WNF vliegt met KLM de mist in

    KLM weet met blije sprookjes over vliegen op frituurvet in een schrijnend voorbeeld van ‘Greenwashing’ zelfs het Wereld Natuur Fonds (WNF) voor z’n PR karretje te spannen.

    Recent vloog staatssecretaris Atsma voor het eerst in de geschiedenis in een deels met verwerkt frituurvet getankt KLM toestel de oceaan over. De stunt haalde alle kranten. “Atsma gaf bij vertrek aan dat het zijn ambitie is om de overheid groener te laten vliegen. Hierover wil Atsma zo snel mogelijk afspraken maken”, tikte de website ‘Ondernemend Groen’ trouw op.

     

    Patatten
    Wat er niet bijstond is hoeveel frietjes er gebakken moesten worden om aan voldoende brandstof te komen voor deze vlucht. Milieudefensie rekende het uit: 1 miljoen zakken patat, voor een enkeltje. Eerder vloog KLM zo al eens naar Parijs. Indien u dat wel wat lijkt; het is te hopen dat u Holle Bolle Gijs bent, want het kost elke passagier 8 jaar patat eten om niet voor de Ardennen al zonder brandstof te komen te zitten. Frituurvet is niet alleen slechts een druppel op een gloeiende plaat; de vrijkomende porties het wordt nu allang nuttig aangewend bij de productie van bijvoorbeeld zeep. Het is dus niet ‘over’. Dat het een farce is, geeft ook WNF met zoveel woorden toe.

    Lariekoek dus, vliegen op frituurvet. Dat luchtvaartmaatschappijen met dit soort sprookjes aankomen, geeft aan hoe groot de wanhoop in deze structureel onrendabele en traditioneel door overheden op been gehouden sector is. Alles is eraan gelegen om de privileges zoals geen accijns of brandstof en geen BTW op tickets in stand te houden. Maar bizarder dan het frituurvetsprookje zelf is natuurlijk het feit dat wij erin trappen en milieuclubs ermee aan de haal gaan.

    Gelukkig is de hoop niet alleen op oud frituurvet gevestigd. Van 2e generatie biokerosine  (die niet concurreert met landbouw voor voedsel) wordt meer verwacht. Hoeveel meer? KLM: “de doelstelling voor 2015 is dat 1% van de brandstof uit echt duurzame biomassa komt”. Ook niet schaalbaar dus, binnen afzienbare tijd. Ter illustratie: de Amerikaanse Luchtmacht betaalde in een recente demonstratievlucht liefst 185 Euro voor elke liter duurzame biokerosine.
     

    Biomassa
    Het is zeer de vraag is of de productie ooit wél opgeschaald en betaalbaar kan zijn. Een van de bronnen van ‘goede’ biobrandstof is bijvoorbeeld biomassa van Jatropha boompjes. De claim is dat beplanting van dit weinig water en -kunstmest vragend wondergewas in de marges van bestaande akkers plaatsvindt, en dus geen landbouwgrond en hulpmiddelen ‘afpakt’ van voedselproduktie. Van de aanvankelijk hoge verwachtingen van Jatropha heeft de praktijk helaas weinig heel gelaten. De
    productie valt tegen, en oogsten en verwerking kósten juist heel veel (fossiel opgewekte) energie.

     

    Projecten sloegen dan ook niet goed aan bij de lokale boeren in Afrika, waar we het voor de productie toch van moeten hebben. Bovendien missen die ‘marginale gronden’ vaak aansluiting op wegen of spoor, en is de plaats van verwerking tot bruikbare olie ver weg. Grootschalige winning met een redelijk energetisch rendement lijkt dus  een illusie. Laat staan dat het economisch rendabel door KLM kan worden ingezet.

     

    Greenwashing
    Maar ook al zóu het lukken de gehele productie van kerosine CO2-neutraal voor elkaar te krijgen, dan nog is in het geval van toepassing voor de luchtvaart het effect voor het milieu negatief. Verbranding van koolstof geschiedt immers op zeer grote hoogte, alwaar het broeikas-verhogend effect vele malen groter is dan op de grond. Het klimaat zal dus met vliegen dus altijd verliezen, waar de brandstof ook vandaan komt.
     
    Daarom is dit zinnetje, te lezen op de gezamenlijke KLM-WNF website die de partnership aankondigde, ook zo vreselijk misleidend: ‘De luchtvaartindustrie draagt ongeveer 2-3% bij aan de totale CO2-uitstoot veroorzaakt door de mens'. Dat klinkt onschuldig, maar doet totaal geen recht aan de werkelijke schade. Door de verbranding op grote hoogte is de bijdrage aan het broeikaseffect een stuk groter, namelijk 5 procent. Daarnaast is de luchtvaart een erg snel groeiende sector. Maar belangrijker: in Nederland, waar de partnership met WNF betrekking op heeft, is het aandeel in de CO2 uitstoot liefst 7%, en de bijdrage aan het door ons veroorzaakte broeikaseffect dus meer dan 15%.
     
    De luchtvaart zal altijd een olie-verkwistende en vervuilende sector blijven. Wat bezielt de natuurbeschermers dan om hun goede naam aan uit te lenen in deze fatale partnership met KLM ? "Als je aan de zijlijn blijft staan weet je zeker dat er niets verbetert", zegt WNF. Men probeert met de beste bedoelingen door met KLM te partneren de vliegeniers de goede kant op te taxiën. Maar als er van een ‘goede kant’ met de beste wil van de wereld weinig te verwachten is, is het de vraag of je hier als natuurbeschermer je vingers aan moet branden.
     
    Wat WNF wél bereikt is dat milieubewuste consumenten zich door deze partnership over de streep laten trekken om tóch maar die vlucht te boeken, in plaats van de trein te nemen of lekker naar Texel op vakantie te gaan. Op tragische manier is het effect van deze goedbedoelde maar naïeve WNF actie voor het milieu dus per saldo waarschijnlijk negatief. 

    Reactie WNF: WNF staat voor een 100% duurzame energievoorziening in 2050. Dat kán, maar alleen als we de snel groeiende luchtvaart erbij betrekken. KLM is in de  sector koploper in verduurzaming van de luchtvaart en we hebben heldere en meetbare afspraken met ze gemaakt. We zijn zo transparant mogelijk over de reden en resultaten van onze samenwerking, maar staan altijd open voor verbetering om onduidelijkheden bij het publiek en onze donateurs te voorkomen.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur

    Hans de Geus

    Gevolgd door 168 leden

    Commentator & journalist financiële markten en economie.

    Volg Hans de Geus
    Verbeteringen of aanvullingen?   Stuur een tip
    Annuleren