Auteur

Margot Smolenaars

Margot Smolenaars is begonnen als archetypische krantenjournalist (eropaf!) en schrijft nog altijd met vulpen. Naast haar werk als eindredacteur bij Follow the Money leidt ze sinds 2018 ons onderzoek naar de jeugdzorg. Die moest 'dichterbij, goedkoper en efficiënter' geregeld worden, maar het tegenovergestelde is gebeurd.

——
Mail: margot.smolenaars@ftm.nl

Volg deze auteur en blijf op de hoogte via e-mail

artikelen
23
2021

Vertrouwelijk: het ondoorzichtige keuringssysteem van de jeugdbescherming

10
Margot Smolenaars & Judith Spanjers

Margot Smolenaars & Judith Spanjers

Via jaarlijkse keuringen van het managementsysteem garandeert het Keurmerkinstituut dat de jeugdbescherming in staat is goed werk af te leveren. Hoe en waarom een instelling het predikaat ‘gecertificeerd’ krijgt (of verliest), is echter in nevelen gehuld: rapporten zijn niet openbaar, en zelfs de gemeenten en de cliëntenraad krijgen er niet zomaar toegang toe. De Limburger en Follow the Money ontdekten dat eenzelfde probleem binnen dit ‘objectieve’ systeem bij verschillende organisaties tot andere uitkomsten leidt.

Rammelende rapporten Jeugdbescherming beschadigen ouders en kinderen

30
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

De jeugdbescherming moet ‘alle van belang zijnde feiten volledig en naar waarheid aanvoeren’, staat in de Jeugdwet. Maar met dit feitenonderzoek gaat het structureel mis. Aan rectificeren doet de jeugdbescherming niet, zelfs niet na uitspraken van klachtencommissies, tuchtrechters en ombudsman. Verantwoordelijk minister Sander Dekker (Rechtsbescherming) weet dit al jaren, blijkt uit onderzoek van Pointer en Follow the Money.

Podcast | Het veelkoppige monster Jeugdzorg

Podcast
7
Frederique de Jong, Judith Spanjers & Margot Smolenaars

Frederique de Jong, Judith Spanjers & Margot Smolenaars

Grondig onderzoek naar cijfers van de hele sector, dus ook jeugdbescherming leert dat geldgebrek lang niet het grootste probleem is waardoor kinderen in de knel komen. Personeel loopt weg uit de jeugdzorg. Als je Margot Smolenaars en Judith Spanjers hoort, kan je je daar wel iets bij voorstellen.

Jeugdbescherming Brabant is vastgelopen: ‘We kunnen zo echt niet verder’

39
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

Vanaf vandaag neemt Jeugdbescherming Brabant geen enkel kind meer aan, ook niet als de rechter het ze opdraagt. De maat is vol, het personeel is overbelast en er is geen andere gecertificeerde instelling die het werk kan overnemen. ‘Angstaanjagend,’ vindt kinderrechter Susanne Tempel de situatie. ‘We moeten waken voor een domino-effect.’

Ook in Brabant geen jeugdbeschermers meer beschikbaar

31
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

Vanaf aanstaande maandag hanteert Jeugdbescherming Brabant (JBB) drie maanden lang een cliëntenstop. Er zijn niet genoeg jeugdbeschermers om de kinderen te helpen die door de rechter onder toezicht of voogdij zijn gesteld.

Jeugdbeschermers: ‘De mentale druk kan niemand van je overnemen’

22
Judith Spanjers & Margot Smolenaars

Judith Spanjers & Margot Smolenaars

Terwijl bestuurders en branchevertegenwoordigers zich het hoofd breken over tarieven, vacatures en volume maken, voeren jeugdbeschermers het werk uit. Dat valt hen steeds zwaarder. Wachtlijsten, overbelasting, geldgebrek en gedoe met gemeenten over vervolghulp zijn dagelijkse kost. Tegen Follow the Money doen negen jeugdbeschermers uit het hele land een boekje open over hun werkomstandigheden. ‘Ik zie het vuur doven.’

‘We willen niet meer met de kinderen leuren’

13
Judith Spanjers & Margot Smolenaars

Judith Spanjers & Margot Smolenaars

‘Het water staat ons aan de lippen.’ Arina Kruithof, bestuurslid van Jeugdzorg Nederland, windt er geen doekjes om. De jeugdbescherming kán niet meer. De hoge werkdruk en de overmaat aan zware zaken doen veel jeugdbeschermers de das om. Vorig jaar zegde 19 procent van hen hun baan op en zat 6,9 procent ziek thuis. Hierdoor is de jeugdbescherming niet meer in staat haar wettelijke taken goed uit te voeren.

De jeugdbescherming bezwijkt onder de hoge werkdruk

100
Judith Spanjers, Margot Smolenaars & Tom Claessens

Judith Spanjers, Margot Smolenaars & Tom Claessens

Door een ongekende uittocht van medewerkers zit de jeugdbescherming volledig klem. Tussen 2015 en 2019 verlieten meer dan vijfduizend medewerkers de veertien jeugdbeschermingsorganisaties. In 2019 keerde bijna een vijfde van het personeel de jeugdbescherming de rug toe, en zat 6,9 procent ziek thuis. Honderden kinderen blijven zo verstoken van hulp. ‘Het systeem staat op klappen.’

Budgettair drama jeugdzorg beloond met 1,9 miljard euro

Analyse
52
Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

De arbitragecommissie die het jeugdzorgconflict tussen Rijk en gemeenten moet beslechten, concludeert dat de gemeenten de komende drie jaar ruim vijf miljard extra moeten krijgen. Daarmee is een van de hoofddoelen van de decentralisatie – minder geld voor betere zorg – gevoeglijk afgeserveerd. Waar de jeugdzorg in 2015 met 3,75 miljard werd overgeheveld naar de gemeenten, is dat budget inmiddels opgezwollen tot 6,1 miljard in 2022. En dat allemaal op basis van onderzoek dat op geen enkele manier blootlegt wat het aandeel is van de gemeenten in deze budgettaire explosie.

Inkoopformule ‘open house’ is doping voor jeugdzorgaanbieders

24
Margot Smolenaars, Daan Appels & Judith Spanjers

Margot Smolenaars, Daan Appels & Judith Spanjers

Gemeenten hebben massaal dezelfde methode omarmd om jeugdzorg in te kopen. Dit model – open house – zorgde voor een stortvloed van nieuwe zorgaanbieders, allemaal op zoek naar omzet. Maar het blijkt ondoenlijk om al die aanbieders te managen, laat staan ze te controleren. Dat was een bijzonder dure les: inmiddels zijn veel gemeenten hun grip op het jeugdzorgbudget kwijt. Vier op de vijf gemeenten verwachten in 2021 een begrotingstekort.

Podcast | Waarom wij betalen voor de vechtscheiding van een ander

Podcast
3
Frederique de Jong & Margot Smolenaars

Frederique de Jong & Margot Smolenaars

Margot Smolenaars volgde al geruime tijd een paar gezinnen met complexe scheidingen, toen ze Klaas den Tek sprak. Hij bleek met hetzelfde onderwerp bezig: vechtscheidingen en de rol van Jeugdzorg. Hoeveel geld gaat daar eigenlijk naartoe en wat levert het op? Ze besloten samen verder te graven. Hier vertellen ze hoe die samenwerking verliep en wat er boven tafel kwam.

Knokken om de kinderen kost miljoenen

24
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

Complexe scheidingen drukken zwaar op het werk van de jeugdbescherming. In zo’n 70 procent van alle gezinnen onder toezicht spelen botsende ouders een rol. Toch is de jeugdbescherming lang niet altijd bij machte om de strijdbijl tussen pa en ma te begraven. Sterker nog, soms draagt hun bemoeienis bij aan de strijd. Ondertussen loopt de rekening op.

Micha de Winter over geweld in de jeugdzorg: ‘Niemand neemt de verantwoordelijkheid’

Interview
33
Rosanne Kropman & Margot Smolenaars

Rosanne Kropman & Margot Smolenaars

Anderhalf jaar geleden kwam de commissie-De Winter, die geweld binnen de jeugdzorg onderzocht, met haar onderzoeksrapport. De conclusies waren vernietigend; geweld kwam op grote schaal voor. Maar beleid om zulk geweld te voorkomen, blijft tot nu toe uit, en niemand neemt daar verantwoordelijkheid voor. ‘Iedereen wijst naar elkaar.’

2020

Podcast | Vergezichten van jeugdzorgbedrijf Horizon leiden tot misstanden

Podcast
1
Frederique de Jong, Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

Frederique de Jong, Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

iHub, een van de grootste jeugdzorgaanbieders van Nederland, kampte de afgelopen drie jaar met een aantal ernstige incidenten in hun gesloten jeugdzorginstellingen, van zelfdoding tot seksueel misbruik. Daarnaast waren panden niet op orde, bleek het personeel te laag geschoold, jongeren waren verstoken van therapie en scholing, soms zelfs van eten. Ondertussen groeide de organisatie door om overeind te blijven in de grillige jeugdzorgmarkt.

Vergezichten van jeugdzorgbedrijf Horizon leiden tot misstanden

17
Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

iHub, een van de grootste jeugdzorgaanbieders van Nederland, kampt sinds 2017 met een aantal ernstige incidenten in zijn gesloten jeugdzorginstellingen, van zelfdoding tot seksueel misbruik. Daarnaast waren panden niet op orde, bleek het personeel te laag geschoold, jongeren waren verstoken van therapie en scholing, soms zelfs van eten. Ondertussen groeide de organisatie door om overeind te blijven in de grillige jeugdzorgmarkt.

Onderzoek jeugdzorgtekorten: we gaan wobben

9
Jeroen Wijnen & Margot Smolenaars

Jeroen Wijnen & Margot Smolenaars

Volg het geld van kabinet tot kind: dat is wat Follow the Money probeert te doen in het dossier Jeugdzorg in het rood. Het verslag van onze zoektocht leidde tot veel reacties. Inmiddels zijn we met een kleine veertig gemeenten in gesprek. Acht gemeenten krijgen een Wob-verzoek.

Podcast | Daan Appels en Margot Smolenaars over hoe Jeugdzorg zelf een probleemkind werd

Podcast
2
Frederique de Jong, Margot Smolenaars & Daan Appels

Frederique de Jong, Margot Smolenaars & Daan Appels

In 2015 kregen gemeenten de taak om jeugdzorg dichterbij, efficiënter en goedkoper te regelen. Het tegenovergestelde gebeurde: het aantal aanbieders, kinderen én de uitgaven zijn ontploft. Sinds januari onderzoekt een team van journalisten bij Follow the Money wat er misgaat.

Jeugdzorg is zelf een probleemkind

47
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

Ruim één op de tien Nederlandse kinderen ontvangt een vorm van jeugdzorg. Dat aantal stijgt al vijf jaar, net als de kosten. Dat is niet meer te betalen, vinden de Nederlandse gemeenten. In ieder geval niet van de 4,2 miljard die het kabinet nu jaarlijks beschikbaar stelt. Hoe kon het zo uit de hand lopen? In een nieuw onderzoeksdossier gaat Follow the Money op zoek naar antwoorden.

Omzetplafonds verzekeraars brengen ggz-behandelaars aan de rand van de afgrond

19
Daan Appels & Margot Smolenaars

Daan Appels & Margot Smolenaars

Over de jaren waarin de zorgverzekeraars 865 miljoen euro op de plank lieten liggen, verhalen zij op vrijgevestigde ggz-behandelaars zulke forse bedragen dat die dreigen om te vallen. De reden: ze behandelden meer patiënten dan was afgesproken. Tegen de achtergrond van groeiende wachtlijsten ervaren de behandelaars deze navorderingen als ‘diep oneerlijk’.

Drie weken in thuisisolatie met een kind dat dringend jeugdzorg nodig heeft

27
Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Ouders met een kind bij De Hoenderloo Groep kregen zondagavond na de persconferentie van ministers Arie Slob en Bruno Bruins een telefoontje. De groepsleiding vroeg hen of zij hun kind langer thuis konden houden in verband met de coronamaatregelen.

Podcast | ‘Zwalkend bestuur’ bracht jeugdzorginstelling De Hoenderloo Groep ten val

Podcast
0
Eelke van Ark, Frederique de Jong & Margot Smolenaars

Eelke van Ark, Frederique de Jong & Margot Smolenaars

Zorggroep Pluryn heeft onlangs definitief besloten de Veluwse jeugdzorginstelling De Hoenderloo Groep te sluiten. De ondernemingsraad van Pluryn wijt de ondergang van de instelling aan ‘falend bestuur, slecht management en ad hoc besluitvorming’. Follow the Money legt de teloorgang van dit 170 jaar oude jeugdzorginstituut op de snijtafel, op basis van interne documenten en gesprekken met tal van medewerkers en oud-medewerkers.

‘Zwalkend bestuur’ bracht jeugdzorginstelling De Hoenderloo Groep ten val

19
Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Zorggroep Pluryn heeft onlangs definitief besloten de Veluwse jeugdzorginstelling De Hoenderloo Groep te sluiten. De ondernemingsraad van Pluryn wijt de ondergang van de instelling aan ‘falend bestuur, slecht management en ad hoc besluitvorming’. Follow the Money legt de teloorgang van dit 170 jaar oude jeugdzorginstituut op de snijtafel, op basis van interne documenten en gesprekken met tal van medewerkers en oud-medewerkers.

Kwakkelende zorgmoloch offert jeugdzorg Hoenderloo voor de centen

26
Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Eelke van Ark & Margot Smolenaars

Met de dreigende sluiting van instelling De Hoenderloo Groep op de Veluwe verdwijnen ruim tweehonderd moeilijk vervangbare jeugdzorgplaatsen. Sluiting is niet te voorkomen, zegt Pluryn, want de moederorganisatie lijdt al jaren onder de verliezen van Hoenderloo. Follow the Money ontdekte dat De Hoenderloo Groep niet zo verlieslijdend was als minister De Jonge en Pluryn doen voorkomen. En waarom geeft Pluryn geen uitleg over miljoenen aan verwachte opbrengsten uit de verkoop van vastgoed?