Veelvraat JSF dijt verder uit

    Onze charmante minister van Defensie, Janine Hennis-Plasschaert, brengt meer slecht nieuws. Ook de testfase van dat aerodynamische apparaat, de JSF, wordt fors duurder. Auw!

    Jawel, een nieuw hoofdstuk in de JSF-saga. De testfase van de beoogde opvolger van de F-16 begint later, waardoor Nederland waarschijnlijk extra kosten moet maken. Zo staat te lezen in een brief van onze minister van Defensie Jeanine Hennis-Plasschaert aan de Tweede Kamer. Nederland krijgt dit jaar twee testtoestellen, maar mag deze pas in 2015 gaan testen. Een verdubbeling van de testkosten ligt hierdoor op de loer. Waar kennen we dat van?
    Nederland mag nog niet beginnen met testen omdat de ontwikkelingsfase van de JSF onvoldoende gevorderd is. De straaljager kent teveel onzekerheden en tekortkomingen. Door de vertraging dreigt de JSF twee jaar stof te moeten vangen in de hangar. "Dit leidt tot de noodzaak de toestellen te stallen of aanvullend personeel op te leiden, bij te scholen en te trainen, hetgeen financiële consequenties heeft", aldus de Minister van Defensie in haar brief.
    De testfase zou 27,1 miljoen euro gaan kosten, maar door uitstel van de testfase stijgen de kosten naar 47 tot 55 miljoen euro. Een verdubbeling.
    Deze nieuwe tegenvaller vertoont pijnlijke overeenkomsten met de ontwikkelings- en aankoopfase van de JSF. Begin deze eeuw dacht Nederland voor 4,5 miljard euro nog 85 JSF’s aan te kunnen schaffen. Na een decennium aan ontwikkeling en gesleutel aan de straaljager bleek de leverdatum niet gehaald te worden. Bovendien is het prijskaartje voor 85 vijfde generatie straaljagers gestegen naar bijna acht miljard euro, zo is te lezen in het rapport van de Rekenkamer. En Amerikaanse criticasters van het JSF-project verwachten dat het niet bij deze verdubbeling blijft.
    Een brief van Minister Jeanine? De eer was aan de Tweede Kamer (Foto: Wikimedia Commons) 
    Less bang for the buck Door de stijgende kosten van de JSF en het vaste Nederlandse budget van 4,5 miljard euro ter vervanging van de F-16 daalt het aantal aan te schaffen F-35’s. Van de beoogde 85 naar mogelijk slechts 32 stuks. Afgelopen maand werd bovendien bekend dat de Verenigde Staten, als hoofdaannemer, de prestaties van de JSF naar beneden bijstelt. De straaljager wordt wat trager en kan minder goed manoeuvreren. De JSF kan dus ook minder dan in eerste instantie bedoeld was. Kortom: Less bang for the buck.
    De Nederlandse minister van Defensie stipt in haar brief ook de problemen in Canada en de Verenigde Staten aan: "De Canadese regering heeft op 3 april 2012 besloten de besluitvorming geheel over te doen". De Canadezen gaan de JSF (F-35), de Eurofighter Typhoon, de Rafale, de Saab Gripen NG en de F-18 Super Hornet met elkaar vergelijken, voordat ze beslissen over de opvolging van hun huidige CF-18 gevechtsvliegtuigen komen.
    D66 pleit ervoor het voorbeeld van Canada te volgen 
    JSF op de rand van de Fiscal Cliff? "In het Amerikaanse Congres, en tussen het Congres en de president, bestaat nog geen overeenstemming over de federale overheidsbegroting". Onze minister doelt daarmee op de fiscal cliff, die ter nauwernood werd afgewend. De automatische bezuinigingen, waaronder op defensie, zijn uitgesteld tot 1 maart dit jaar. "Als het inderdaad tot deze bezuinigingen zou komen, heeft dit mogelijk een weerslag op het F-35 programma".
    De onzekerheden over de JSF spelen dus niet alleen in Nederland. In The Jet That Ate The Pentagon schetst JSF-criticus Winslow Wheeler de Amerikaanse situatie waarin de JSF een groot deel van het defensiebudget opsoupeert. Net zoals de straaljager dat met het Nederlandse budget dreigt te doen.
    Bij de formatie tussen regeringspartijen VVD en PvdA heeft minister van Defensie Hennis-Plasschaert daarom huiswerk meegekregen. Zij moet een visie op de toekomst van de Nederlandse krijgsmacht formuleren. Daaruit zal moeten blijken of Nederland een straaljager als de veelvraat JSF nodig heeft. Vooralsnog blijft de JSF keuze nummer één voor Defensie.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Krijn Schramade

    Gevolgd door 215 leden

    Krijn Schramade (1980) krijgt een jaar na de val van Lehman Brothers (2008) de tegenwoordigheid van geest om zijn veilige lev...

    Volg Krijn Schramade
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren