Vijf redenen waarom de NSA Nederland wél begluurt

4 Connecties

Relaties

Spionage Nsa privay

Organisaties

Overheid

Volgens Minister Plasterk is Nederland ‘geen target van de NSA.’ Dat is zeer onwaarschijnlijk.

Angela Merkel en Francois Hollande zijn ziedend op Barack Obama. Duitsland, Frankrijk en andere Europese landen blijken structureel en systematisch te worden afgeluisterd door de NSA. Zelfs de Handy van Angie is niet veilig. En Nederland? Nederland blijft relatief stil. Miljoenen Nederlandse telefoontjes worden afgeluisterd, maar de beerput over de NSA-activiteiten in Nederland lijkt nog geopend te moeten worden. Rigoureuze stappen ziet minister-president Mark Rutte niet zitten. De onderhandelingen over een vrijhandelsakkoord met de VS staken? Ho, ho, Rutte wil ‘blijven praten’ met de belangrijke bondgenoot. En bij ons valt het verder wel mee, als we minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken mogen geloven. Plasterk, verantwoordelijk voor de Nederlandse inlichtingendiensten, verklapte in Nieuwsuur een geheimpje: ‘De NSA heeft ons gezegd: Nederland is geen target.’ Hier vijf redenen om deze uitspraak niet al te serieus te nemen.

1. Vredespaleis: Internationaal Gerechtshof

In het Vredespaleis te ’s Gravenhage zetelt het Internationaal Gerechtshof, het belangrijkste gerechtelijke orgaan van de Verenigde Naties. Dit hof behandelt rechtsgeschillen tussen staten, zoals grensconflicten. Amerika is één van de landen waar het hof onderzoek naar doet. Het hof veroordeelde de Verenigde Staten bijvoorbeeld in 1986 tot het betalen van een schadevergoeding aan Nicaragua na hun steun aan de rebellenbeweging, de contra's.  Tijdens het presidentschap van Ronald Reagan leverde de VS in het geheim wapens aan vijand Iran om met de inkomsten de Contra’s illegaal te financieren, in de hoop de Sandinisten in Nicaragua te verslaan. Het zou bekend worden als de Iran-Contra affaire. De boete is overigens nooit betaald, maar de Verenigde Staten willen weten wat andere instanties over de VS weten. Kennis is macht.

2. Internationaal Strafhof

‘Het Internationaal Strafhof (ICC) is het Haagse kroonjuweel van de internationale rechtsorde. Het probeert personen ter verantwoording te roepen die zich schuldig hebben gemaakt aan oorlogsmisdaden, genocide, misdaden tegen de menselijkheid of agressie,’ zo schetst Clingendael-directeur Ko Colijn het belang van het Strafhof, dat niet verward moet worden met het bovengenoemde Internationaal Gerechtshof. De Amerikanen erkennen het ICC niet, ze zijn als de dood voor mogelijke vervolging van Amerikaanse burgers, bijvoorbeeld voor mogelijke misdragingen tijdens de oorlogen in Irak en Afghanistan. Ander risicogevallen zijn het detentiecentrum in Guantanamo Bay, waar onder twijfelachtige rechtsgronden terrorismeverdachten worden vastgehouden en de inzet van drones tegen vermeende terroristen in Pakistan, Yemen en Somalië. De Amerikanen hebben ooit gedreigd met militaire interventie tégen het ICC, mocht daar ooit een Amerikaanse soldaat terecht staan. Een aanval op Den Haag lijkt niet reëel. De VS zal dit liever voorkomen door te monitoren wat er bij het Strafhof speelt.

3. Economische spionage Nederlandse multinationals

Al voor Edward Snowden het toneel betrad, was economische spionage door de NSA in het buitenland een publiek geheim. Een rapport van het Europese Parlement waarschuwde in 2001 voor bedrijfsspionage via het zogenaamde Echelon, een spionagesysteem waarmee de Verenigde Staten, Canada, Nieuw-Zeeland, het Verenigd Koninkrijk en Australië wereldwijd communicatie aftappen. Airbus, nu onderdeel van de fiscaal in Nederland gevestigde defensiereus EADS, werd in de jaren 90 al eens geringeloord door de NSA. De inlichtingendienst onderschepte communicatie tussen Airbus en de Saoedi-Arabische luchtvaartmaatschappij, waaruit zou blijken dat Airbus steekpenningen betaald had om een contract van zes miljard dollar binnen te halen. ‘Whistle blower’ NSA maakte dit publiek, waarna het miljardencontract naar het Amerikaans McDonnell Douglas ging. Een kleine greep uit de Nederlandse multinationals die ongetwijfeld op de watch list van de NSA staan. Met stip op 1:  Royal Dutch Shell. In de strijd om olie en gas is de Brits-Nederlandse oliegigant met haar hoofdkantoor in Den Haag, één van de concurrenten van de Amerikaanse oliereuzen Exxon Mobil en Chevron.  Andere in Nederland gevestigde bedrijven die overal ter wereld hun geld verdienen en concurreren met Amerikaanse bedrijven zijn AkzoNobel, Unilever en Philips. Denk aan gewilde bedrijfsgeheimen, zoals patenten en militaire technologie.
Ook multinationals zoals Shell, AkzoNobel en Philips staan op de watch list van de NSA

4. JSF

Doen ze het of doen ze het niet? Koopt partnerland Nederland nu wel of geen JSF? De grote bondgenoot aan de andere kant van de Atlantische Oceaan is er alles aan gelegen om hier een vinger aan de pols te houden. De komst van de moderne straaljager is met veel technische, financiële en politieke twijfel omgeven, maar de belangen zijn nog groter. De VS moet de deelnemende landen, waaronder Nederland, aan boord houden om de kosten enigszins binnen de perken te houden. Qua aantallen stelt de Nederlandse bestelling van nog geen 40 straaljagers weinig voor, maar politiek is deelname van Nederland van groot belang. Als er één land uitstapt, kunnen andere landen het voorbeeld volgen.

5. De NSA zegt wel meer

Plasterk doet voorkomen dat hij de NSA op haar blauwe ogen gelooft, maar de verklaringen van de Amerikanen, de NSA in het bijzonder, moeten met een korrel zout genomen worden. Toen het Europees Parlement in 2001 waarschuwde voor Echelon ontkende de Amerikaanse overheid het bestaan van dit Angelsaksische spionagenetwerk, wat zeker na de onthullingen van Edward Snowden niet meer geloofwaardig overkomt. NSA-baas Keith Alexander ontkent dat zijn inlichtingendienst toegang heeft tot de data van Google en Yahoo, terwijl de onthullingen in The Guardian  anders suggereren. On top of that, de NSA liegt zelfs tegen de Amerikaanse parlementariërs. Zelfs over zichzelf liegt deze niet meer zo geheime dienst: ook al was iedereen al lang op de hoogte, de NSA bleef zijn eigen bestaan decennialang ontkennen.