Persoon

Hugo de Jonge

In Rutte IV minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. Daarvoor minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport in het kabinet-Rutte III. Was even lijsttrekker van het CDA voor de Kamerverkiezingen van maart 2021, maar hield dat niet vol. Was tot voor kort coronaminister.

artikelen
38
Verbeteringen of aanvullingen?   Tip de redactie
Annuleren
2022

Bouwplannen VVD-Kamerlid sluiten naadloos aan op lobby van speculanten

19
Daniël van Kessel & Nikki Brands

Daniël van Kessel & Nikki Brands

Daniel Koerhuis wil niet alleen ‘bouwen, bouwen, bouwen’, maar vertelt ook nog eens waar dat moet gebeuren. Het VVD-Kamerlid richt zijn vizier op vier polders. Juist daar hebben projectontwikkelaars de meeste grond in handen, blijkt uit onderzoek van Follow the Money en Investico.

De stoere taal van Hugo de Jonge lost de woningcrisis niet op

Analyse
98
Peter Hendriks

Peter Hendriks

Hugo de Jonge wil meer regie over de woningbouw. Het model waarbij de centrale overheid zich niet bemoeit met de woningmarkt, maar alles overlaat aan lagere overheden en de vrije markt, heeft gefaald. Van ministeriële aanwijzingen tot onteigeningen: welke instrumenten heeft de minister om de regie weer in handen te krijgen?

Conflict tussen ministerie en Deloitte over dreigende vertraging onderzoek mondkapjesdeal

66
Jan-Hein Strop

Jan-Hein Strop

Deloitte waarschuwt dat het onderzoek naar de mondkapjesdeal vertraging dreigt op te lopen. Het zegt niet alle relevante data van het ministerie van Volksgezondheid te hebben ontvangen. Ook de privé-mails van minister Hugo de Jonge zijn niet overgedragen. Bovendien zijn de data niet in een ‘bewerkbaar formaat’ aangeleverd. Dat blijkt uit een brief van Deloitte die vandaag met de Tweede Kamer is gedeeld. VWS legt de schuld bij Deloitte.

Hugo de Jonge, Sywert en de mondkapjesdeal: in het buitenland zou dit corruptie heten

106
Jan-Hein Strop

Jan-Hein Strop

Minister Hugo de Jonge en voormalig minister Martin van Rijn gunden Sywert van Lienden een grote deal, mede om hem als criticus van het kabinet tot zwijgen te brengen. Volgens deskundigen valt het handelen van de bewindslieden onder de noemer ‘handel in invloed’, een vorm van corruptie die in veel landen strafbaar is. Maar hier niet, omdat Nederland de lobby niet in de weg wil zitten. ‘We moeten die informele circuits een halt toeroepen, want dit raakt het hart van de democratie.’

Rekenkamer spijkerhard over aanpak zorgfraude, fraudeurs hebben vrij spel

11
Jolien de Vries & Judith Spanjers

Jolien de Vries & Judith Spanjers

De aanpak van zorgfraude werkt niet of nauwelijks, concludeert de Algemene Rekenkamer vandaag na twee jaar onderzoek. Toezichthouders zitten vooral aan de vergadertafel of werken elkaar tegen, waardoor fraudeurs zelden gepakt worden. Dit terwijl het kabinet al jaren roept zorgfraude met harde hand te bestrijden.

Zo dwong Sywert de Haagse kopstukken een verbijsterende deal af

119
Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Minister Hugo de Jonge (CDA) moet zich vandaag verantwoorden in de Tweede Kamer over zijn rol bij de mondkapjesdeal met Sywert van Lienden en co. Wat heeft zich in april 2020 achter de schermen in Den Haag afgespeeld? Hoe heeft de toen 29-jarige opiniemaker De Jonge en de top van VWS zo geraffineerd kunnen bespelen? Lees deze onthullende reconstructie, gebaseerd op een hoofdstuk uit het pas verschenen boek ‘Sywerts miljoenen’.

Rita Verdonk liep drie jaar rond bij VWS: ‘Wát een verschrikkelijk departement’

Interview
54
Daan Appels & Rosanne Kropman

Daan Appels & Rosanne Kropman

Rita Verdonk werd in 2019 door toenmalig minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid als breekijzer aangesteld om te zorgen voor minder administratiedruk in de jeugdzorg. Ze liep drie jaar rond op het ministerie, maar voelde zich vanaf dag één getraineerd. Ze schetst een beeld van een departement waar de top van de jeugdzorgambtenarij doet waar zij zin in heeft. ‘Ik was “het vriendinnetje van de minister”.’

Chaos in jeugdzorg is een goudmijn voor adviesbureaus

25
Daan Appels & Rosanne Kropman

Daan Appels & Rosanne Kropman

Door een te ingewikkeld systeem, bureaucratie en slechte bestuurlijke verhoudingen is de jeugdzorg een haast onuitputtelijke goudmijn voor adviesbureaus. Overheden zijn steeds afhankelijker van hun adviezen en onderzoeken, sinds gemeenten voor jeugdzorg verantwoordelijk werden. ‘Externe adviezen zijn een dekmantel. Die beweging is onwenselijk en kost klauwen met geld.’

Hard tegen hard: lobby en ‘onzuivere besluitvorming’ in de strijd om de kinderhartcentra

25
Jolien de Vries

Jolien de Vries

Op de valreep van zijn ambtstermijn besloot minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge om kinderhartchirurgie te concentreren in Rotterdam en in Utrecht. Zijn besluitvorming was niet zuiver, menen deskundigen. Nu blijkt dat het UMC Utrecht het door De Jonge uitgevoerde scenario al in augustus voorstelde aan het ministerie. In maart 2021 schakelde het ziekenhuis CDA-spindoctor Jack de Vries in als adviseur.

Woningmarktonderzoeker Cody Hochstenbach: ‘Er is helemaal geen tekort aan woningen in het middensegment’

Interview
61
Peter Hendriks

Peter Hendriks

Stadsgeograaf Cody Hochstenbach (32) gelooft niet dat het allemaal goed komt met de Nederlandse woningmarkt, als je die markt maar zijn werk laat doen. Hij pleit voor een nieuwe woonpolitiek met een bredere sociale huursector in zijn deze week verschenen boek. ‘De sociale sector wordt steeds meer als noodvoorziening voor moeilijke gevallen gebruikt, in plaats van als volwaardig alternatief.’

2021

Regering en OMT onderbouwen QR-code met onbetrouwbare modellen

603
Thomas Bollen & Jannes van Roermund

Thomas Bollen & Jannes van Roermund

Kritische wetenschappers fileren de twee rekenmodellen die ten grondslag liggen aan de invoering van het coronatoegangsbewijs met QR-code. Het ene model komt uit de Fieldlabs-onderzoeken van de evenementensector. Het andere is van een Britse denktank onder leiding van voormalig premier Tony Blair, verbonden aan een commerciële lobby voor een digitaal identiteitsbewijs met biometrische data.

Tweets Sywert van Lienden waren vooropgezet plan om VWS tot miljoenendeal te bewegen

80
Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Sywert van Lienden plaatste op 10 april vorig jaar een reeks kritische tweets met het doel binnen te komen bij het ministerie van Volksgezondheid. Dat werkte: zijn tirade was de directe aanleiding voor de beruchte mondkapjesdeal van 100 miljoen euro. Een dag daarvoor registreerde Van Liendens zakenpartner de domeinnamen van de commerciële bv waarin de miljoenenwinst terechtkwam. Dit blijkt uit onderzoek van Follow the Money.

Het ministerie van Volksgezondheid stelt zichzelf boven de wet

Opinie
61
Margot Smolenaars & Bas van Beek

Margot Smolenaars & Bas van Beek

Door de coronacrisis werd het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport overladen met Wob-verzoeken. Dat rechtvaardigde een andere aanpak, vond minister Hugo de Jonge. In de praktijk komt daar niets van terecht. Sinds maart 2020 zijn er praktisch geen documenten over het coronabeleid meer geopenbaard. Wat is hier aan de hand?

De snelle jongens cashen, stichtingen crashen: hoe het jeugdzorgsysteem gehakt maakt van de grote jeugdzorginstellingen

4
Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

Margot Smolenaars & Rosanne Kropman

Acht van de tien jeugdzorgaanbieders die structureel verlies lijden, zijn stichtingen. Terwijl de nieuwere zorgaanbieders forse winsten boeken, ervaren deze stichtingen de jeugdzorgmarkt als een slagveld. Follow the Money reconstrueert met de stichting die een paradepaardje van 30 miljoen verloor de afgelopen zes jaar. ‘Het is idioot hoe wij moeten werken.’

Overheid laat haar geheugen vastlopen in digitale chaos

54
Birte Schohaus & Bas van Beek

Birte Schohaus & Bas van Beek

Duizenden overheidsdocumenten verstopt in de privémail van ambtenaren, archiveringssystemen die niemand snapt en ongelabelde notulen die verdwijnen in de digitale chaos. Zo zien de archieven van de overheid eruit. De inspectie waarschuwt: het collectieve geheugen dementeert. Controle van de overheid is dan onmogelijk.

Lowlands-baas Eric van Eerdenburg: ‘Je kunt het culturele leven niet blijven stilleggen’

Interview
30
Thomas Bollen

Thomas Bollen

Door de wispelturigheid van het kabinet verkeert de organisatie van Lowlands opnieuw in grote onzekerheid. De opbouw gaat verder maar pas 13 augustus, een krappe week voor aanvang, beslist de regering of het festival doorgaat. Directeur Eric van Eerdenburg over het op touw zetten van Lowlands in ongewisse omstandigheden en over de toekomst van festivals: ‘Deze uitzonderlijke situatie moet eindig zijn.’

Met een beleid zonder grenzen krijg je een pandemie zonder einde

Analyse
154
Thomas Bollen

Thomas Bollen

Hugo de Jonge en Mark Rutte noemen de opkomst van de deltavariant als oorzaak van de explosie van coronabesmettingen onder jongeren, terwijl alles wijst op het falen van ‘Testen voor Toegang’. Het kabinet lijkt echter niet van zijn meest recente misser te leren en handhaaft het ondoorzichtige jojobeleid – met alle economische en sociale schade van dien.

Volksgezondheid gaf Sywert van Lienden vergaande voorkeursbehandeling

107
Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

De mondkapjesdeal met Sywert van Lienden was niet uitzonderlijk en voldeed aan alle eisen van het Landelijk Consortium Hulpmiddelen, zo meldde minister Van Ark (Medische Zorg) deze week aan de Tweede Kamer. Uit onderzoek van Follow the Money blijkt echter dat het consortium meermaals protest aantekende, omdat Van Lienden niet betrouwbaar werd geacht en er al genoeg mondkapjes waren. De top van VWS drukte de megaorder er toch doorheen.

‘Testsamenleving is onzinnig, exorbitant duur en leidt tot uitsluiting van gezonde mensen’

53
Thomas Bollen

Thomas Bollen

Het kabinet heeft al honderden miljoenen uitgegeven om 1 juni van start te gaan met ‘testen voor toegang’. Het RIVM en het OMT ontkennen betrokkenheid bij de opzet. Epidemiologen en artsen trekken het nut ernstig in twijfel nu de besmettingsaantallen snel dalen. ‘Dit is geld over de balk smijten en draagt niet bij aan het voorkomen van IC-opnames.’

VWS lapte al 90 miljoen voor ’Testen voor Toegang’, zonder aanbesteding

28
Eelke van Ark, Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Eelke van Ark, Jan-Hein Strop & Stefan Vermeulen

Het ministerie van VWS sloot zonder aanbesteding al voor ruim 90 miljoen euro contracten af voor het project ‘Testen voor Toegang’. Dat blijkt uit de overeenkomsten met de stichting Open Nederland en een evenementenbedrijf. Minister Hugo de Jonge beweerde afgelopen dinsdag tijdens de corona-persconferentie dat het ‘slechts’ om 25 miljoen euro ging. De kosten zijn bovendien tientallen miljoenen hoger dan het ministerie begrootte.

Hoe Hugo de Jonge op kousenvoeten jeugdzorg verliet

27
Lucien Hordijk

Lucien Hordijk

Minister Hugo de Jonge was de afgelopen kabinetsperiode ‘stelselverantwoordelijk’ voor jeugdzorg. Een hoofdpijndossier, waarover hij de Kamer drie jaar lang nauwelijks informeerde en waarin het nieuwe decentrale zorgstelsel ontembaar bleek. Geruisloos en roemloos vertrok De Jonge eind vorig jaar van de portefeuille waarop hij zich als wethouder in Rotterdam juist manifesteerde. De jeugdzorg verkeert in crisis. ‘Denken dat het vanzelf goed komt, daar geloof ik gewoon niet meer in.’

Willekeur bij uitkering zorgbonus pakt duur en pijnlijk uit

43
Sara Bouter

Sara Bouter

De zorgbonus was bedoeld als een extraatje van duizend euro, voor zorgmedewerkers die een ‘uitzonderlijke prestatie’ hadden geleverd in de strijd tegen corona. Nu blijkt dat het budget flink wordt overschreden en dat een deel van het geld terecht is gekomen bij medewerkers die er volgens de richtlijnen geen recht op hadden. Wat ging er mis?

Virologen: nog geen sluitend bewijs voor grotere besmettelijkheid Britse covidvariant

131
Thomas Bollen

Thomas Bollen

De uitbreiding van de lockdown met een avondklok werd ingegeven door de angst voor de grotere besmettelijkheid van de Britse coronavariant. Die vrees lijkt ook de reden dat middelbare scholen en hoger onderwijs voorlopig gesloten blijven. Diverse wetenschappers betwijfelen of de angst terecht is. Ze stellen dat de onderzoeksdata niet eenduidig is en opperen dat de drukte in de Britse ziekenhuizen ook andere oorzaken kan hebben. Update: waarom we de kop van dit artikel hebben gewijzigd én een reactie op het laatste nieuws van het RIVM over de verspreiding van de Britse variant.

2020

Interne stukken: ministerie van VWS voorzag huidige testtekort al in het voorjaar

73
Eelke van Ark & Jan-Hein Strop

Eelke van Ark & Jan-Hein Strop

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wist al in het voorjaar dat er een tekort aan coronatesten aan zat te komen en dat uitbreiding noodzakelijk was. De artsen die het kabinet adviseren, negeerden de prognose echter herhaaldelijk. Dat blijkt uit interne stukken in handen van Follow the Money. Een reconstructie van een verloren zomer in de corona-epidemie. ‘De fout is geweest dat het najaar een aantal weken eerder begon dan vooraf gedacht.’

VWS hielp met taaleis Duits lab van de testmarkt te weren

46
Eelke van Ark & Jan-Hein Strop

Eelke van Ark & Jan-Hein Strop

Een groot Duits laboratorium dat extra coronatestcapaciteit aanbood, werd door het Ministerie van VWS geweerd met de eis dat er een Nederlandstalige arts beschikbaar moest zijn. Dat blijkt uit documenten in handen van Follow the Money. Hiermee hielp VWS — in weerwil van het beleid van minister Hugo de Jonge — met het afschermen van de markt. ‘Dit is in strijd met Europees recht.’

Het moeras jeugdzorg: waar blijft het geld?

49
Daan Appels & Lucien Hordijk

Daan Appels & Lucien Hordijk

Gemeenten komen miljoenen tekort op hun begroting. Dat wijten zij vooral aan de stijgende kosten van jeugdzorg. Ze zouden ten onder gaan als Den Haag niet met twee miljard euro over de brug komt. Maar als Follow the Money aan diezelfde gemeenten vraagt hoe zij hun geld hebben uitgegeven, zijn ze nauwelijks bereid hun huishoudboekje te openen.

Jeugdzorg is zelf een probleemkind

48
Margot Smolenaars

Margot Smolenaars

Ruim één op de tien Nederlandse kinderen ontvangt een vorm van jeugdzorg. Dat aantal stijgt al vijf jaar, net als de kosten. Dat is niet meer te betalen, vinden de Nederlandse gemeenten. In ieder geval niet van de 4,2 miljard die het kabinet nu jaarlijks beschikbaar stelt. Hoe kon het zo uit de hand lopen? In een nieuw onderzoeksdossier gaat Follow the Money op zoek naar antwoorden.

Ziekenhuizen worden overspoeld met gratis beademingsapparatuur

12
Siem Eikelenboom

Siem Eikelenboom

Voor de beademingsapparatuur die ziekenhuizen vanwege de coronacrisis ontvangen, hoeven ze geen cent te betalen. De apparatuur wordt geschonken door het ministerie van VWS. Dit melden verschillende bronnen aan Follow the Money. In tegenstelling tot begin dit jaar belooft VWS de ziekenhuizen apparatuur van A-merken. Fabrikanten zijn niet blij met de vrijgevigheid van VWS: ‘Dit verpest de markt.’

Coronawet maakt Hugo de Jonge kapitein van Nederland

Opinie
81
Wim Voermans

Wim Voermans

De nieuwe tijdelijke coronawet van minister De Jonge zou een verbeterde versie zijn van het concept dat eerder veel kritiek kreeg. Maar hij is nog lang niet aan de maat, schrijft Wim Voermans, hoogleraar staatsrecht aan de Universiteit Leiden. De wet geeft de minister van Volksgezondheid vrijwel ongecontroleerde bevoegdheden en zet de Tweede Kamer buitenspel. Tijdelijk is hij ook niet: de wet kan naar goeddunken van het kabinet alsmaar worden verlengd.

Met een app bestrijd je corona niet (maar ondermijn je mogelijk wel burgerrechten)

Opinie
60
Jacob van Kokswijk

Jacob van Kokswijk

Het ministerie van VWS wil via telecomdata in kaart brengen hoe en waar burgers zich bewegen, om zo het nieuwe virus beter te kunnen volgen. Minister Hugo de Jonge heeft aangekondigd binnenkort met een wet te komen die het mogelijk maakt zulke data op te vragen bij telecomproviders. Ook wordt nog gewerkt aan een tracking-app; die wordt waarschijnlijk op korte termijn gelanceerd. Gastauteur en jurist Jacob van Kokswijk brengt de haken en ogen van zulke technologische oplossingen in kaart en vraagt zich af of de overheid niet afstevent op het zoveelste ict-debacle.