Rabobank Sneek heeft te gemakkelijk het krediet opgezegd van een Friese vader en zoon, wier toon de bank niet beviel. Dat is het oordeel van de rechter. Want Rabo mocht de uitspraken van de sportschoolhouder wel als bedreigend ervaren, maar had daarom nog niet 'de rode kaart' mogen trekken.

    Ze staan op voorhand op een publicitaire achterstand: een vader die in zijn hoedanigheid van handelaar bij executieveilingen van vastgoed door de mededingingsautoriteit (ACM) is veroordeeld voor deelname aan een kartel en zijn zoon, die onder meer sportschooleigenaar is en zich 'dreigend' zou hebben uitgelaten tegen de bank. Toch heeft de rechter hen woensdag in het gelijk gesteld in een rechtszaak tegen Rabobank Sneek-ZuidwestFriesland. Vader en zoon Semplonius bankierden bij de Friesland Bank, toen die die drie jaar geleden werd overgenomen door Rabobank. Omdat Friesland Bank opging in de overnemende bank, moesten de klanten begin vorig jaar tekenen dat zij akkoord gingen met de voorwaarden van de Rabobank. Semplonius junior, die ook mede-eigenaar is van een reclamebureau en fractievoorzitter is van de lokale partij in de gemeenteraad van Súdwest Fryslân, ging daarmee akkoord. Maar zijn vader Jan, een oud-veehouder, tekende niet direct. 'Ik wilde wel tekenen, maar niet ter plekke 22 pagina's die ik niet had gelezen. Dus ik heb ze mee naar huis genomen,' zegt Semplonius senior. 'Ze wilden extra voorwaarden stellen, de rente veranderen en kosten voor provisies kunnen aanpassen.' Hij laat de bank weten wel over te willen gaan naar Rabobank, maar dat hij niet meer in Bijzonder Beheer wil zitten en dat hij niet akkoord gaat met de voorwaarde van Rabo om op eigen kosten een taxatie te laten doen.

    Ziekenboeg

    De bezwaren die Semplonius noemt, worden vaker genoemd door ondernemers die in Bijzonder Beheer zitten. Hoe kom je in die ziekenboeg en hoe kom je er weer uit? Voor veel ondernemers is het een raadsel. De afdeling van de bank die probleemkredieten behandelt, werd eerder dit jaar door toezichthouder AFM nog vrijgepleit van structurele benadeling van ondernemers, maar toch wringt het bij menig mkb'er dat de rente wordt verhoogd, kredietruimte wordt ingeperkt en dat je op kosten wordt gejaagd door verplichte taxaties. 'Indien ook uw bank inzet op een duurzame relatie met mijn vrouw en ondergetekende, vraag ik u vriendelijk mij een accountmanager toe te wijzen, zijnde een accountmanager die niet verbonden is aan de afdeling 'Bijzonder Beheer', opdat ik met hem of haar een soepele overgang richting uw organisatie kan bewerkstelligen,' schrijft Jan Semplonius aan de bank. Rabobank laat hem in reactie weten dat hij binnen twee weken moet tekenen, anders wordt het krediet opgezegd. Een handtekening bleef uit en Friesland Bank zegde daarop inderdaad het krediet op: de bank hield immers op te bestaan, en de rekening was niet overgegaan op Rabobank. Rabobank Sneek-Zuidwest Friesland, die de vordering op Jan Semplonius vervolgens toegeschoven kreeg van Friesland Bank, gaf hem twee jaar de tijd om de hypotheekschuld en een rekeningcourantkrediet (in totaal 769.000 euro) te betalen. Een halfjaar later krijgt Semplonius een brief van de Rabobank, waarin de bank wel de bezwaren van Semplonius noemt [de taxatie en de rente], maar daar niet inhoudelijk op reageert.

    Kartelboete

    Wel noemt de bank in die brief de boete van de ACM, die Semplonius zou hebben verzwegen voor de bank. Die boete is voor de bank een extra reden dat zij het krediet op kan zeggen, zo deelt de bank Semplonius mede. De voormalige veehouder is verbaasd. 'Ik heb drie jaar geleden nog een hypotheek aangevraagd bij Rabo, toen heb ik het gewoon verteld. Ik heb in het Friesch Dagblad gestaan, in de Volkskrant, in Brandpunt, ik heb er nooit geheimzinnig over gedaan.'
    'Handelaren ruimen de rotzooi van de bank op'
    Semplonius ontkent mee te hebben gedaan aan kartelvorming en prijsafspraken bij het bieden op executieveilingen. 'Wij ruimen als handelaren de rotzooi van de bank op, al die huizen waar zij te veel hypotheek op hebben genomen, of panden waarin wietkwekerijen hebben gezeten, allemaal ellende.' Semplonius kreeg in eerste instantie een boete van 450.000 euro, maar die werd, na een bezwaar bij de toezichthouder en een rechtszaak, verlaagd tot 147.600 euro. Een hoger beroep loopt nog. Bij Semplonius senior is het geduld in oktober op. 'De gedeelde verantwoordelijkheid van mensen binnen een organisatie leidt in de praktijk veelal tot geen enkele verantwoordelijkheid. Ik houd daarom de heer R. Nagel [bestuurder Rabobank Nederland, red] en B. Roman [directeur Rabobank Sneek, red] persoonlijk aansprakelijk voor alle schade, materiële en immateriële, die uw bank aanricht.' Daarmee slaat de vlam in de pan. Rabobank spreekt op 6 november van een 'schoffering' en van een 'ernstige vertrouwensbreuk.' Het krediet wordt nogmaals opgezegd, dit maal per 31 maart 2015. Als hij de hypotheek op dat moment niet terugbetaalt, wordt zijn huis geveild.

    'Ik rijd er zo naar toe'

    De zoon van Semplonius senior, Klaas-Jan, begint zich er nu ook mee te bemoeien. Hij deed dat al eerder, maar werd op een gegeven moment door de bank geweerd, omdat hij een ‘escalerende werking’ zou hebben op de gesprekken. Op 7 november belt hij met de bank en eist een gesprek met de directeur, zie de transcriptie van dat gesprek hieronder. De ondernemer en politicus zegt dat er 'linksom of rechtsom' een gesprek komt. 'En hetzelfde geldt voor [de medewerker Bijzonder Beheer, red]. Hij woont een eindje uit de buurt met zijn vrouw en twee kinderen, maar ik rijd er zo naar toe. Als hij mij weer belt, dan ben ik bij hem.' De Rabomedewerker wijst hem erop dat dat een bedreiging is. 'Nee, dat is niet bedreigend,' reageert Semplonius. Semplonius_Rabobank_sneek

    Bron: Vonnis Rechtbank Noord-Nederland

    'De grens van het betamelijke is ver overschreden'
    Nog geen twee weken later ploft ook bij hem een brief op de mat. Zijn hypotheek en andere kredieten worden opgezegd vanwege het 'drammerige telefoongesprek', waarin 'de grens van het betamelijke ver overschreden werd.' Hij krijgt tot 1 september om iets meer dan een miljoen euro terug te betalen aan de bank. Maar niet alleen Semplonius is daar de dupe van, ook drie andere personen: twee medevennoten van het reclamebureau en een medehypotheekhouder. Ook zij moeten dus hun krediet terugbetalen, of zien zich anders geconfronteerd met een executieveiling. Het enige alternatief dat Rabobank hen biedt is om financieel te breken met Semplonius.

    Rode kaart ingetrokken

    Semplonius senior en junior stapten vervolgens naar de rechter om de opzeggingen van hun beider kredieten aan te vechten. De rechter stelde hen woensdag in het gelijk. Hoewel de uitingen van Klaas Jan Semplonius 'redelijkerwijs als bedreigend konden worden opgevat' en het 'alleszins begrijpelijk [is] dat Rabobank deze kwestie niet wilde negeren,' mocht de bank toch niet het krediet opzeggen. De 'rode kaart,' zoals de rechter het verwoordde, was een te zwaar middel, aangezien ook andere mensen daar de dupe van zijn en omdat het in het huidige bankenlandschap moeilijk is om elders financiering te vinden voor kleine ondernemers. Daarnaast woog de rechter mee dat rente en aflossing altijd op tijd werden betaald.
    'Van een bank mag enig incasseringsvermogen verwacht worden'
    Ook de vervroegde kredietopzegging van vader Semplonius is onterecht, oordeelde de rechter. 'De [..] brief [...] is weliswaar flink kritisch van toon en hierin worden zelfs functionarissen van Rabobank persoonlijk aansprakelijk gesteld, maar van een professionele organisatie als een bank mag worden gevergd dat zij enig incasseringsvermogen [...] heeft en in dat verband niet te snel tot een onherstelbare vertrouwensbreuk in de onderlinge relatie concludeert.' Wel mag het krediet per eind 2016 worden opgezegd, zoals Rabobank oorspronkelijk van plan was, omdat Semplonius de kredietopzegging indertijd door Friesland Bank niet heeft aangevochten, maar enkel voorwaarden heeft gesteld aan een overstap naar Rabobank.

    Rechter waarschuwt Semplonius

    De rechter waarschuwde vader en zoon wel: 'indien [Semplonius senior] blijft voortgaan met het tegen de haren in strijken van de Rabobank, bijvoorbeeld door het doen van ongepaste en/of dreigende uitlatingen over dan wel jegens personeelsleden van de bank (zoals ter zitting gebeurde), zal dat de afwikkeling van de relatie niet bevorderen en kan op enig moment het geduld van Rabobank met hem terecht op zijn.' Ook zijn zoon krijgt een dergelijke waarschuwing. Semplonius senior laat desgevraagd weten zijn gedrag niet te zullen aanpassen. 'Ik heb niemand uitgedaagd. De bank heeft mij uitgedaagd, dan krijgen ze een reactie.'
    'Rabobank Sneek springt er echt negatief uit vergeleken met andere Rabobanken'
    Oud-bankier Folkert Fennema, die de beide Semploniusen als adviseur bijstaat, hekelt de opstelling van Rabobank Sneek. 'Met andere Rabobanken kan ik prima deals sluiten voor cliënten. We worden niet altijd volledig in het gelijk gesteld, maar het is geven en nemen. Veel mensen bij de bank doen hun best. Maar bij Sneek niets van dat alles. Niks geen netjes doen, of denken aan de klant. Rabobank Sneek springt er wat dat betreft echt uit.' Vorige maand verloor de Friese vishandelaar Eeuwke Damstra, die ook door Fennema wordt bijgestaan, nog een rechtszaak tegen Bijzonder Beheer van Rabobank Sneek. Damstra gaat volgens Fennema in beroep tegen die uitspraak. Rabobank Sneek-ZuidwestFriesland kon donderdag niet reageren 'omdat de directeur aan het Skûtjesilen is.'

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Joris Heijn

    Joris Heijn (1985) studeerde Internationale Betrekkingen in Groningen, maar wilde eigenlijk liever journalist worden. Deed da...

    Volg Joris Heijn
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren
    Dit artikel zit in het dossier

    Bijzonder Beheer

    Gevolgd door 307 leden

    Tienduizenden ondernemers zijn ondergebracht bij de gevreesde afdeling Bijzonder Beheer, de ziekenboeg van de bank waar slech...

    Volg dossier