt hij Koos genoemd. 

    Sommige van de transacties tussen Visser en De Vries roepen vragen op. Zo investeerde eerstgenoemde onlangs tussen de drie- en vierhonderdduizend euro in Nedsense: een voormalige lege huls die voor 66 procent in het bezit is van Value8.

    Die paar ton betaalden zich uit — niet direct voor Koos, maar wel voor Peter Paul. Die houdt er miljoenen aan over. De investering van de suikeroom zorgde ervoor dat de koers van de lege huls omhoog schoot; daardoor maakte Peter Paul de Vries met Value8 een papieren boekwinst van 10 miljoen euro. En dat kwam Value8 — dat in feite weinig meer voorstelt dan een bonte verzameling matig tot slecht renderende ondernemingen — wel héél erg goed uit. Na een turbulent jaar 2016, dat werd afgesloten met een verlies van 3,6 miljoen euro (het eerste verliesjaar sinds de oprichting in 2009), was de onderneming wel weer toe aan wat goed nieuws. Of deze boekwinst wordt verantwoord over 2017 of 2018, is nog onzeker. De transactie is nog niet goedgekeurd door de aandeelhouders van Nedsense; ook Euronext moet zijn goedkeuring nog geven.

    De merkwaardige koersvorming van Nedsense vormde voor mij de aanleiding om de suikeroom van Peter Paul eens tegen het licht te houden.

    Wie is de suikeroom en wat drijft hem?

    Sinds mijn eerste artikel over Value8 en zijn illustere CEO Peter Paul de Vries, blijf ik me verbazen over de medewerking die de onderneming van alle kanten krijgt om het duistere financiële hocus-pocuswerk voort te zetten. Denk aan de accountant Mazars, de leden van de Raad van Bestuur, de Raad van Commissarissen (met name president-commissaris Jaap van Duin), de AFM en Euronext.

    "Peter Paul de Vries en Koos Visser hebben het geluk dat de AFM in een diepe winterslaap is"

    In dit artikel richt ik mij dus op de meneer die via een aantal transacties inmiddels ruim 17 miljoen euro heeft geïnvesteerd in Value8 en gelieerde beursgenoteerde ondernemingen. Zijn financiële belang in Value8 en aanverwante bedrijven overtreft daarmee zelfs het belang van 13 miljoen euro dat Peter Paul de Vries zelf in Value8 heeft.

    De vraag die mij fascineert: waarom wil deze man toch zoveel geld investeren in de goednieuwsshow van Peter Paul?

    Koos Visser werd op 13 juni 1942 in het Zuid-Hollandse Nieuwkoop geboren en bewoont daar nog steeds een huis van bescheiden omvang. In een zeldzaam interview dat hij in augustus 2010 aan NRC Handelsblad geeft, komt een aantal feiten boven water. Hij is een oud-medewerker van Shell, met een specialisatie in veiligheidsbeheer. Deze specialiteit brengt hem na zijn pensionering in de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die dan onder leiding staat van Pieter van Vollenhoven. In het verleden zat Koos Visser ook in het bestuur van de Rabobank in Hillegom. Nu heeft hij geen werkzaamheden meer; in het interview verklaart hij ‘niet graag in de publiciteit’ te komen.

    Omdat Koos Visser ook mij aan de telefoon al na één zin duidelijk maakte niet in te willen gaan op een verzoek om toelichting te geven op zijn handelen, beoordeel ik hem op de feiten zoals die er liggen. De conclusie die ik uit deze feiten trek is dat Koos Visser heel, heel erg nauw is betrokken bij het reilen en zeilen bij Value8. Met name zijn laatste gemelde transactie, waarbij hij een 5 procent belang meldt in Nedsense, laat zien hoe het duo Peter Paul de Vries en Koos Visser scherp georkestreerd opereert achter de schermen. Ze hebben daarbij het geluk dat de AFM nog in een diepe, inmiddels vertrouwde winterslaap is.

    Koos Visser zou dus het liefst anoniem blijven. Dat is natuurlijk lastig, wanneer je als investeerder belangen boven de 5 procent neemt in beursfondsen als Value8. Deelnemingen van die omvang ben je immers verplicht bij de toezichthouder AFM aan te melden en dat betekent dat je naam in de openbare registers wordt gepubliceerd. Aldaar wordt je naam dan weer gezien door mensen die uit willen zoeken wat voor lieden er nou in een fonds als Value8 investeren.

    Als je écht niet in de publiciteit wil komen, moet je uit de AFM-registers blijven

    Op een forum op beleggerswebsite IEX, waar Value8 wordt gevolgd door een aantal uitgesproken voor- en tegenstanders, komt ‘Ome Koos’ (zoals hij daar wordt genoemd) regelmatig ter sprake. Hierbij een klein advies voor Koos Visser van een gepensioneerde analist: als je écht niet in de publiciteit wil komen, moet je zorgen dat je geen meldingen hoeft te maken in de AFM-registers.

    Hoe dan ook, uit die meldingen valt het een en ander over de suikeroom uit Nieuwkoop af te leiden:

    • November 2015 meldt Koos Visser via een schimmige transactie — waar ik nog op terugkom — een belang van 7,3 procent in Sucraf, een lege beursgenoteerde vennootschap in België. Value8 bezit momenteel bijna 50 procent van de aandelen Sucraf. Het belang van Visser in Sucraf heeft nu een waarde van ruim 50.000 euro.
    • De eerste melding van een belang in Value8 dateert van 5 januari 2012, als Koos Visser een 5 procent belang meldt. Dit belang wordt in 3 stappen uitgebreid tot een 20 procent belang: dat wordt gemeld op 6 mei 2017. Tegen de huidige beurskoers van 5,20 euro heeft dat belang nu een waarde van ongeveer 11 miljoen euro.
    • Op 19 januari 2017 meldt Koos Visser een 20 procent belang in Headfirst Source. De opbouw van het belang vangt aan op 7 maart 2012 met een melding van een 5 procent belang in Source Group (de voorloper van Headfirst Source). Value8 heeft een meerderheidsbelang in deze beursgenoteerde administrateur van zzp'ers. Tegen de huidige koers van 2,50 euro heeft dit belang van Visser nu een waarde van ruim 6 miljoen euro.
    • 12 januari 2018 meldt Koos Visser daarnaast dus een 5 procent belang in Nedsense. Nedsense heeft eind 2017 een drietal bedrijven van Value8 overgenomen en het is de bedoeling dat het nog meer MKB-bedrijven van Value8 (en ook anderen) gaat overnemen. Value8 heeft een meerderheidsbelang in Nedsense. Het 5 procent belang van Visser in Nedsense heeft bij de huidige koers van 0,20 euro een waarde van ongeveer 0,34 miljoen euro.

    Sinds 2010 heeft Koos Visser ook belangen opgebouwd en afgebouwd in Snowworld en IEX Group, twee aan Value8 gelieerde beursgenoteerde ondernemingen. Voor 2010 zijn door Visser belangen gemeld en afgemeld in onder meer Seagull en Crown van Gelder.

    Koos Visser heeft zijn beleggingen niet gespreid en zet zwaar in op Value8

    Koos Visser is dus duidelijk geïnteresseerd in het nemen van belangen in de spelonken van de Nederlandse effectenbeurs: sinds begin 2006 heeft hij 25 meldingen in het AFM-register voor substantiële deelnemingen.

    Naast deze bovenstaande belangen heeft Visser momenteel ook nog een 15 procent belang in IT-detacheerder Ctac. Dit belang heeft momenteel een waarde van ongeveer 7 miljoen euro. Van de totaal door Koos gedane en publiekelijk bekende investeringen van ongeveer 25 miljoen euro is dus 17 miljoen geïnvesteerd in Value8 en aan Value8 gelieerde bedrijven. Dat is zo’n 70 procent. Koos Visser heeft zijn beleggingen dus niet gespreid en zet zwaar in op Value8 c.s.

    Wat drijft Visser om zo zwaar in te zetten op het fonds van Peter Paul de Vries? In tegenstelling tot zijn winst op Ctac, zijn de rendementen op zijn beleggingen in Value8 en gelieerde ondernemingen per saldo zeer tegenvallend. Omdat ik zijn kostprijzen niet ken, moet ik een inschatting maken; op basis van deze schattingen kom ik tot de conclusie dat Koos Visser geen geld heeft verdiend aan zijn investeringen in Value8 c.s.

    Daar komt nog bij dat zijn belangen in Value8 c.s. op papier ongeveer 17 miljoen euro waard zijn. De verhandelbaarheid van deze belangen is echter zo slecht, dat ze bij directe verkoop slechts een fractie van de huidige beurskoers waard kunnen blijken te zijn. Zoals het grote voorbeeld van Peter Paul de Vries, ene Warren Buffett, het altijd stelt: ‘Prijs is wat je betaalt, waarde is wat je krijgt‘.

    Hoe komt Koos Visser aan al dat geld?

    Op papier heeft Koos Visser een winst van bijna 3 miljoen euro op zijn belang in Ctac (1.9 miljoen aandelen maal het verschil tussen huidige koers van 3,50 en de koers midden 2015 van 2 euro). Ik vermoed dat hij een soortgelijk bedrag heeft verloren op zijn aandelen Value8. Sinds hij zijn belang fors heeft opgevoerd, zijn de ruim 2 miljoen aandelen Value8 gedaald van ongeveer 7 euro naar ruim 5 euro vandaag.

    "Het lijkt erop dat Value8 Koos Visser als een stroman wilde gebruiken"

    De vraag is waar Koos Visser, die zich tot 2010 veelal bezighield met transacties onder de miljoen euro, die 25 miljoen euro vandaan heeft gehaald. Ik had deze vraag — en nog vele andere — graag willen stellen aan Visser zelf: onderzoek bij de KvK leert namelijk dat het de management-BV van Koos Visser, de Exploitatie Maatschappij ‘t Visserhuis B.V., aan vermogen en liquiditeiten ontbreekt om 25 miljoen te kunnen investeren. Eind 2016 had deze B.V. namelijk een eigen vermogen van slechts 4,1 miljoen euro. De liquiditeiten bedroegen 2 miljoen euro, maar dit was te danken aan een vermogens injectie van hetzelfde bedrag. 

    Zijn Koos en Peter Paul twee handen op eén buik? 

    Uit een mededeling van Sucraf van juni 2016 blijkt dat Value8 en Koos Visser zeer nauw samenwerken. Value8 kocht zelfs winstbewijzen in Sucraf voor rekening van Koos Visser. Het lijkt erop dat Value8 Koos Visser als een stroman wilde gebruiken om te ontkomen aan de wettelijke verplichting een vol bod uit te brengen bij het overschrijden van een 30 procent kapitaalbelang. Value8 had per ongeluk of bewust immers zoveel aandelen Sucraf verworven, dat het de 30 procent-grens overschreed. Blijkbaar was Koos Visser bereid om te verklaren dat een deel van dat aandelenbelang voor zijn rekening was gekocht.

    De Belgische toezichthouder besloot hier echter meteen doorheen te prikken, en concludeerde dat Value8 de 30 procent-grens overschreed. De toezichthouder besloot daarom dat Value8 een vol bod moest uitbrengen op de overige uitstaande aandelen en winstbewijzen van Sucraf. Op de laatste aandeelhoudersvergadering van Sucraf machtigt Koos Visser Value8-bestuurder Gerben Hettinga om voor hem te stemmen. Er is dus duidelijk een enorme vertrouwensband tussen Koos Visser en Value8.

    De rond kerst 2017 aangekondigde vestzak/broekzak-transactie tussen Value8 en Nedsense illustreert hoe Peter Paul de Vries waarde creëert zonder dat er wezenlijk iets verandert (zie kader).

    De opgeklopte waarde van Nedsense

    Eind 2017 kondigt Value8 aan dat het drie ondernemingen van gaat onderbrengen in Nedsense, een tot dan toe lege vennootschap. Nedsense betaalt voor deze overgang 0,7 miljoen euro in cash, een zogenoemde vendor loan van 4,8 miljoen, een 4,5 miljoen convertible met een conversieprijs van 10 centen en 13,33 miljoen 5-jarige opties met een uitoefenprijs van 15 centen.

    In de loop van 2017 loopt de koers van Nedsense op van 10 cent tot 23 cent. Dat lijkt weinig, die 13 centen, maar het heeft grote gevolgen: op basis van deze beurskoers ultimo 2017 zal Value8 zeer waarschijnlijk stellen dat de marktwaarde van de converteerbare obligatie in de laatste dagen van 2017 is opgelopen van 4,5 miljoen euro naar 10,3 miljoen euro (45 miljoen maal 0,23 cent). Een papieren winst van 5,8 miljoen euro dus.

    Voor de warrants geldt dat zij ultimo 2017 een intrinsieke waarde hadden van 1,06 miljoen euro (13,33 maal 0,23 -/- 0,15). De 19,7 miljoen aandelen die Value8 reeds in bezit had, worden door deze opgeklopte koers op papier ook 3,15 miljoen euro meer waard (de boekwaarde van deze aandelen was 1,4 miljoen euro terwijl deze aandelen ultimo 2017 een opgeklopte waarde hebben die 3,5 miljoen hoger ligt).

    Omdat Value8 in 2017 overstapt op een andere manier van het waarderen van zijn investeringen, worden alle reële waardestijgingen van alle investeringen als winst verantwoord. De sterk opgelopen koers van Nedsense biedt Value8 dan ook de mogelijkheid om deze in totaal 10.0 miljoen (5,8+1,06+3,15) euro papieren winst als waardestijging/winst te rapporteren op de transactie.

    Lees verder Inklappen

    Ultimo 2017 bedraagt de beurswaarde van de 33 miljoen aandelen Nedsense ruim 7,6 miljoen euro. De marktwaarde van de leningen en warrants van Value8 in Nedsense is dan 16,2 miljoen. De totale onderneming wordt dan een ondernemingswaarde toegedicht van 23,8 miljoen euro. Dat staat in geen enkele verhouding tot de 990.000 euro EBITDA (bruto kasstroom) op 15 miljoen euro omzet voor de 3 minuscule MKB-bedrijfjes binnen het beursfonds Nedsense. De bedrijfjes zijn actief op het gebied liftenbouw (Axess), branddeuren en rolluiken (GNS Brinkman) en waterkwaliteitsbeheer (Aquaserva). Het enige wat deze bedrijven bindt, is het feit dat Value8 al deze activiteiten uit faillisementen heeft verkregen. Voor een verdere omschrijving van deze 3 bedrijfjes verwijs ik jullie naar pagina 38 van het informatie memorandum.

    De ondernemingswaarde is dus enorm opgeblazen. Wie heeft dit gedaan? En hoe is het gegaan? Op 12 januari 2018 vertelt Koos Visser aan de AFM dat hij 1,7 miljoen aandelen Nedsense heeft aangeschaft voor een totale investering van 300 a 400.000 euro. Met deze drie á vier ton die hij investeert om hoogstwaarschijnlijk gericht de koers van Nedsense op te jagen en/of te ondersteunen, geeft hij Peter Paul de Vries de mogelijkheid zijn belang in Nedsense met 10,0 miljoen euro op te waarderen. Indirect steunt Visser hiermee ook de waardeontwikkeling van zijn 20 procent belang in Value8.

    Geen enkele accountant zou in deze doorzichtige truc mogen trappen

    Geen enkele accountant zou in deze doorzichtige truc mogen trappen (de beurskoers is namelijk niet tot stand gekomen in een efficiënte aandelenmarkt), maar ik ben bang dat de nieuwe accountant Accon, een klein onbetekenend kantoor, voor een ruime vergoeding zal stellen dat de gemanipuleerde beurskoers van Nedsense leidend is in het vaststellen van de reële waarde van het Value8-belang in Nedsense.

    Lang verhaal kort: de modus operandi van Peter Paul de Vries blijft hetzelfde. Beurskoersen van beursgenoteerde ondernemingen met een slechte verhandelbaarheid worden gemanipuleerd om gebakken lucht te genereren. Bij Value8, en nu ook bij Nedsense. En Koos Visser uit Nieuwkoop doet mee.

    Het bovenstaande gesjoemel toont de noodzaak aan om reverse listings onder een verscherpt toezicht te plaatsen. De Euronext heeft per 1 januari 2018 zo’n verscherping aangekondigd; het is nu zaak dat de Euronext het informatiememorandum van Nedsense afkeurt. Euronext moet een onderzoek doen naar de handel in Nedsense aandelen over de afgelopen 12 maanden. Tevens moet zij een zelfstandig onderzoek gelasten naar de waarde van de belangen die zijn ingebracht in Nedsense. Bovenstaand gerommel in Nedsense moet niet worden getolereerd.

    Wordt vast nog vervolgd.

    Voor de liefhebber: de vragen aan Koos Visser

    Nog even kort iets over mijn vruchteloze poging om Koos Visser te spreken te krijgen. Ik had hem de volgende vragen willen stellen:

    • Waar komt de 25 miljoen euro voor de investeringen in Value8 c.s. en Ctac vandaan?
    • Zijn jouw belangen onderpand van leningen van een bank? Dat zou kunnen verklaren hoe je deze belangen hebt gefinancierd.
    • Is dat mogelijk de Rabobank waar je eerder zelf van in het lokaal bestuur zat? De Rabobank is tenslotte ook de huisbank van Value8?
    • Wat is de verwevenheid tussen jou en Peter Paul de Vries?
    • Hoe vaak heb je contact met Peter Paul de Vries?
    • Slaap je ‘s nachts nog wel goed met zo’n grote exposure naar Value8 c.s.?

    Misschien zijn er lezers die een of meer van bovenstaande vragen kunnen beantwoorden. Ik ben erg benieuwd. Koos Visser mag natuurlijk ook zelf reageren, maar ik vermoed dat hij dat niet mag van Peter Paul de Vries of zijn juridische adviseurs.

    Lees verder Inklappen

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Roel Gooskens

    Gevolgd door 418 leden

    Onafhankelijk analist. Voor FTM schreef hij o.a. een reeks spraakmakende stukken over beursfonds Value8.

    Volg Roel Gooskens
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren
    Dit artikel zit in het dossier

    Value8

    Gevolgd door 603 leden

    Follow the Money toont al jaren belangstelling voor de schimmige handel en wandel van Peter Paul de Vries. De Vries verkreeg...

    Volg dossier