© ANP/Jeroen Jumelet

    Onafhankelijk analist Roel Gooskens volgt sinds dit voorjaar voor FTM het beursfonds Value8. Deze investeringsmaatschappij van voormalig VEB-topman Peter Paul de Vries wist tijdenlang de resultaten op te poetsen met papieren herwaarderingen van zijn vele deelnemingen. Uit de laatste taxaties van Gooskens blijkt echter dat zelfs dit niet meer volstaat om de illusie van een succesvol bedrijf in stand te houden.

    In vergelijking met mijn kennismaking eerder dit jaar met Peter Paul de Vries, naar aanleiding van mijn eerste artikel in wat inmiddels een dossier over zijn beursgenoteerde investeringsmaatschappij Value8 geworden is, was het op de BAVA van 6 december jongstleden maar een tamme bedoening. Die eerste kennismaking, in mei, betrof een informatiebijeenkomst voor aandeelhouders, belegd om een einde te maken aan de onrust als gevolg van mijn artikel. Werd die bijeenkomst nog goed bezocht, op de BAVA van vorige week waren slechts minder dan tien aanwezigen. Dat kwam onder andere omdat alle zaken die going concern betroffen, niet aan de orde mochten worden gesteld en omdat de nieuw te benoemen commissarissen, de nieuwe CFO en de nieuwe accountant afwezig waren. Dat betekende dat ik de meeste vragen die ik had voorbereid (zie kader) niet kon stellen. Jammer, al voorkwam het mogelijk wel dat ik opnieuw werd opgeroepen om excuses te maken aan de fans van Peter Paul de Vries.

    Feiten dus, geen aannames!

    Naderend onheil

    Al mijmerend kwam ik op de gedachte om een voorspelling te maken van de jaarwinst van Value8 op basis van alle gepubliceerde feiten. Feiten dus, geen aannames! Tot mijn oprechte verbazing kwam mijn berekening uit op een fors verlies over het gehele jaar 2016. Eigenlijk had mij dit niet moeten verbazen, omdat Value8 al vele jaren verlies draait als de papieren boekwinsten buiten beschouwing worden gelaten. Wat mij echter wél verbaast is dat Peter Paul de Vries in zijn fraaie financiële trukendoos vooralsnog geen oplossing lijkt te hebben gevonden voor het naderende onheil. Slecht nieuws voor de fans dus.

    Over de tweede jaarhelft van 2016 zal, zoals het er nu naar uitziet, voor het eerst in jaren niet alleen sprake zijn van een regulier ‘echt’ verlies, maar ook van een papieren boekverlies. Hierdoor zal Value8 voor het eerst in zijn bestaan formeel een verlies moeten rapporteren over het hele boekjaar 2016. Of dit inhoudt dat het dividend zal worden gepasseerd is niet met zekerheid te zeggen, maar handhaven van het dividend kost bijna 2 miljoen euro op jaarbasis. Dat is lastig voor een bedrijf dat al maanden naar geld zoekt.

    Mijn taxatie ziet er als volgt uit:

    Om deze verliestaxatie van 3,7 miljoen euro te onderbouwen ben ik uitgegaan van de volgende feiten:

    • Over het hele jaar gemeten hebben de diverse beursgenoteerde belangen van Value8 een koersverlies opgebracht van 5 miljoen euro. De helft van deze beursverliezen is zeer waarschijnlijk opgevangen door de papieren winst bij de reversed listing van R&S Retail.
    • De grootste verliezers zijn Novisource (-35 procent, goed voor een verlies van 2,5 miljoen euro) en R&S Retail (-55 procent, goed voor een verlies van 3 miljoen euro).
    • De 3,6 miljoen euro boekwinst over de eerste jaarhelft was grotendeels het gevolg van de reversed listing van R&S Retail, die een geschatte papieren boekwinst opleverde van ongeveer 6 miljoen euro.
    • Het recent doorschuiven van het belang van 100 procent in Proud naar Source Group (een 65 procent-belang van Value8) leidt normaal gesproken niet tot een herwaardering.
    • Doordat Value8 zegt discounts te gebruiken bij de waardering op basis van beurskoersen, kunnen de door Value8 te publiceren cijfers iets afwijken van mijn prognoses. In het derde kwartaalbericht meldde Value8 al dat de waarde van de beursgenoteerde belangen een daling liet zien over de periode juli-september.
    • De nettowinst, exclusief papieren boekwinsten, over de tweede jaarhelft zal vermoedelijk gelijk zijn aan het resultaat over de eerste jaarhelft. De activiteiten van Value8 zijn niet seizoengevoelig.
    • Gezien de eenmalige kosten bij de herstructurering van deelneming Kersten, gezien het te verwachten boekverlies van 0,5 miljoen euro bij de verkoop van de dierenwinkels en gezien de eerste consolidatie van de structureel verliesgevende deelneming Ceradis vanaf augustus 2016 is dit een zeer optimistische inschatting.
    • Over de eerste helft van 2016 werd de geschoonde winst gedrukt door een netto boekverlies bij deelneming Prika van ongeveer 0,6 miljoen euro.

    Koersorkestratie

    Natuurlijk kan Peter Paul de Vries aan dit verlies ontkomen als hij de beurskoersen van zijn minderheidsbeleggingen in de komende twee weken omhoog weet te krijgen. Anders gezegd, om aan een verlies over het boekjaar 2016 te ontkomen moet de aandelenportefeuille over de komende twee weken met 3,7 miljoen euro in waarde stijgen. En om de jaarwinst over 2015 van 5,1 miljoen euro te overtreffen, heeft hij op korte termijn een herwaardering nodig van bijna 9 miljoen euro.


    "De Vries kan aan het verlies ontkomen als hij de beurskoersen van zijn minderheidsbeleggingen de komende weken omhoog weet te krijgen"

    Momenteel hebben de beursgenoteerde beleggingen van Value8 slechts een marktwaarde van ongeveer 13 miljoen euro. De gebrekkige liquiditeit geeft echter zeker mogelijkheden voor koersorkestratie, omdat aan- en verkopen van kleine volumes aandelen al grote koersuitslagen veroorzaken. Eventueel kunnen De Vries c.s. ook pogen andere beleggingen en/of activa te herwaarderen op basis van verbeterde winstvooruitzichten. Maar mijn conclusie is dat alleen een klein wondertje Peter Paul de Vries nog kan redden van zijn eerste formele verlies. Ik weet zeker dat de ceo van Value8 deze cijfers ook kent, en in de komende twee weken nog zal pogen het tij te keren.

    Hij zal bij zijn reparatiepogingen worden bijgestaan door de op de BAVA tot bestuurslid benoemde cfo Remco Herschel. Ook deze Herschel schitterde op de BAVA door afwezigheid, terwijl hij toch al vele maanden in functie is. Zijn salaris wilde Value8 niet bekend maken. Wel is bekend dat Herschel naast zijn activiteiten bij Value8 nog twee privébedrijfjes mag runnen. Een parttime cfo bij een beursgenoteerde onderneming is iets geheel nieuws voor mij.

    Alleen een klein wondertje kan De Vries nog redden van zijn eerste formele verlies

    Herschel en De Vries zullen de komende weken druk bezig zijn om het maar net afgewende faillissement van rolstoelverhuurder Kersten om te zetten in een succesverhaal dat een hogere balanswaardering verdient. Ook zullen zij zich inspannen om de al meer dan een jaar uitgestelde fusie tussen Source Group en HeadFirst rond te krijgen, met een voor Value8 positieve herwaardering. De fusie heeft overigens wel de instemming nodig van de aandeelhouders van Source, en zal daardoor in 2016 geen invloed meer hebben op de resultaten.

    Jaknikkers

    De twee overige bestuursleden, Gerben Hettinga en Kee Koopmans, droegen ook deze maal helemaal niets bij aan de discussies tijdens de BAVA. Met de komst van Herschel zijn deze beide jaknikkers eigenlijk overbodig geworden. Ik verwacht dat zij, of in elk geval één van hen, bij de komende AVA zal aftreden.

    Ongestelde vragen op de BAVA

    Omdat verschillende Value8-prominenten op de BAVA van 6 december schitterden door afwezigheid, bleef Roel Gooskens met vele vragen zitten. Hieronder de complete lijst.

    AGENDAPUNT 2: BENOEMING REMCO HERSCHEL

    Vragen aan Remco Herschel:

    • Heeft u in het verleden werkzaamheden verricht voor Value8? Wat voor bedragen heeft u jaarlijks gefactureerd aan Value8 en zijn participaties over de afgelopen 3 jaar?
    • Hebben uw ondernemingen Value8 of participaties van Value8 nu als klant? Zo ja, worden deze relaties bestendigd in de toekomst?
    • Heeft u in het verleden ook voor 3L Capital diensten verricht?
    • Gaat u full time werken voor Value8?
    • Hoeveel gaat u per jaar verdienen? Waarom zijn er geen bonus- of beëindigingsafspraken gemaakt?
    • In hoeverre was u betrokken bij de herfinanciering van Kersten?
    • In hoeverre was u betrokken bij de recente plaatsing van aandelen Value8? Werden deze aandelen in cash betaald?

    Vraag aan Gerben Hettinga:

    • Waarom laat u zich zo makkelijk aan de kant zetten als financieel directeur? Heeft u geen ruggengraat?

    AGENDAPUNT 3: BENOEMING COMMISSARISSEN

    Vragen aan Annemarie van Gaal:

    • Wat gaat u verdienen in uw nieuwe functie?
    • Waaruit bestaan uw huidige investeringen in ondernemingen? Kunnen deze ondernemingen een conflict of interests veroorzaken?

    Vragen aan Abel Slippens:

    • Wat gaat u verdienen als commissaris?
    • Wat was uw betrokkenheid bij het faillissement van Siebel Juweliers?
    • In hoeverre bent u als voorzitter van de RVC betrokken bij de teloorgang van Blokker?
    • Waarom bent u in 2014 vertrokken als commissaris bij Van Lanschot?
    • Welke familiebedrijven worden door u geadviseerd? Hoe staan deze bedrijven er voor? Kunnen deze bedrijven een conflict of interests veroorzaken?

    Vragen aan Jaap van Duyn/Hans Pontier:

    • Jullie termijn loopt Juni 2017 af. Stappen jullie volgend jaar op als commissaris?

    AGENDAPUNT 4: BENOEMING ACCOUNTANT

    • Voor welk bedrag gaat Mazars de jaarrekening 2016 van een goedkeurende verklaring voorzien?
    • Komt er een goedkeurende verklaring zonder voorbehoud voor 2016?
    • Hoeveel uur heeft u dit jaar al gewerkt voor Value8?
    • Heeft Joeri Galas na de AVA 2016 nog werkzaamheden verricht voor Value8?
    • Gaat u voor de jaarrekening 2016 een full impairment test doen op alle cash generating units?
    • Is deze full impairment nodig als de beurskoers op 31 december lager is dan het zichtbare eigen vermogen per aandeel?

    AGENDAPUNT 5: RONDVRAAG

    • In hoeverre is de onderneming bereid om een onderzoek te ondersteunen naar ‘acting in concert’ tussen Peter Paul de Vries (en 3Lcapital) en J.P. Visser?
    • Gaat Value8 over 2016 een nettowinst realiseren? Zo ja, ook zonder papieren herwaarderingen?
    Lees verder Inklappen

    Mocht mijn verliesvoorspelling bewaarheid worden, dan wacht de nieuwbenoemde commissarissen, Annemarie van Gaal en Abel Slippens, een drukke tijd — zeker omdat de ‘oude’ commissarissen bij de komende AVA allemaal zullen zijn afgetreden. Advocaat Marcel van de Vorst maakte via de voorzitter van de RvC, Jaap van Duyn, op de BAVA bekend per direct terug te treden omdat hij het te druk zou hebben op zijn werk om commissaris te kunnen blijven. Commissaris Hans Pontier kwam helemaal niet opdagen bij de BAVA, zonder een verklaring voor zijn afwezigheid te geven.

    De nieuwbenoemde accountant, Onno Opzitter van Mazars, kan nu bepalen of en hoe hij een continuïteitsverklaring gaat formuleren. Ook zou hij als nieuwe accountant een full impairment test kunnen en moeten doen op alle onderdelen van Value8. Anders gezegd: hij zou de boterzachte waarderingen bij Value8 eens zeer kritisch moeten bekijken. Zijn collega Joeri Galas heeft zich, zoals eerder betoogd, veel te coöperatief opgesteld richting Peter Paul de Vries. Of Opzitter zijn collega Galas gaat afvallen, valt uiteraard nog te bezien.

    De nieuwe accountant zou de boterzachte waarderingen bij Value8 eens kritisch moeten bekijken

    Achterkamertjes

    Grootaandeelhouder Delta Lloyd schitterde helaas weer door afwezigheid op de BAVA. Ik heb inmiddels begrepen dat de verzekeraar in achterkamertjes gesprekken voert met Peter Paul de Vries. Tot nu toe heeft dat uiteraard alleen maar verdere verliezen opgeleverd. Beter zou het zijn als Delta Lloyd op de jaarvergaderingen De Vries in het openbaar zou bevragen. Ook zou deze grootaandeelhouder bij de Ondernemingskamer een verzoek kunnen indienen voor een enquête — een onderzoek naar wanbeleid — of een onderzoek kunnen gelasten naar acting in concert tussen Peter Paul de Vries en zijn fan de heer J.P. Visser. Zou dat laatste bewezen worden geacht, dan zou De Vries, omdat hij samen met Visser ruim meer dan 30 procent van de stemrechten van Value8 bezit, een bod moeten doen op alle nog uitstaande aandelen Value8. Een verzoek van De Vries om vrijgesteld te worden van deze mogelijk verplichtte bieding werd na protesten van onze kant op de vorige BAVA niet ter stemming gebracht. Met een bieding zou een duidelijk einde kunnen komen aan deze soap, en zouden de geplaagde aandeelhouders van Delta Lloyd nog iets terugzien van hun indirecte inleg in Value8.

    Nieuwjaarsboodschap

    Peter Paul de Vries schrijft ieder jaar een optimistisch verhaal over het wel en wee van Value8. Begin januari 2017 zal in zijn nieuwjaarsboodschap, zo voorspel ik, waarschijnlijk een bijna letterlijke zin uit de toen ook al niet geloofwaardige boodschap van 2016 staan:

    Ik ben verheugd u te kunnen meedelen dat Value8 er uitstekend voor staat. Aanzienlijk beter dan een jaar geleden, al is dat aan de beurskoers niet — of nog niet — af te lezen.

    Wordt vast nog vervolgd.

    Over de auteur

    Roel Gooskens

    Roel Gooskens is onafhankelijk analist. Voor FTM schreef hij o.a. een reeks spraakmakende stukken over beursfonds Value8.

    Lees meer

    Volg deze columnist
    Dit artikel zit in het dossier

    Value8

    Gevolgd door 295 leden

    Follow the Money toont al jaren belangstelling voor de schimmige handel en wandel van Peter Paul de Vries. De Vries verkreeg...

    Lees meer

    Volg dossier

    Dit artikel krijg je cadeau van Follow the Money.

    Diepgravende onderzoeksjournalistiek kost tijd en geld. Steun ons en

    word lid