Auteur

Eric Smit

Smit (Nijmegen, 1967) is hoofdredacteur en samen met Arne van der Wal ook de oprichter van Follow the Money. Hij is als voormalig professioneel squasher (bijnaam: 'Het Hijgende Hert') gewend om klappen te incasseren en uit te delen. Na zijn studie economie in Amsterdam oriënteerde hij zich – met weinig succes – op de arbeidsmarkt. Dat lag niet aan de arbeidsmarkt: Smit realiseerde zich dat een corporate loopbaan voor hem karakterologisch niet was weggelegd. Zijn brede interesse en natuurlijke onstilbare nieuwsgierigheid lanceerden hem richting journalistiek.

Begin 1999 begon hij zijn journalistieke carrière bij het maandblad Quote. Als jongste bediende onderscheidde hij zich met de vasthoudendheid van een bull-terrier (sommigen zeggen: Jack Russell) en ontwikkelde zich tot een gerespecteerd journalist. Een onderzoek naar de betrokkenheid van Roel Pieper bij een uitvinding van de briljante eenling Jan Sloot mondde uit in het boek De Broncode. 

Eind 2006 was Smit mede-oprichter van dagblad De Pers. In maart 2010 publiceerde hij zijn tweede boek, Nina: de onweerstaanbare opkomst van een powerlady. In maart 2011 publiceerde hij samen met de tot inkeer gekomen tussenpersoon René Graafsma een hulpboek voor mensen met woekerpolissen: 'Woekerpolis, hoe kom ik er vanaf?' 

In 2013 won hij samen met Jesse Frederik de journalistieke prijs De Tegel in de categorie 'achtergrond' voor een diepgravend artikel over het gebruik van derivaten bij een semi-overheidsinstelling. Voor het onderzoek naar de schimmige overname van crematiebedrijf De Facultatieve door VVD-partijvoorzitter Henry Keizer werd Eric samen met Kim van Keken verkozen tot journalist van het jaar 2017.

——
Mail: eric [at] ftm.nl
PGP-sleutel | Fingerprint: 9B59 E2A2 0659 FB82

Volg deze auteur en blijf op de hoogte via e-mail

Artikelen
492
2020

© Peter Hilz / Hollandse Hoogte

Stichting zet juridische stappen tegen de kopers van crematieconcern ‘de Facultatieve’

31
Eric Smit & Jan-Hein Strop

Eric Smit & Jan-Hein Strop

In mei seponeerde het Openbaar Ministerie het strafrechtelijke onderzoek naar de kopers van het crematieconcern de Facultatieve, maar als het aan de stichting Fuck Up ligt, gaan de juridische procedures nu echt beginnen. De stichting heeft vandaag een verzoekschrift ingediend bij de rechtbank in Den Haag om de direct betrokkenen bij de verkoop van de Facultatieve onder ede te kunnen horen.

Hoofdkantoor Keolis Nederland, te Deventer
© Vincent Jannink / Nederlandse Freelancers

OV-bedrijf Keolis wordt bestraft voor fraude met side letters, maar merkt daar voorlopig niets van

19
Eric Smit

Eric Smit

Openbaar vervoersbedrijf Keolis verliest de OV-concessie IJssel-Vecht vanwege fraude bij de aanbesteding. Het oordeel lijkt stevig, maar het bedrijf zal de concessie de eerste twee jaar toch kunnen uitvoeren, winst kunnen maken en mogelijk later weer meedingen bij de nieuwe aanbesteding.

Podcast | Hoe Henry Keizer c.s. ‘de Facultatieve’ ontmantelden en 11 miljoen verdonkeremaanden

Podcast
3
Eric Smit, Frederique de Jong & Jan-Hein Strop

Eric Smit, Frederique de Jong & Jan-Hein Strop

Journalisten Jan Hein Strop en Eric Smit praten met Frederique de Jong uitgebreid over hun vervolgonderzoek naar het crematieconcern de Facultatieve. Ook na het overlijden van de hoofdpersoon ging dat immers gewoon door.

Urnen in Crematorium Westerveld
© Reinder Weidijk Fotografie / Nederlandse Freelancers

Henry Keizer en het bestuur van de Facultatieve Vereniging lieten 11 miljoen euro verdwijnen

79
Eric Smit & Jan-Hein Strop

Eric Smit & Jan-Hein Strop

65 duizend leden van de Vereniging voor Facultatieve Crematie zijn door een kleine groep bestuurders buitenspel gezet en misleid, en raakten zo hun gemeenschappelijke bezit kwijt. Dat blijkt uit een reconstructie van FTM. Deel II: De latere VVD-partijvoorzitter Henry Keizer en zijn zakenpartners verdonkeremaanden de miljoenenwinst van de verkoop van het verzekeringsbedrijf en logen later over de toedracht. Een oud-officier van justitie: ‘Dit riekt naar nepotisme, corruptie en oplichting.’

Het hoofdgebouw van Crematorium Westerveld in Driehuis. Fotograaf: Fred Steenman
© ANP / Fotobureau Dijkstra

De ontmanteling van de Koninklijke Vereniging voor Facultatieve Crematie

34
Eric Smit & Jan-Hein Strop

Eric Smit & Jan-Hein Strop

Onderzoek van FTM toont aan op welke wijze de ontmanteling van de Koninklijke Vereniging voor Facultatieve Crematie plaatsvond. Meer dan 65 duizend leden werden door een kleine groep bestuurders langzaam buitenspel gezet, misleid, en verloren uiteindelijk hun gemeenschappelijke bezit. Deel 1 van deze tweedelige reconstructie beschrijft hoe de leden van hun macht en invloed werden beroofd. Morgen volgt deel 2.

19 november 2019: opsporingsambtenaren vallen binnen bij het Frankfurtse filiaal van ABN Amro. Zij doen onderzoek naar de betrokkenheid van ABN Amro bij het CumEx-schandaal.
© Armando Babani / EPA

Advocaten ABN Amro dwarsboomden inval Duitse opsporingsambtenaren

6
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

‘We zijn transparant en werken volledig en constructief mee met de Duitse autoriteiten.’ Dit is het vaste mantra van ABN Amro op vragen over haar vermeende betrokkenheid bij frauduleuze CumEx-transacties. Maar klopt dit?

Bussen van vervoersbedrijf Keolis die onder de naam Syntus rijden op het busstation van Zwolle. Keolis verliest de met fraude gewonnen aanbesteding voor een concessie busvervoer IJssel-Vecht, zo hebben de drie opdrachtgevende provincies Overijssel, Gelderland en Flevoland besloten.
© Vincent Jannink

‘Vals spel’ met sideletters raakt vervoersbedrijf Keolis midscheeps

34
Eric Smit

Eric Smit

Vervoersbedrijf Keolis verliest vrijwel zeker de OV-concessie IJssel-Vecht ter waarde van 900 miljoen euro die met behulp van frauduleuze sideletters werd verkregen. ‘De gunning kunnen we absoluut niet in stand laten, we zijn besodemieterd.’

Frank Vogel
© Oscar Seykens

In the crosshairs of tax and investigation services: Dutch CumEx trader Frank Vogel

3
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

The tax authorities of several countries are chasing Frank Vogel, the Dutch king of the CumEx trade. Claims ranging in the millions of euros are awaiting him in Belgium and Denmark. In Germany, he is a suspect in at least one criminal investigation. A reconstruction of the tumultuous career of a notorious dividend stripper.

© JanJaap Rypkema

Dit deden we het eerste halfjaar van 2020, dankzij onze leden

31
Arne van der Wal & Eric Smit

Arne van der Wal & Eric Smit

De eerste zes maanden van 2020 zijn voorbij. Tijd voor een terugblik op een uitzonderlijke, vaak bizarre en soms zelfs pijnlijke periode. Ook voor ons – voor onze redacteuren, ons bedrijf en onze journalistiek. In dit halfjaaroverzicht vertellen we wat ons bewoog en wat onze journalistiek teweeg heeft gebracht.

Statenleden Anker en Boerman bij de naar hen vermoemde treinen.
© Keolis Bron: https://www.keolis.nl/over-ons/nieuws/keolis-blauwnettreinen-‘cees-anker’-en-‘bert-boerm

Feiten over vermeende aanbestedingsfraude vervoersbedrijf Keolis blijven voor onbepaalde tijd ‘geheim’

17
Eric Smit

Eric Smit

Gedeputeerde Staten van de provincie Overijssel stellen voor onbepaalde tijd ‘geheimhouding’ in voor de informatie over de 'frauduleuze' side letters die onderdeel uitmaakten van de winnende aanbesteding van openbaar-vervoersbedrijf Keolis. Statenleden zijn er niet blij mee: ‘Zo werk je naar een doofpot toe.’

Oplaadstation voor de elektrische bussen in Santiago, Chili. De openbaarvervoerbussen zijn gemaakt door de Chinese fabrikant BYD.
© Rodrigo Garrido / Reuters

Vervoersbedrijf Keolis doet ‘melding’ bij OM in zaak rond ‘frauduleuze’ side letters

19
Eric Smit

Eric Smit

Vervoersbedrijf Keolis maakte bij het Openbaar Ministerie ‘melding’ van vermoedens van onregelmatigheden rond de aanbesteding van de concessie in de streek IJssel-Vecht. Van een aangifte van fraude is nog geen sprake.

Nieuwe elektrische bussen van BYD staan klaar in Santiago, Chili
© Reuters / Rodrigo Garrido

Vervoersbedrijf Keolis nam initiatief tot ‘frauduleuze’ side letters

12
Eric Smit

Eric Smit

Vervoersbedrijf Keolis heeft het initiatief genomen tot het maken van geheime afspraken om de aanbesteding in de regio IJssel-Vecht binnen te halen. Dit melden bronnen aan Follow the Money. De Overijsselse gedeputeerde Bert Boerman acht het 'mogelijk' dat hij te laat door Keolis op de hoogte werd gebracht van de misstand.

Keolis, Frankrijk
© CLOTAIRE ACHI

Vervoersbedrijf Keolis maakte gebruik van ‘frauduleuze’ side letters met Chinese bedrijven bij verkrijgen aanbesteding

106
Eric Smit

Eric Smit

Frauduleuze side letters met Chinese fabrikanten van elektrische bussen vormden een onderdeel van de aanbesteding die het vervoersbedrijf Keolis vorig jaar september wist te winnen. Dit laten bronnen FTM weten.

De ministers van Financiën van Nederland (Jeroen Dijsselbloem) en Griekenland (Yanis Varoufakis) in 2015 bij een vergadering van de Eurogroep in Brussel.
© AFP/Emmanuel Dunand

Varoufakis-tapes: FTM verzuimde hoor en wederhoor

96
Arne van der Wal & Eric Smit

Arne van der Wal & Eric Smit

UPDATE: Vrijdag publiceerde FTM.nl een artikel van David Hollanders met de kop ‘Varoufakis-tapes: Pers schetste vals beeld van crisisvergadering van de Eurogroep’. In dat artikel bleek het principe hoor en wederhoor niet te zijn toegepast. Om die reden hebben we het offline gehaald.

https://eba.europa.eu/news-press/multimedia
© EBA

Europese waakhond voor bankensector gaat CumEx-handel eindelijk onderzoeken

15
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

De European Banking Authority (EBA), de Europese toezichthouder op de bankensector, gaat eindelijk onderzoek doen naar de omvang van frauduleuze aandelenhandel (CumCum en CumEx) in de Europese lidstaten. Dit blijkt uit een rapport en een tienstappenplan dat de waakhond afgelopen week publiceerde.

Frank Vogel
© Oscar Seykens

In het vizier van de fiscus en opsporingsdiensten: CumEx-handelaar Frank Vogel

26
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

De belastingdiensten van meerdere landen zitten achter Frank Vogel aan, de Nederlandse koning van de CumEx-handel. In België en Denemarken liggen miljoenenclaims op hem te wachten. In Duitsland is hij verdachte in minimaal één strafrechtelijk onderzoek. Een reconstructie van de tumultueuze loopbaan van een berucht dividendstripper.

De VVD-voorzitter Henry Keizer in het hoofdkantoor van Facultatieve Media, 28 april 2017
© ANP / Phil Nijhuis

De zaak Henry Keizer: een schadelijke overnamedeal is niet strafbaar

43
Eric Smit & Jan-Hein Strop

Eric Smit & Jan-Hein Strop

De bestuurders van uitvaartconcern ‘de Facultatieve’ worden niet vervolgd, zo maakte het Openbaar Ministerie deze week bekend. Daarmee komt een einde aan een driejarig onderzoek naar een omstreden transactie, waarbij de overleden Henry Keizer en de huidige bestuurder Jaap de Bruijn het miljoenenbedrijf voor een grijpstuiver in handen kregen. Over de transactie zijn nog veel vragen onbeantwoord.

Morgan Stanley, Times Square, New York City
© Reuters / Brendan McDermid

Amerikaanse bank Morgan Stanley vroeg in Nederland ten onrechte dividendbelasting terug

32
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

Een Nederlandse brievenbusfirma van de Amerikaanse bank Morgan Stanley vroeg ten onrechte dividendbelasting terug bij de Belastingdienst. Dat blijkt uit een baanbrekend arrest van het Amsterdamse gerechtshof dat vanmorgen is gepubliceerd. Het arrest kan de staatskas honderden miljoenen opleveren.

Frank Vogel
© Oscar Seykens

Belgische en Deense belastingdiensten eisen tientallen miljoenen van Amsterdamse CumEx-handelaar

11
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

Een hoofdrolspeler in het internationale CumEx-schandaal is de Nederlander Frank Vogel. Hij leidde eerder een afdeling van Fortis die zich toelegde op CumEx-handel. Tegen pensioenfondsen die met Vogel in verband worden gebracht, lopen nu procedures van twee buitenlandse belastingdiensten.

Premier Mark Rutte en Jaap van Dissel (RIVM) tijdens de persconferentie over de uitbraak van het coronavirus, 12 maart 2020
© ANP / Phil Nijhuis

Gezondheid, economie en de financialisering van een mensenleven

Analyse
189
Eric Smit

Eric Smit

Tijdens de grootste crisis sinds de Tweede Wereldoorlog mogen we geen debat uit de weg gaan, ook niet dat over het mogelijke spanningsveld tussen gezondheid en economie. Maar dan wel op basis van deugdelijke analyse van feiten. Alleen zit daar precies het grote probleem: wat zijn de feiten eigenlijk?

https://www.facebook.com/325601908012001/photos/a.326899727882219/327205371184988/?type=1&theater
© Facebook

Ministerie VWS bestelt honderden beademingsapparaten in Zwitserland

16
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

Follow the Money achterhaalde dat Nederland gisteren alsnog met spoed driehonderd beademingsapparaten heeft besteld. Deze Zwitserse machines zijn geschikt voor invasieve, langdurige beademing.

Minister minister Martin van Rijn (VWS) met de eerste beademingsapparaten van Philpis uit de VS
© ANP / Frank van Beek

Philips leverde door VS gesubsidieerde beademingsapparaten aan Nederland

15
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

Het Department of Health and Human Services, het Amerikaanse ministerie van Volksgezondheid, bestelde afgelopen september 10.000 beademingsapparaten die Philips op kosten van de Amerikaanse belastingbetaler had ontwikkeld. Maar de beademingsapparaten belandden in Italië, Spanje en Nederland. Dat blijkt uit onderzoek van de Amerikaanse website ProPublica en Follow the Money, dat onafhankelijk van elkaar werd verricht.

© Ministerie van Defensie

Defensie houdt cruciale beademingsapparatuur achter de hand

61
Eelke van Ark, Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eelke van Ark, Eric Smit & Siem Eikelenboom

Defensie beschikt over cruciale beademingsapparatuur die per direct nodig is om extra mobiele intensive care units (MICU’s) mee uit te rusten, en houdt deze achter de hand voor (toekomstig) eigen gebruik. De MICU’s zijn nodig om ernstig zieke patiënten over de nog beschikbare IC-bedden te verdelen. Dit blijkt uit onderzoek van Follow the Money.

Landgericht Bonn, maart 2020
© Follow the Money

Historisch vonnis in CumEx-strafproces en de opmaat voor de grote ontrafeling

37
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

Afgelopen week vonden in de rechtszaal in Bonn de slotpleidooien plaats van de eerste grote strafzaak tegen CumEx-handelaars die miljarden uit de staatskas roofden. FTM was aanwezig en doet verslag uit een door de coronacrisis geteisterde rechtszitting. De rechter deed vervroegd uitspraak. Het vonnis maakt de weg vrij om nog honderden bankiers aan te klagen.

© JanJaap Rypkema

Staatsbank ABN Amro trof in 2010 geheime miljoenenschikking met Italiaanse fiscus

34
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

In 2010 hing ABN Amro strafrechtelijke vervolging door het Italiaanse Openbaar Ministerie boven het hoofd. Een onderdeel van rechtsvoorganger Fortis had tussen 2004 en 2008 de Italiaanse fiscus voor enorme bedragen benadeeld. Uiteindelijk werd de affaire voor een onbekend miljoenenbedrag heimelijk geschikt. Dat blijkt uit documenten die door het ministerie van Financiën zijn vrijgegeven na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur.

Inval ABN Amro / Frankfurt, 27 feb. 2020
© FTM

Het CumEx-schandaal in Duitsland: het spoor leidt naar ABN Amro

41
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

In Duitsland beginnen het Openbaar Ministerie en de pers doordrongen te raken van de essentiële rol die Belgisch-Nederlandse bank Fortis ooit speelde bij het bedenken en opzetten van de frauduleuze CumEx-handel. Rechtsopvolger ABN Amro – voor 56 procent staatsbezit – krijgt het er steeds moeilijker mee.

Verkiezingsborden Hamburg, feb. 2020. Rechts: De Eerste Burgemeester, Peter Tschentscher (SPD)
© EPA / David Hecker

Reuring bij Hamburgse verkiezingen door CumEx-dagboeken

29
Eric Smit & Siem Eikelenboom

Eric Smit & Siem Eikelenboom

De eerbiedwaardige private bank M. M. Warburg wordt tot steeds vaker genoemd in strafrechtelijke onderzoeken naar CumEx-handel. In maart 2018 volgde een huiszoeking bij Christian Olearius, de topman van Warburg. Daarbij doken dagboeken op die nu een rol spelen in de verkiezingen voor het Hamburgse parlement, die vandaag plaatsvinden.

Davos, kort voor het World Economic Forum 2020
© EPA / Gian Ehrenzeller

De valse deugdzaamheid van Davos

Opinie
106
Eric Smit

Eric Smit

In Davos wordt weer het World Economic Forum gehouden, waar de groten der aarde zich over de grote problemen van de wereld buigen. Het uitgangspunt daar is dat ‘we’ niet zonder elkaar kunnen: de industrie moet met overheden samenwerken, en wil zodoende de keuzevrijheid van burgers vergroten. Eric Smit betoogt dat dit mantra weinig meer is dan een schaamlap.

Polman bij het Global Foods Innovation Centre, aug. 2018
© ANP / Robin van Lonkhuijsen

Paul Polman: duurzaamheidspaus en soepzakheiland

Analyse
97
Eric Smit

Eric Smit

Jeroen Smit, die eerder biografieën schreef over gevallen Nederlandse zonnekoningen, wilde ditmaal een boek schrijven over een man die het goede voorbeeld gaf: Paul Polman, bestuursvoorzitter van Unilever. Een ceo die zocht naar een ‘verantwoordelijk kapitalisme’. Een spannend thema: want wie iets van het moderne kapitalisme begrijpt, weet dat de hoofdpersoon op grote weerstand zal stuiten. Eric Smit legt het boek van zijn naamgenoot naast een ander boek, dat Unilever beticht van greenwashing. Hoe groen is Unilever?

2019

Podcast | Zo verging het FTM in 2019

Podcast
10
Arne van der Wal, Eric Smit, Frederique de Jong & Jan-willem Sanders

Arne van der Wal, Eric Smit, Frederique de Jong & Jan-willem Sanders

2019 was een goed jaar voor Follow the Money. We deden meerdere grote onderzoeken, groeiden naar 15.000 leden en gingen vaker samenwerken — zowel regionaal, landelijk als internationaal. Maar er is dit jaar nog veel meer gebeurd. Hoofdredacteuren Eric Smit en Arne van der Wal en uitgever Jan-Willem Sanders zijn te gast bij Frederique voor een terugblik.