Waarom Facebook WhatsApp overneemt

    Het gaat er niet om wat Facebook aan WhatsApp gaat verdienen, het gaat erom wat ze aan WhatsApp zou zijn verloren.

    Gebruikt u WhatsApp? Dan bent u volgens Facebook zo’n 42 dollar waard. Gisteren kondigde het sociale mediabedrijf aan 19 miljard dollar te betalen voor de digitale berichtenservice. WhatsApp oprichter Jan Koum is op slag een kleine 6,8 miljard dollar waard. Lekker. Van de vele vragen die de overname oproept is de meest voor de hand liggende: 19 miljard dollar!?!?! De weinig spectaculaire omzet van 20 miljoen dollar geeft geen enkele aanleiding zo'n astronomisch bedrag neer te leggen. Toch zit er logica in de overname. In een post beschrijft Sequoia Capital, dat in totaal 58,25 miljoen investeerde in WhatsApp, de kracht van het medium. Het is simpelweg de meest aantrekkelijke berichtenservice. Op het bureau van Jan Koum ligt een uitgescheurd blaadje met de succesformule: 'no ads, no games, no gimmicks.’ Hij vergat er 'no business model’ aan toe te voegen. De woorden ‘omzet’, ‘kosten’ en ‘winst’ vallen in het artikel van Sequoia dan ook niet één keer. Dat klinkt vreemd, maar dat is het niet. In de techwereld doet het er namelijk niet toe of je een verdienmodel hebt of niet. De vraag is niet of je winstgevend bent, maar of je een bedreiging vormt voor een bestaande techmoloch. Het is een misvatting om te denken dat Facebook WhatsApp overneemt om eraan te verdienen. Ze neemt het bedrijf over om haar eigen imperium niet te verliezen. In de afgelopen tien jaar hebben techbedrijven als Apple, Google, Microsoft en ook Facebook stapels aan cash verzameld. Waarom doen bedrijven dit? Kunnen ze dit geld niet beter gebruiken om te investeren, in plaats van op te potten? Vanuit maatschappelijk oogpunt gezien lijkt het misschien absurd, maar vanuit het bedrijf gedacht is het logisch. De duisternis inrennen met een belachelijk budget om de volgende technologische doorbraak te forceren klinkt heroïsch, maar is enigszins roekeloos. Veel veiliger is het om af te wachten tot iemand met een doorbraak komt en deze dan over te nemen. Cash is de beste bescherming tegen onzekerheid. Het doel van een tech start-up is dan ook niet winst per se, maar het ontwikkelen van een formule die genoeg schade kan aanbrengen aan de gevestigde orde. De kunst is een investeerder te vinden die verliezen lang genoeg financiert tot één van de techgiganten er genoeg van heeft en besluit de bedreiging weg te nemen door een enorme dot geld aan de eigenaren te bieden. Het advertentieloze, goedkope, (relatief) privacyvriendelijke WhatsApp was zo’n bedreiging. Zelfs in de Verenigde Staten, het thuisland van Facebook, begonnen steeds meer –met name jonge- gebruikers over te schakelen op WhatsApp. Een grafiek van het aantal gebruikers begon bijna een negentig graden lijn te vertonen. In minder dan vijf jaar tijd heeft WhatsApp 450 miljoen gebruikers weten te verzamelen. Bijna een half miljard mensen die kunnen ontsnappen aan de sociale media-vortex van Facebook. Hetzelfde geldt voor Instagram, de fotoservice die Facebook in april 2012 overnam voor 1 miljard dollar. En SnapChat, ook een fotoservice, waar Facebook vorig jaar 3 miljard dollar voor wilde neerleggen. SnapChat weigerde. (Naar nu blijkt met enige reden: harder aan de poorten van Facebook rammelen loont.) Het zal vast niet bij deze overnames blijven, gezien de enorme sommen geld die nog op de plank liggen. Creatieve vernietiging impliceert dat verouderde bedrijven sterven onder druk van nieuwe bedrijven. In de gemonopoliseerde tech-omgeving gaat die vlieger niet op. Nieuwe bedrijven verdwijnen door acquisitie, terwijl oude floreren door verdere monopolievorming.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Jesse Frederik

    In de zomer van 2011 ontvingen we per email een open sollicitatie van de 22-jarige Jesse Frederik uit Nijmegen die zichzelf o...

    Volg Jesse Frederik
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren